I CNP 51/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
27 listopada 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 27 listopada 2025 r. w Warszawie
w sprawie ze skargi M.W. i W.W. o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z 13 marca 2024 r., VI ACa 21/23 (VI WSC 130/24),
wydanego w sprawie z powództwa M.W. i W.W.
przeciwko Bankowi spółce akcyjnej w W.
o ustalenie i zapłatę,
I. odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania,
II. oddala wniosek o zasądzenie kosztów
wywołanego skargą.
postępowania
a.w.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 4 października 2022 r. Sąd Okręgowy w Warszawie ustalił, że
bliżej oznaczona umowa o kredyt hipoteczny waloryzowany kursem CHF
z 8 sierpnia 2008 r. zawarta pomiędzy Bankiem1 spółką akcyjną w W. (obecnie
Bankiem spółką akcyjną w W.) a W.W. i M.W. jest nieważna (pkt 1), ustalił, że bliżej
oznaczona umowa o kredyt hipoteczny waloryzowany kursem CHF z 22
października 2008 r. zawarta pomiędzy tymi samymi stronami jest nieważna (pkt 2),
zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę bliżej określoną kwotę z
I CNP 51/25
2
odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 14 lipca 2020 r. do dnia zapłaty (pkt
3),
oddalił
powództwo
w pozostałym zakresie (pkt 4) i ustalił, że powodowie ulegli tylko co do nieznacznej
części swych żądań, w związku z tym pozwany winien ponieść 100% kosztów
procesu, zaś szczegółowe wyliczenie tychże kosztów pozostawił referendarzowi
sądowemu (pkt 5).
Wyrokiem z 13 marca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił
wniesione przez powodów i pozwanego apelacje (pkt I) i zniósł pomiędzy stronami
koszty postępowania apelacyjnego (pkt II).
Powodowie wnieśli od powyższego wyroku skargę o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zaskarżając wyrok w części,
w zakresie, w którym Sąd Apelacyjny oddalił apelację powodów od wyroku Sądu
Okręgowego w Warszawie. Skarżący wskazali, że skargę opierają na podstawie
naruszenia prawa materialnego, polegającego na oczywiście błędnej wykładni
art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c. oraz art. 476 k.c. Wskazali na niezgodność
wyroku z powołanymi przepisami, a także, że poprzez oddalenie apelacji została im
wyrządzona szkoda w wysokości 39 548,03 zł, gdyż oddalone roszczenie
o zasądzone odsetek ustawowych za opóźnienie miało właśnie taką wartość.
Skarżący zaznaczyli też, że wzruszenie zaskarżonego wyroku nie było ani nie jest
możliwe ze względu na niższą niż 50 000 złotych wartość przedmiotu zaskarżenia.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie, że wyrok Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej
części jest niezgodny z prawem.
W uzasadnieniu podali, że Sąd dokonał błędnej wykładni i niewłaściwie
zastosował powołane przepisy, przyjmując, że konsument może żądać odsetek za
czas opóźnienia w spełnieniu świadczenia dopiero od momentu definitywnego
zrzeczenia się możliwości kontynuowania umowy i wyrażenia woli zwrotu na swoją
rzecz spełnionego świadczenia. Podali też, że „zgodnie z art. 481 § 1 k.c.
w zw. z art. 455 k.c. odsetki ustawowe za opóźnienie należne są od daty wezwania
do spełnienia świadczenia. W realiach niniejszej sprawy powód wystosował do
pozwanego przedsądowe wezwanie do zapłaty w dniu 28 sierpnia 2015 r.
Wezwanie to doręczono pozwanemu w dniu 31 sierpnia 2015 r. Pozwany nie
I CNP 51/25
3
spełnił żądania powoda w terminie, który upłynął bezskutecznie w dniu 14 września
2015 r.”.
