I CSK 1323/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Aleksander Stępkowski
28 maja 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 28 maja 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa P. spółki akcyjnej w W.
przeciwko X.Y.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej P. spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z 17 października 2025 r., IX Ga 508/25,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od P. Spółki Akcyjnej w W. na rzecz X.Y. kwotę
2700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów
postępowania kasacyjnego wraz z odsetkami w wysokości
odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia
od dnia doręczenia niniejszego postanowienia P. Spółce Akcyjnej
w W. do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 17 października 2025 r. Sąd Okręgowy w Lublinie, w sprawie
z powództwa P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. przeciwko X.Y., o zapłatę, na
skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego Lublin - Wschód w Lublinie z
siedzibą w Świdniku z 16 lipca 2025 r., oddalił apelację (pkt I) oraz rozstrzygnął o
kosztach postępowania (pkt II).
I CSK 1323/26
2
Wyrok został zaskarżony przez stronę powodową. Jako uzasadnienie
wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania strona powodowa wskazała
występowanie w niej istotnych zagadnień prawnych.
Strona pozwana złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną, w której wniosła
o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej
merytorycznego rozpoznania.
Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu
postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na
ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości
orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu
prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub
oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń
umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Konieczna selekcji
skarg pod kątem realizacji tego celu odbywa się w drodze badania zasadności
wniosku skarżącego o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przesłanki
pozytywnej weryfikacji tego wniosku określa art. 3989 § 1 k.p.c. Są nimi:
(1) występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego; (2) istnienie potrzeby
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) nieważność postępowania lub
(4) oczywista zasadność skargi. Dokonując tej weryfikacji, Sąd Najwyższy bada
jedynie to, czy w sprawie zaistniała przynajmniej jedna z przesłanek
uzasadniających wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, nie zaś podstawy
kasacyjne i ich uzasadnienie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że istotnym
zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie
objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy
I CSK 1323/26
3
i nierozstrzygnięte dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić
do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga
jego sformułowania oraz uzasadnienia twierdzenia, że występuje ono w danej
sprawie (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 28 listopada 2003r., II CK 324/03,
postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05,
z 13 lipca 2007r., III CSK 180/07, postanowienie Sądu Najwyższego
z 22 listopada 2007r., I CSK 326/07, postanowienie Sądu Najwyższego
z 26 września 2005r., II PK 98/05, postanowienie Sądu Najwyższego
z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18). Zagadnienie przedstawione w skardze kasacyjnej
nie spełnia powyższego kryterium.
Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazano, że
w sprawie występuje istotne zagadnienia prawne dotyczące oceny czy
dopuszczalne jest pominięcie przez sąd wniosku dowodowego o zobowiązanie do
złożenia dokumentu w oparciu o przesłankę treści obejmujących tajemnice
niejawne, a zatem w oparciu o art. 248 § 1 k.p.c., w sytuacji gdy adresatem normy
zawartej w art, 248 § 1 k.p.c. nie jest Sąd, lecz podmiot, od którego Sąd zażąda
udostępnienia dokumentów, zaś na etapie dokonywania przez Sąd oceny
zasadności wniosku, wobec niedysponowania dokumentem objętym wnioskiem,
Sąd nie ma możliwości weryfikacji jego treści co do objęcia nią informacji
niejawnych zaś możliwość taką ma jedynie posiadacz dokumentu będący
adresatem normy z art 248 § 1 k.p.c.
Należy podkreślić, że tak sformułowane zagadnienie prawne nie ma związku
z kierunkiem rozstrzygnięcia sprawy i nie wpływa na ocenę wyroku Sądu
II instancji. Sąd wyraźnie zaznaczył, że dokumentacja dotycząca działań
analityczno-informacyjnych CBA, stanowiąca podstawę sporządzenia
(z wykorzystaniem opracowanego algorytmu) złożonej do akt rekomendacji, która
miałaby obrazować opisane w piśmie CBA ryzyka, jest nieistotna dla
rozstrzygnięcia. W świetle ustaleń faktycznych sprawy, w ocenie Sądu nie ma
bowiem wątpliwości, że pozwany wykorzystał środki prawidłowo. Kluczowa jest
sekwencja zdarzeń dotyczących relacji stron, w szczególności okoliczność, że
środki wypłacono pozwanemu w roku 2020 a pozwany w 2021 roku złożył
oświadczenie o rozliczeniu, które nie zostało przez powoda zakwestionowane.
I CSK 1323/26
4
Ponadto, w ocenie Sądu, pozwany wykazał że przyznane środki finansowe
przeznaczył w całości na pokrycie kosztów i ratowanie działalności gospodarczej.
W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu nie ma podstaw do przyjęcia, iż istnieje
faktyczna podstawa decyzji zobowiązującej do zwrotu subwencji w postaci
uzasadnionego podejrzenia nadużyć po stronie pozwanego. Te ustalenia
poczynione przez Sąd nie mogą być kwestionowane w skardze kasacyjnej (art.
3983§3 k.p.c.). W konsekwencji należy uznać, że Sąd miał podstawę przyjąć, iż
dokumentacja dotycząca działań analityczno-informacyjnych CBA nie jest istotna
dla rozstrzygnięcia sprawy.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono
na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.
w zw. z § 2 pkt 6, § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia
22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.
Dz.U. z 2026 r., poz. 215).
Aleksander Stępkowski
(M.M.)
[r.g.]
