I CSK 1824/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Łochowski
27 sierpnia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 27 sierpnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa W.O., D.O., R.O., N.O., N.O.1, M.O. i M.O.1
przeciwko Gminie Miejskiej […]
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Gminy Miejskiej […]
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu
z 11 kwietnia 2025 r., I ACa 885/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Gminy Miejskiej P. na rzecz W.O., D.O., R.O.,
N.O., N.O.1, M.O. i M.O.1 5400 złotych kosztów postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwana Gmina Miejska […] wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu
Apelacyjnego w Poznaniu z 11 kwietnia 2025 r., zaskarżając ten wyrok w całości,
wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie poprzedzającego go wyroku Sądu
Okręgowego w Poznaniu z 28 listopada 2022 r. i orzeczenie co do istoty sprawy
przez oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego
wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący powołał się na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących
I CSK 1824/26
2
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie tj. „art. 36 ust.
1 pkt 1 (co można odnieść jednak również do pkt 2) Ustawy o planowaniu i
zagospodarowaniu przestrzennym w powiązaniu 4 i 6 tej ustawy oraz innymi
przepisami tej ustawy”. Skarżący wskazał ponadto, że „Wyjaśnienia wymaga
prawidłowa wykładnia art. 36 ust. 1 pkt 1 (oraz 2) upzp z uwzględnieniem art. 37
ust. 1 upzp” oraz powołał się na występujące w sprawie istotne zagadnienie
prawne. Podniósł też, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w zakresie
kwestii „rozkładu ciężaru dowodu w postępowaniach o roszczenia z art. 36 ust. 1
upzp, w oparciu o normy art. 6 kc w zw. z art. 232 kpc”.
W odpowiedzi na skargę powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie
wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania,
jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem
rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega, co wymaga
przytoczenia orzeczeń sądów wydanych w takich samych lub istotnie zbliżonych
stanach faktycznych, względnie, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w
danej sprawie, wymaga interpretacji ze strony Sądu Najwyższego, z czego
potrzeba ta wynika i z jakich powodów dotychczasowy dorobek doktryny i
orzecznictwa jest w tej mierze niewystarczający. Nieodzowne jest ponadto,
podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 1
k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego wykładnią
prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego.
Po pierwsze, skarżący nie wskazał, jaki konkretnie przepis lub przepisy
wymagają dokonania przez Sąd Najwyższy wykładni. Nie spełnia tego wymagania
stwierdzenie, że jest konieczna wykładnia „art. 36 ust. 1 pkt 1 (co można odnieść
jednak również do pkt 2) Ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
w powiązaniu 4 i 6 tej ustawy oraz innymi przepisami tej ustawy” a następnie, że
I CSK 1824/26
3
„Wyjaśnienia wymaga prawidłowa wykładnia art. 36 ust. 1 pkt 1 (oraz 2) upzp
z uwzględnieniem art. 37 ust. 1 upzp”.
Po drugie, przywołane w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania w zakresie drugiej przesłanki kasacyjnej orzecznictwo
Sądu Najwyższego (s. 5-7 skargi) nie wskazuje na potrzebę dokonania
postulowanej przez skarżącego wykładni. Należy także zauważyć, że problematyka
poruszona w skardze była w ostatnim czasie przedmiotem pogłębionych rozważań
m.in. w wyrokach Sądu Najwyższego: z 9 października 2020 r., III CSK 78/18; z 19
listopada 2020 r., II CSK 63/19; z 23 lutego 2022 r., II CSKP 442/22; z 30 czerwca
2022 r., II CSKP 65/22; z 31 stycznia 2023 r., II CSKP 506/22; z 15 marca 2023 r.,
II CSKP 1654/22 (OSNC-ZD 2024, nr 2, poz. 11); z 26 stycznia 2024 r., II CSKP
1657/22 (OSNC-ZD 2024, nr 7-8, poz. 76); z 14 czerwca 2024 r., II CSKP 1905/22.
Skarżący nie wykazał, że istnieje potrzeba kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego
odnośnie do powyższej problematyki.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest
natomiast zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego
wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno,
przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się
w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń,
a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby
umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi,
niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu.
Skarżący nie sformułował istotnego zagadnienia prawnego, co wyklucza
możliwość odniesienia się przez Sąd Najwyższy do tej przesłanki kasacyjnej.
Skarga kasacyjna jest natomiast oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone
nią orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste
naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby
dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania
prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.
Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa
materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy wykorzystaniu
I CSK 1824/26
4
podstawowej wiedzy prawniczej. Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna
już nawet przy pobieżnej lekturze skargi.
Skarżący nie wykazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Przede
wszystkim pozwany nie wskazał, jaki konkretnie przepis bądź przepisy zostały jego
zdaniem naruszone w stopniu kwalifikowanym. Ponadto, argumentacja skarżącego
w istocie jest wymierzona w dokonaną przez Sądy meriti ocenę dowodów
i poczynione na tej podstawie ustalenia faktyczne. Jednak ta sfera uprawnień
jurysdykcyjnych sądu nie może być przedmiotem zarzutów kasacyjnych, gdyż w
myśl art. 3983 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące
ustalenia faktów lub oceny dowodów a zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c. Sąd
Najwyższy jest w postępowaniu kasacyjnym związany ustaleniami faktycznymi
stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Tego rodzaju uchybienia nie
mogą więc uzasadniać przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności
nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c.
oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie obciążył
skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego.
(D.Z.)
[a.ł]