I CSK 2117/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Władysław Pawlak
14 stycznia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 14 stycznia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa K. P.
przeciwko R. AG (S.A.) w W. Oddział w Polsce
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej R. AG (S.A.) w W. Oddział w Polsce
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z 18 lutego 2025 r., I ACa 2056/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5417
(pięć tysięcy czterysta siedemnaście) zł, z ustawowymi
odsetkami za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia
doręczenia pozwanemu niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty,
tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwem skierowanym przeciwko R. AG z siedzibą w W. Oddział w Polsce
(taki sposób oznaczenia pozwanego wynika z art. 19 pkt 1 w zw. z art. 14 i art. 17
ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców
zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej), powód – K. P. wniósł o zasądzenie od pozwanego na
jego rzecz kwoty 52.807,38 zł oraz 22.626,28 CHF wraz z ustawowymi odsetkami
za opóźnienie liczonymi od dnia 14 sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty w związku z
I CSK 2117/25
2
nieważnością zawartej przez strony umowy kredytu nr […] z dnia 21 maja 2008 r. i
pobraniem przez pozwany Bank świadczeń nienależnych w okresie od 06 czerwca
2008 r. do 06 czerwca 2022 r. Ponadto, powód wniósł o ustalenie nieistnienia
pomiędzy stronami stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu nr […] z
dnia 21 maja 2008 r. Powód wystosował także roszczenie ewentualne w przypadku
uznania związania stron umową w kształcie pozbawionym zapisów abuzywnych,
wnosząc o: zasądzenie od strony pozwanej na jego rzecz kwoty 18.299,70 zł oraz
22.626,28 CHF wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 14
sierpnia 2022 r. do dnia zapłaty w związku z pobraniem środków tytułem spłaty
kredytu w zawyżonej wysokości w okresie od 04 lipca 2008 roku do 06 czerwca
2022 r. Roszczenie powoda związane było z zawartą z poprzednikiem prawnym
pozwanego (E. S.A.) dnia 21 maja 2008 r. umową o kredyt hipoteczny dla osób
fizycznych nr […], który został udzielony w złotych, będąc waloryzowanym kursem
CHF, celem zakupu przez powoda mieszkania na rynku wtórnym (spółdzielcze
własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego w Ż. przy ul. S. […]).
W odpowiedzi na pozew pozwany R. AG w W. prowadzący działalność
gospodarczą w Polsce za pośrednictwem R. AG (Spółka Akcyjna) Oddział w Polsce
z siedzibą w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości. Ponadto, pozwany
podniósł zarzut przedawnienia roszczeń powoda, a na wypadek uwzględniania
przez Sąd żądania pieniężnego strony powodowej (związanego z ustaleniem
nieważności umowy kredytu), na zasadzie przepisu art. 496 k.c. w zw. z art. 497
k.c. podniósł zarzut zatrzymania.
Wyrokiem z 27 marca 2023 r., Sąd Okręgowy w Płocku, w szczególności,
ustalił, iż nie istnieje stosunek prawny wynikający z umowy o kredyt hipoteczny nr
[…] zawartej 21 maja 2008 roku pomiędzy K. P., a E. S.A. Spółką Akcyjną Oddział
w Polsce z siedzibą w W. (poprzednikiem prawnym pozwanego R. AG w W.
prowadzącego działalność gospodarczą w Polsce za pośrednictwem R. AG (Spółka
Akcyjna) Oddział w Polsce z siedzibą w W. (pkt I); zasądził od pozwanego R. AG w
W. prowadzącego działalność gospodarczą w Polsce za pośrednictwem R. AG
(Spółka Akcyjna) Oddział w Polsce z siedzibą w W. na rzecz powoda K. P. kwotę
52.807,38 zł oraz kwotę 22.626,28 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za
opóźnienie naliczanymi od dnia 14 marca 2023 roku do dnia zapłaty (pkt II); oddalił
I CSK 2117/25
3
powództwo w pozostałym zakresie (pkt III).
