I CSK 1114/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Karol Weitz
16 lutego 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 16 lutego 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa R. M.
przeciwko Ł. M., Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Aresztu Śledczego w […]
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej R. M.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu
z 25 października 2023 r., I ACa 1102/21,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w
Poznaniu radcy prawnemu M. T. kwotę 8.100 zł (osiem tysięcy sto
złotych) powiększoną o należny podatek od towarów i usług,
tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną powodowi
z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
I CSK 1114/24
2
Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego
osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze
publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej
pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd
Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania
skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 25
października 2022 r. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania skarżący wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia
prawnego.
Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury Sądu Najwyższego
przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze
względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na
sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do
rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas
nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania
wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ
35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01,
OSNC 2002, nr 12, poz. 151).
Istotność zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się
w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla
rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych
spraw. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających
rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia
prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisów prawa,
na których tle zagadnienie to wyłoniło się, oraz zaprezentowaniu argumentacji
jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych (por.
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002,
nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz.
151, z dnia 24 maja 2016 r., I CSK 666/15, nie publ.).
I CSK 1114/24
3
Skarżący w skardze powołał się na występowanie istotnego zagadnienia
prawnego związanego z wykładnią art. 110a § 1 k.k.w. w zakresie pojęcia
„dokumenty związane z postępowaniem, którego [skazany] jest uczestnikiem”
Tak sformułowane zagadnienie prawne sprowadza się wyłącznie do pytań
o czysto incydentalnym i kazuistycznym charakterze, nie zawierając w sobie
elementów, które mogłyby pozwolić na sformułowanie przez Sąd Najwyższy
– w ramach rozpoznania skargi kasacyjnej – ogólnego stanowiska o uniwersalnym
wymiarze. W konsekwencji, podniesiona kwestia z oczywistych powodów nie może
stanowić istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Tak sformułowane zagadnienie prawne sprowadza się wyłącznie do pytania
o czysto incydentalnym i kazuistycznym charakterze, nie zawierając w sobie
elementów, które mogłyby pozwolić na sformułowanie przez Sąd Najwyższy
– w ramach rozpoznania skargi kasacyjnej – ogólnego stanowiska o uniwersalnym
wymiarze. W konsekwencji, podniesiona kwestia z oczywistych powodów nie może
stanowić istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
Na marginesie należy także zauważyć, że skarga kasacyjna powoda opiera
się głównie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów. Zgodnie
natomiast z art. 3983 § 3 k.p.c., zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny
dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej.
Z tych wszystkich względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
W postępowaniu kasacyjnym powód reprezentowany był przez radcę
prawnego świadczącego pomoc prawną na jego rzecz z urzędu, i z tego względu
pełnomocnikowi z urzędu przyznano wynagrodzenie na podstawie § 8 pkt 7 w zw. z
§ 16 pkt 4 ppkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 14 maja
2024 r. w sprawie ponoszenie przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu
terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu
(jedn. tekst: Dz.U. z 2026 r., poz. 136).
Karol Weitz
I CSK 1114/24
4
[r.g.]
