Wyrok SN z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96 - jak powołują go inne sądy

„OSNC 2006, nr 2, poz. 33, a także z dnia 15 marca 2002 r., II CKN 1415, niepubl.) lub wywodzący ten skutek z art. 39 w związku z art. 38 k.c. (np. orzeczenia: Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75, z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl., z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/99, niepubl., z dnia 14 stycznia 2004 r., I CK 54/03, OSNC 2005, nr 2, poz. 35 i z …”

„Czynność taka jest na podstawie art. 58 § 1 k.c. bezwzględnie nieważna (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75).”

„… analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. do przypadków zawarcia umowy w imieniu osoby prawnej w charakterze jej organu 5 przez osobę lub osoby niemające do tego kompetencji (wyroki SN z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl.; z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/00 niepubl.; z dnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, „Monitor Podatkowy” 2003, nr 6, s.”

„Wykluczano przy tym dopuszczalność stosowania w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1991 r., III CZP 8/91, OSNCP 1991, nr 7, poz. 94 oraz wyroki Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75 i z dnia 3 marca 2005 r., II CK 409/04, OSNC 2006, nr 2, poz. 33).”

„Wśród orzeczeń drugiej grupy zasadnicze znaczenie przypada wyrokowi Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96 (OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75), w którym Sąd Najwyższy wykluczył dopuszczalność stosowania w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 k.c., normującego zawarcie umowy w imieniu innej osoby bez jej umocowania lub z …”

„W sprawie I CKN 22/96, zakończonej wyrokiem z dnia 12 grudnia 1996 r. (OSNC 1997, nr 6 – 7, poz. 75), umowę podpisali, wbrew wymogom statutu, dwaj szeregowi członkowie zarządu stowarzyszenia, zamiast wymaganych dwóch członków prezydium tego zarządu.”

„Do oceny ważności umowy zawartej przez osobę działającą jako organ osoby prawnej, lecz niebędącą jej organem lub przekraczającą zakres jego umocowania, nie stosuje się bowiem art. 103 k.c., ale art. 39 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75).”

„… do pełnienia funkcji organu i aby zawarta przez nią umowa mieściła się w zakresie umocowania tego organu do reprezentowania osoby prawnej (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75).”

„… analogii znaleźć zastosowania w razie działania „fałszywego organu” (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 30 października 1969 r., II CR 430/69, OSNCP 1970, nr 9, poz. 152, z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75, z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, nie publ. lub z dnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, "Monitor Podatkowy" 2003, nr 6, s.2).”

„… w art. 39 k.c., gdy spółka jest reprezentowana przez nieupoważniony organ (zob. wyroki Sądu Najwyższego: z 8 maja 2003 r., III RN 66/02, Monitor Podatkowy 2003 nr 6, s. 2; z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997 nr 6-7, poz. 75), jednak nie wyklucza to późniejszego zawarcia umowy o pracę per facta concludentia.”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 k.c. do osób prawnych została potwierdzona przez SN w wyroku z 12 grudnia 1996 r. (sygn. akt I CKN 22/96, OSNC z 1997 r., nr 6−7, poz. 75).”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 k.c. do osób prawnych została potwierdzona przez SN w wyroku z 12 grudnia 1996 r. (I CKN 22/96, OSN 1997, Nr 6-7, poz. 75).”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 k.c. do osób prawnych, potwierdzona przez SN w wyroku z 12 grudnia 1996 r. (I CKN 22/96, OSN 1997, Nr 6-7, poz. 75) wynika przede wszystkim z faktu, iż zakres uprawnień pełnomocnika jest określony przez wolę mocodawcy, który może zatem swobodnie, także post factum, akceptować działania …”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 kc do osób prawnych, potwierdzona przez Sąd Najwyższy w wyroku z 12 grudnia 1996 r. sygn. I CKN 22/96 (OSN z 1997 r. Nr 6-7, poz. 75) wynika przede wszystkim z faktu, iż zakres uprawnień pełnomocnika jest określony przez wolę mocodawcy który może swobodnie, także post factum, akceptować działania swojego …”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 kc do osób prawnych, potwierdzona przez Sąd Najwyższy w wyroku z 12 grudnia 1996 r. sygn. I CKN 22/96 (OSN z 1997 r., nr 6-7, poz. 75) wynika przede wszystkim z faktu, iż odmiennie niż zakres uprawnień pełnomocnika, który jest określony przez wolę mocodawcy i który może swobodnie, także post factum, …”

„Niedopuszczalność analogicznego stosowania art. 103 kc do osób prawnych, potwierdzona przez SN w wyroku z 12 grudnia 1996 r. (I CKN 22/96, OSN 1997, Nr 6-7, poz. 75) wynika przede wszystkim z faktu, iż zakres uprawnień pełnomocnika jest określony przez wolę mocodawcy, który może zatem swobodnie, także post factum, akceptować działania …”

„Wykluczano przy tym dopuszczalność stosowania w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z 6 marca 1991 r., III CZP 8/91, OSNCP 7/91 poz. 94 oraz wyroki Sądu Najwyższego: z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 6-7/97 poz. 75 i z 3 marca 2005 r., II CK 409/04, OSNC 2/06 poz. 33).”