Od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Płocku apelację wniosła strona
pozwana zaskarżając wyrok w punktach I, II oraz IV, podnosząc wyszczególnione
w treści apelacji zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz zarzuty
naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.: art. 3851 § 1 k.c.; art. 3852 k.c.; art.
358 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 3851 § 2 k.c.; art. 65 § 2 k.c. w zw. z art. 69 Prawa
bankowego; art. 496 k.c. w zw. z art. 497 k.c. Pozwany we wnioskach apelacji
wniósł między innymi o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie
powództwa w całości; ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku w pkt II poprzez:
dodanie następującego postanowienia: „z tym zastrzeżeniem, że pozwanemu R.
AG z siedzibą w W. prowadzącemu działalność w Polsce poprzez R. AG S.A.
Oddział w Polsce przysługuje uprawnienie do zatrzymania zasądzonych na rzecz
strony powodowej należności do czasu, aż strona powodowa zaoferuje pozwanemu
zwrot otrzymanego na podstawie umowy nr […] świadczenia w kwocie 170.000
PLN albo zabezpieczy roszczenie o zwrot tej kwoty" i oddalenie powództwa w
zakresie roszczenia o zapłatę odsetek ustawowych za opóźnienie w całości.
Powód wniósł o oddalenie apelacji.
Rozpoznając sprawę Sąd Apelacyjny w Łodzi uznał, że apelacja pozwanego
jest bezzasadna. Odnośnie do wyszczególnionych w apelacji zarzutów Sąd II
instancji, między innymi, stwierdził, że zarzuty naruszenia prawa materialnego w
znacznej części są tożsame z zarzutami powoływanymi przez Bank w innych
sprawach z jego udziałem i były już przedmiotem rozważań tego Sądu, w składzie
rozpoznającym apelację (sprawy o sygn. I ACa 1281/23,1 ACa 1596/21), a
przedstawione tam motywy rozstrzygnięcia pozostają, w ocenie Sądu
odwoławczego, aktualne także w niniejszej sprawie. Sąd Apelacyjny w Łodzi w
całości podzielił rozważania Sądu Okręgowego w przedmiocie stwierdzonej
abuzywności postanowienia § 7 punkt 4, § 9 pkt 2 a także § 13 pkt 7 Regulaminu
kredytu hipotecznego udzielanego przez E. S.A, stanowiących integralną część
umowy kredytu na podstawie jej § 1 ust. 2, a przywołane w tej materii zarzuty
naruszenia prawa materialnego tj. art. 3851 § 1 k.c., art. 3852 k.c., art. 358 § 1 i 2
k.c. w związku z art. 3851 § 2k.c. i art. 65 § 2 k.c. w związku z art. 69 Prawa
bankowego uznał za niezasadne. Następnie Sąd II instancji przyznał rację Sądowi
I CSK 2117/25
4
Okręgowemu, który przyjął, że sporne klauzule indeksacyjne określają główne
świadczenia stron, co wobec braku ich jednoznaczności nie wyklucza ich dalszego
badania w kontekście przesłanek art. 3851 § 1 k.c. Chybiony był także zarzut
błędnej wykładni art. 385 1 § 1 k.c. w zakresie pozostałych przesłanek jego
stosowania. Niewątpliwie, bowiem, postanowienia zawarte w § 7 punkt 4 oraz § 9
pkt 2, a także § 13 pkt 7 Regulaminu , kształtują prawa i obowiązki kredytobiorcy w
sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy, bowiem
pozwany zastrzegł sobie prawo do jednostronnego regulowania wysokości salda
kredytu w walucie indeksacji, a następnie rat kredytu waloryzowanego kursem
franka szwajcarskiego (a także wcześniejszej spłaty całości kredytu) poprzez
wyznaczanie w tabeli kursowej kursu sprzedaży franka szwajcarskiego, nie
wskazując w umowie kryteriów czy przesłanek ustalania kursu. Tym samym Bank
miał pełną kontrolę nad wysokością rat spłacanych przez powoda i ustalaniem
różnicy pomiędzy ceną kupna i sprzedaży waluty (tzw. spread walutowy), która
stanowiła jego zysk w relacji z konsumentem. W analizowanych postanowieniach
umownych brak było oparcia zasad ustalania kursów na obiektywnych i
przejrzystych kryteriach. Zamierzonych skutków procesowych nie mogła także
wywołać próba wywodzenia w ramach zarzutu naruszenia art. 65 k.c. i art. 69
Prawa bankowego, że dopuszczalność samej indeksacji kwoty kredytu przemawia
za bezskutecznością jedynie części kwestionowanych warunków umowy tj.
