I CSK 2361/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
25 lutego 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 25 lutego 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa W.G.
przeciwko Skarbowi Państwa - Szefowi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w B.
o ochronę naturalnego środowiska,
na skutek skargi kasacyjnej Skarbu Państwa - Szefa Rejonowego Zarządu
Infrastruktury w B.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z 11 sierpnia 2023 r., I ACa 733/23,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
(M.M.)
(AG)
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 11 sierpnia 2023 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację
pozwanego Skarbu Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w B. od
wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu z 16 stycznia 2023 r. w sprawie z
powództwa W.G. o ochronę naturalnego środowiska.
Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu drugiej
instancji w całości oraz wnosił o uchylenie tego wyroku w całości i przekazanie
sprawy Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 2361/24
2
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej
merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę
kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie
prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi
nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności
uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne
i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu
postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany
na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości
orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu
prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub
oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń
umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji
skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona
w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi
kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony –
co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych
w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi
kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
wskazano na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących rozbieżności
w orzecznictwie, tj. art. 129 ust. 2 i art. 136 ust. 3 ustawy Prawo ochrony
środowiska, a także na oczywistą zasadność skargi.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że powołanie się
na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga
wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości, określenia
I CSK 2361/24
3
zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne mają
poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, a jeżeli
podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących
w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez
sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń,
dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni
przepisu (zob. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02;
z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07
i z 8 lipca 2008 r., I CSK 111/08).
Skarga kasacyjna nie spełnia powyższych kryteriów. Istotne zagadnienie
prawne oraz potrzeba wykładni przepisów nie występują, jeżeli Sąd Najwyższy
zajął już stanowisko w określonej kwestii, a nie zachodzi potrzeba jego zmiany.
Przedstawiona problematyka była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu
Najwyższego (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 stycznia 2025 r., I CSK 198/24,
z 29 listopada 2024 r., I CSK 2352/23, z 29 listopada 2024 r., I CSK 2568/23).
Z kolei przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. oczywista zasadność skargi
kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz
szczegółowych rozważań, wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają
uwzględnienie skargi. W wypadku, gdy strona skarżąca twierdzi, że jej skarga
kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentacje
prawną, wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to
twierdzenie. Powinna w związku z tym wykazać kwalifikowaną postać naruszenia
prawa materialnego i procesowego, polegającą na jego oczywistości prima facie,
przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. postanowienia SN:
z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02; z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05;
z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). W analizowanej skardze kasacyjnej nie
wykazano tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Podniesione
zarzuty stanowią jedynie polemikę z wykładnią przepisów prawa dokonaną przez
sąd.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
I CSK 2361/24
4
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie
art. 98 § 1 i § 11 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.,
z uwzględnieniem § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1964).
[a.ł]