Pozwany wniósł wyłącznie o oddalenie skargi jako pozbawionej
uzasadnionych podstaw i o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów
postępowania wywołanego wniesieniem skargi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia,
jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, ma postawione przez ustawodawcę
wysokie wymagania formalne i merytoryczne, określone precyzyjnie
w art. 4245 k.p.c. W § 1 wskazanego przepisu wymienione są konstrukcyjne
elementy skargi, których niespełnienie prowadzi do odrzucenia skargi a limine
(postanowienie SN z 29 sierpnia 2007 r., IV CNP 115/07).
Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c., do konstrukcyjnych elementów skargi
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia należy
oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on
zaskarżony w całości lub w części, przytoczenie podstaw skargi oraz ich
uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest
niezgodny, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody spowodowanej przez
wydanie wyroku, którego skarga dotyczy, wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego
wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe oraz wniosek
o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem.
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
jest instrumentem umożliwiającym uzyskanie prejudykatu do dochodzenia
odpowiedzialności odszkodowawczej ze względu na szkodę, którą wynika dla niego
z naruszającego prawo rozstrzygnięcia co do meritum sprawy, nie zaś za szkodę,
którą miałby ponieść na skutek uchybień prawu procesowemu mających miejsce
w postępowaniu prowadzącym do wydania takiego orzeczenia.
Chociaż skarżący spełnili wymogi formalne przewidziane normami k.p.c.
odnoszącymi się do konstrukcji skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia, Sąd Najwyższy przyjął, że ocena wskazanych podstaw
skargi nie prowadzi do wniosku, iż wytknięte naruszenia rzeczywiście miały miejsce.
I CNP 51/25
4
Porównanie treści uzasadnień wyroków Sądów meriti z treścią skargi, w kontekście
art. 481 § 1 k.c. i 455 k.c. pozwala na pozbawione wątpliwości stwierdzenie, że
wbrew subiektywnym przekonaniom skarżących nie naruszyły one wyżej
wymienionych przepisów prawa.
Sądy obu instancji zawarły w swych orzeczeniach przecież jasne stanowisko,
odnoszące się do wytkniętych przez skarżących kwestii. Skarżący w treści pozwu
wszakże sformułowali żądanie o zasądzenie odsetek oparte o twierdzenie, że
wezwanie do zapłaty, datowane na 28 sierpnia 2015 r., zaktualizowało możliwość
dochodzenia odsetek za zakreślony w pozwie okres, lecz ich stanowisko należy
ocenić jako błędne. Mianowicie, za podstawę roszczenia o zapłatę bliżej określonej
kwoty wskazywali wówczas skarżący „drastyczne obniżenie stopy życiowej oraz
narażenie na ciągły stres”. Domagali się więc wprost odszkodowania, nie
formułując jeszcze żądania o zwrot świadczenia spełnionego wskutek wykonywania
nieważnej umowy. Tym samym niewłaściwym byłoby przydanie pierwotnemu
oświadczeniu o ściśle skonkretyzowanej przez samych powodów treści
odmiennego znaczenia. Znaczenia, które zostało ukształtowane dopiero w toku
wytoczonego przez nich procesu przy uwzględnieniu dynamicznie kształtującej się
linii orzeczniczej, którego jednak treść dokumentu z 2015 r. nie posiadała.
To wszystko poprowadziło Sąd Najwyższy do stwierdzenia, że podnoszona
przez skarżących niezgodność orzeczenia nie tylko nie miała charakteru
kwalifikowanego, elementarnego i oczywistego, lecz przede wszystkim w ogóle nie
miała w niniejszej sprawie miejsca, skoro wyrażała jedynie krytykę oceny prawnej
wypowiedzianej przez Sądy meriti (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia
6 kwietnia 2018 r., III CNP 30/17).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 4249 k.p.c., Sąd Najwyższy
orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. O kosztach Sąd Najwyższy orzekł jak
w pkt II sentencji postanowienia, uwzględniająć to, że pozwany nie spostrzegł, że
istnieją podstawy do odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania a domagał się
jedynie jej oddalenia.
a.w.
[a.ł]
I CNP 51/25
5