wyłącznie postanowień odsyłających do Tabel kursowych banku, przy
jednoczesnym utrzymaniu samego mechanizmu waloryzacji i próbach wyłożenia
tych postanowień umowy z odwołaniem do art. 65 § 1 i 2 k.c. Nietrafne pozostawały
także argumenty dotyczące postulowanego przez pozwanego uzupełnienia umowy.
Należało wykluczyć możliwość uzupełnienia luk powstałych w umowie wyłącznie na
podstawie przepisów krajowych o charakterze ogólnym, przewidujących, iż skutki
wyrażone w treści czynności prawnej są uzupełniane w szczególności przez skutki
wynikające z zasad słuszności lub ustalonych zwyczajów, które nie stanowią
przepisów dyspozytywnych lub przepisów mających zastosowanie, w przypadku,
gdy strony umowy wyrażą na to zgodę. Tym samym brak było podstaw do
uzupełnienia umowy z odwołaniem do przepisu o charakterze ogólnym tj. art. 56
k.c. czy art. 354 § 1 k.c.; brak było także podstaw dla "naprawiania” nieuczciwych
I CSK 2117/25
5
postanowień umownych wyłącznie na podstawie art. 65 k.c., w celu złagodzenia ich
nieuczciwego charakteru, nawet przy zgodnej w tym zakresie woli obu stron
kontraktu. W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd Okręgowy ostatecznie trafnie uznał
za nieskuteczny podniesiony przez pozwanego ewentualny zarzuty zatrzymania.
Sąd II instancji zgodził się z apelującym jedynie co do tego, że wprowadzenie do
umowy kredytu klauzuli indeksacyjnej nie naruszało zasady nominalizmu i zasady
swobody umów z art. 3531 k.c., jeżeli pozwala na określenie koniecznych
przedmiotowo postanowień umowy kredytowej z art. 69 ustawy Prawo bankowe.
Ostatecznie wyrokiem z 18 lutego 2025 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił
apelacje pozwanego.
Pozwany skargą kasacyjną zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 18
lutego 2025 r. w całości. Skargę kasacyjną od tego wyroku pozwany oparł na
podstawie naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.: art. 3531 k.c. w zw. z art.
58 § 1 k.c.; art. 3851 § 4 k.c. w zw. z art. 3851 § 2 k.c.
We wnioskach skargi, pozwany, na podstawie art. 3984 § 2 k.p.c. w zw. z art.
3989 § 1 pkt. 1 oraz 2 k.p.c., wniósł o jej przyjęcie do rozpoznania. Odnośnie do
przesłanki z art. 3989 § 1 pkt. 1 k.p.c. skarżący wskazał na następujące zagadnienie
prawne sprowadzające się do pytania: „Czy możliwe jest ustalenie nieważności
umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej wskutek uznania przez Sąd, że
postanowienia umowy kredytu dotyczące sposobu ustalania kursu waluty obcej
poprzez odesłanie do tabeli kursowej stosowanej przez bank są sprzeczne z
zasadą swobody umów lub z naturą stosunku prawnego albo są abuzywne, jeżeli
po ich usunięciu treść umowy nie wykracza poza granice swobody umów w
rozumieniu art. 3531 k.c. ani nie jest sprzeczna z treścią art. 69 ustępy 1 i 2 Prawa
Bankowego w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawą z dnia 29 lipca 2011 roku o
zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw?”. Celem
wykazania sformułowanego zagadnienia prawnego skarżący zaprezentował bliżej
określone w treści skargi kasacyjnej wielowątkowe wywody prawne odnośnie do
instytucji umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej w kontekście art. 69 ust. 1
oraz 2 Prawa bankowego oraz zasady swobody umów z art. 3531 k.c. oraz
potencjalnych skutków abuzywności z uwzględnieniem wybranych orzeczeń Sądu
Najwyższego oraz sądów powszechnych. W ocenie skarżącego rozstrzygnięcie
I CSK 2117/25
6
powyższego zagadnienia prawnego będzie miało istotne znaczenie dla praktyki
sądów krajowych w zakresie tzw.: spraw frankowych znajdując odpowiednie
przełożenie na wszelkie umowy zawierane przez przedsiębiorców z konsumentami.
Odnośnie, natomiast, do przesłanki z art. 3989 § 1 pkt. 2 k.p.c. skarżący
stwierdził, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne
wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, tj.: 1) „art. 58 k.c.
w zw. z art. 3531 k.c. w zakresie możliwości uznania umowy kredytu
indeksowanego do waluty obcej za sprzeczną z zasadą swobody umów z uwagi na
zawarcie w umowie postanowień, w których kredytodawca jest upoważniony do
jednostronnego oznaczenia kursu waluty właściwej do wyliczenia wysokości
zobowiązania kredytobiorcy oraz ustalenia rat kredytu, oraz, brak wynikania z treści
stosunku prawnego obiektywnych i weryfikowalnych kryteriów oznaczenia tego
kursu, a w konsekwencji za nieważną, w sytuacji gdy jej zapisy oraz konstrukcja są
zgodne z treścią przepisów obowiązujących w dacie jej zwarcia tj. z art. 3531 w zw.
z art. 69 Prawa bankowego oraz art. 111 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo bankowe w
wersji sprzed nowelizacji ustawą z dn. 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo
bankowe oraz niektórych innych ustaw”. Jak wskazał skarżący w orzecznictwie
jednolicie przyjmuje się, że konstrukcja umowy kredytu indeksowanego do waluty
obcej nie pozostaje sprzeczna z naturą umowy kredytu, co potwierdza liczne
orzecznictwo Sądu Najwyższego, które zostało przez skarżącego szczegółowo
przywołane. Wobec jednak rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych, w
tym sądów apelacyjnych, zdaniem skarżącego koniecznym jest jednoznaczne
rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy, na gruncie przepisów krajowych, o
możliwości uznania umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej za sprzeczną z
zasadą swobody umów, w sytuacji, gdy jest ona zgodna z treścią przepisów
obowiązujących w dacie jej zwarcia tj. z art. 3531 k.c.; 2) „art. 3851 § 2 k.c. w zw. z
art. 58 § 1 i § 3 k.c. zw. z art. 3531 k.c. - w zakresie związania konsumenta umową
kredytu indeksowanego do waluty obcej w pozostałym zakresie (tj. z wyłączeniem
klauzuli ryzyka walutowego/waloryzacyjnej), pomimo uznania przez Sąd za
niedozwolone postanowień umowy kredytu dotyczących sposobu ustalania kursu
waluty obcej poprzez odesłanie do tabeli kursowej stosowanej przez bank (klauzuli
przeliczeniowej); w przypadku, w którym umowa kredytu indeksowanego do waluty
I CSK 2117/25
7
obcej po usunięciu postanowień niedozwolonych (w zakresie klauzuli
przeliczeniowej) nie jest sprzeczna z przepisami prawa bezwzględnie
obowiązującymi oraz nie wykracza poza granice swobody umów” – zdaniem
skarżącego, a wbrew wnioskom poczynionym przez Sąd II instancji, skutek
nieważności umowy kredytu wynikający z uznania jej określonych postanowień za
niedozwolone nie jest przyjmowany w orzecznictwie w sposób jednolity;
reprezentowane są bowiem trzy poglądy, które skarżący szczegółowo przedstawił i
w konkluzjach stwierdził, że koniecznym jest jednoznaczne rozstrzygnięcie przez
Sąd Najwyższy, na gruncie przepisów krajowych, czy, a jeśli tak to w jakim
zakresie, sąd krajowy, uznając za niedozwolone postanowienia umowy kredytu
dotyczące sposobu ustalania kursu waluty obcej poprzez odesłanie do tabeli
kursowej stosowanej przez bank, powinien orzec o związaniu konsumenta umową
kredytu indeksowanego do waluty obcej w pozostałym zakresie (tj. w zakresie
klauzuli walutowej); 3) „art. 3851 § 1, 3 i 4 k.c. w zakresie możliwości uznania za
indywidualnie uzgodnione takiego postanowienia: które zostało zawarte w
regulaminie, stanowiącym wzorzec umowny, który znajduje zastosowanie w
zakresie nieuregulowanym umową, a nie bezpośrednio w umowie oraz którego
treść nie została ustalona w wyniku negocjacji między konsumentem i
przedsiębiorcą, lecz konsument miał możliwość jego negocjacji, a nie podjął takiej
próby w celu modyfikacji postanowienia, a w konsekwencji przyjęcie, że konsument
zaakceptował jego treść w postaci zaproponowanej przez przedsiębiorcę” – jak
wskazał skarżący w orzecznictwie wskazuje się, że istnieją dwie metody wykładni
tego, czy postanowienie umowne zawarte w umowie zawartej przez przedsiębiorcę
i konsumenta zostało indywidualnie uzgodnione. Kwestia ta nie jest traktowana
również w orzecznictwie w sposób jednolity. Reprezentowane są dwa poglądy,
które skarżący bliżej zaprezentował w treści skargi. Zdaniem skarżącego odmiennej
oceny pod kątem "indywidualnego uzgodnienia postanowienia umownego"
wymagają zatem następujące sytuacje: sytuacja pierwsza, w której konsument
decyduje-się na zawarcie umowy po rozpatrzeniu istotnych dla niego warunków
(np. ceny, okresu zobowiązania), a po zawarciu umowy, w trakcie jej wykonywania
ujawniają się postanowienia określające sytuację konsumenta w sposób, którego
konsument nie chciał lub się nie spodziewał; sytuacja – druga, w której określone
I CSK 2117/25
8
warunki, decydujące o istocie umowy i o pozostałych jej postanowieniach, są
konsumentowi znane od początku, tj. ma on możliwość ich rozważenia, a decyzja o
przystąpieniu do umowy jest w zasadzie wyborem między tymi warunkami a
warunkami właściwymi dla innego rodzaju umowy, bądź też nie podejmuje żadnych
działań zmierzających do ich negocjacji, w celu poprawienia swojej "sytuacji
kontraktowej" względem przedsiębiorcy. Sytuacja pierwsza wymaga przyjęcia
poglądu, zgodnie z którym postanowienia nie można uznać za indywidualnie
uzgodnione tylko przez wzgląd na fakt, że znajduje się ono w podpisanej przez obie
strony umowie. Sytuacja druga wymaga przyjęcia innych warunków oceny, tj. tych
zaproponowanych przez Sąd Najwyższy w orzeczeniach tego Sądu. Zatem, w
ocenie skarżącego, koniecznym jest jednoznaczne rozstrzygnięcie przez Sąd
Najwyższy, na gruncie przepisów krajowych, w jakim zakresie dane postanowienia
umowne można uznać za indywidualnie uzgodnione, jeżeli możliwość ich negocjacji
istnieje, ale konsument nie podejmuje działań zmierzających do takowych
negocjacji, godząc się na warunki zaproponowane pierwotnie przez przedsiębiorcę.
We wnioskach skargi kasacyjnej skarżący domagał się, w szczególności,
uchylenia zaskarżonego wyroku w całości.
W odpowiedzi na skargę pozwanego powód domagał się odmowy jej
przyjęcia do rozpoznania, a w razie nie uwzględnienia tego wniosku; oddalenia tej
skargi jako bezzasadnej; zasądzenia od strony pozwanej na rzecz strony
powodowej kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem
przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłat skarbowych od
udzielonych pełnomocnictw.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych
przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
I CSK 2117/25
9
Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest
uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje
publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być przyjęta
do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje
sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. W
judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji
zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności
kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę
postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00,
OSNC 2001, Nr 4, poz. 53).
Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu
publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego
w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4
lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).
Skarżący powołał się w skardze kasacyjnej na przesłanki określone w art.
3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., lecz żadna z nich nie wystąpiła.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przedstawienie
okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na
przesłankę istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) polega na
sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisu, na tle którego ono powstało i
przedstawieniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym
chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które
zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej oraz innych
podobnych spraw (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ
35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11, z 11 stycznia 2002, III CKN 570/01, OSNC 2002,
nr 12, poz. 151, z 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, nie publ. i z 15 czerwca 2016
r., V CSK 4/16, nie publ.).
Z kolei oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym,
że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że
I CSK 2117/25
10
określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się
wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez
skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia Sądu
Najwyższego z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ., z 26 czerwca 2015 r.,
III CSK 77/15, nie publ. i z 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, nie publ.).
W odniesieniu do podnoszonych we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej
do rozpoznania kwestii prawnych i wątpliwości interpretacyjnych dotyczących tzw.
kredytów frankowych należy stwierdzić, że zostały już one wyjaśnione szczegółowo
w orzecznictwie sądowym (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego w
sprawach I CSK 2225/23, I CSK 2268/23, I CSK 2291/23 i I CSK 2334/23 oraz
wyroki w sprawach II CSKP 957/23, II CSKP 1002/23, II CSKP 1956/22, II CSKP
2164/22 i II CSKP 2295/22, II CSKP 690/23, II CSKP 1996/22, II CSKP 2231/22 i II
CSKP 278/23, II CSKP 380/23, II CSKP 617/23).
Ponadto odnotowania wymaga, że w wyroku z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP
464/22, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sporze konsumenta z przedsiębiorcą z
powodu abuzywnych klauzul umownych nie jest miarodajne zastosowania art. 58 §
1 k.c. Rzecz bowiem w tym, że art. 3851 i n. k.c. stanowią rdzeń systemu ochrony
konsumenta przed wykorzystywaniem przez przedsiębiorców silniejszej pozycji
kontraktowej, związanej z możliwością jednostronnego kształtowania treści
wiążących strony postanowień, w celu zastrzegania klauzul niekorzystnych dla
konsumenta (klauzul abuzywnych), i wprowadzają instrument wzmożonej -
względem zasad ogólnych (w tym art. 3531 k.c.) - kontroli treści postanowień
narzuconych przez przedsiębiorcę, pod kątem poszanowania interesów
konsumentów (por. też uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia
20 czerwca 2018 r., III CZP 29/17), a także szczególną - odbiegającą od zasad
ogólnych - sankcję mającą niwelować niekorzystne skutki zastosowania klauzul
abuzywnych. W zakresie swego zastosowania wyłączają zatem regulacje ogólne, w
tym dotyczące konsekwencji naruszenia właściwości (natury) stosunku prawnego.
Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. a o kosztach postępowania
kasacyjnego orzekł zgodnie z art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c., art. 391 § 1
I CSK 2117/25
11
k.p.c. i art. 398²¹ k.p.c., przy uwzględnieniu § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt. 2 i § 20
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności radców prawnych (jedn. tekst: Dz. U. z 2023 poz.1935 ze zm).
Orzeczenie o odsetkach od zasądzonych kosztów postępowania kasacyjnego
znajduje uzasadnienie w art. 98 § 11 k.p.c. w zw. z art. 19 ust. 1 i art. 31 ustawy z
dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614) oraz przy uwzględnieniu § 2a
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 sierpnia 2014 r. w sprawie
określenia brzmienia klauzuli wykonalności.
Władysław Pawlak
[PG]
[a.ł]