„Wykluczano przy tym dopuszczalność stosowania w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z 6 marca 1991 r., III CZP 8/91, OSNCP 7/91, poz. 94 oraz wyroki Sądu Najwyższego: z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 6-7/97, poz. 75 i z 3 marca 2005 r., II CK 409/04, OSNC 2/06, poz. 33).”

„K.c. brak jest odpowiednika art. 103 § 1 K.c. oraz z różnicy konstrukcji prawnej „działania przez pełnomocnika” i „działania przez organ osoby prawnej” (vide: wyrok Sądu Najwyższego z 12.12.1996 r. I CKN 22/96, OSNC 1997/6-7, poz. 75) Przyjmując zaś, iż takie potwierdzenie jest możliwe (vide: wyrok SN z dnia 22.07.1998 r. I PKN 223/98, OSNP 1998/16, poz. 509) w pierwszej kolejności należy jednak zwrócić …”

„… jej organu bez kompetencji do tego jest bezwzględna nieważność takiej czynności wywodzona z art. 39 k.c. w związku z art. 38 k.c. (tak Sąd Najwyższy w wyrokach: z dnia 12 grudnia 1996 roku, I CKN 22/96, z dnia 16 grudnia 2004 roku, V CK 674/03, z dnia 8 października 2009 roku, II CSK 180/09).”

„Najwyższego z dnia 8 października 2009 r., II CSK 180/09, LEX nr 536071, z 16 grudnia 2004 r., V CK 674/03, LEX nr 194109,Sądu z 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, LEX nr 78438, z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997/6-7/75).”

„… art. 38 k.c. (np. orzeczenia: Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75, z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, nie publ., z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/99, nie publ., z dnia 14 stycznia 2004 r., I CK 54/03, OSNC 2005, nr 2, poz. 35 i z dnia 8 października 2004 r., V CK 76/04, nie publ.).”

„Takie stanowisko Sąd Najwyższy zawarł m.in. w wyrokach: z dnia 12 grudnia 1996 r. (I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75), z dnia 26 czerwca 1997 r. (I CKN 130/97, Legalis 76793), z dnia 31 stycznia 2001 r. (III CKN 984/98, Legalis nr 315839), z dnia 8 października 2004 r. (V CK 76/04, OSNC 2005, nr 10, poz. 175) i z dnia 16 grudnia 2004 r. (V CK 674/03, Legalis nr 79110).”

„… osoby prawnej w charakterze jej organu przez osobę lub osoby niemające do tego kompetencji dominowały wypowiedzi uznające taką umowę za bezwzględnie nieważną (zob. wyroki: z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl.; z dnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, niepubl.; z dnia 14 stycznia 2004 r., I CK 54/03, OSNC 2005, Nr 2, poz.”

„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 grudnia 1996 roku, I CKN 22/96, OSNC z 1997 roku, Nr 6 – 7, poz. 75 oraz w uchwale z dnia 15 maja 1980 roku, III CZP 71/97, OSNIC 9/98, poz. 131), wywodząc tę konstrukcję z treści art. 60 k.c. Przejaw woli musi być zatem w świetle okoliczności towarzyszących zrozumiały i niewątpliwie wyrażający wolę wywołania skutków prawnych objętych treścią czynności prawnej.”

„W związku z tym nie jest możliwa konwalidacja czynności prawnej poprzez potwierdzenie przez organ do tego uprawniony (tak też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSN 1997/6-7/75 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2009 r., II CSK 180/09, LEX nr 536071).”

„… z dnia 15 marca 2002 roku, II CKN 1415/00, "Izba Cywilna" 2002, nr 6, s. 48), w innych zaś na podstawie art. 39 k.c. w zw. z art. 38 k.c. (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 roku, I CKN 22/96,OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; wyroki Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 1997 roku, I CKN 130/97, niepubl., z dnia 15 lutego 2002 roku, III CKN 494/00, z dnia 8 maja 2003 roku, III RN 66/02, (...) 2003, …”

„… zasady ochrony praw nabytych nie było możliwe „wsteczne” uchylenie tych uchwał (por. odpowiednio orzeczenia Sądu Najwyższego dotyczące uchwał walnego zgromadzenia Spółdzielni: wyrok z dnia 14.11.1996r., I CKN 22/96, Prok. i Pr – wkł.”

„… analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. do przypadków zawarcia umowy w imieniu osoby prawnej w charakterze jej organu przez osobę lub osoby niemające do tego kompetencji (wyroki SN z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl.; z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/00 niepubl.; z dnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, "Monitor Podatkowy" 2003, nr 6, s.”

„… który jest działaniem samej osoby prawnej, wyłączające możliwość stosowania analogii (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1991 r., III CZP 8/91 – OSNCP 1991, nr 7, poz. 94, z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96 – OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75, z 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, z 31 stycznia 2001 r., III CSKN 984/98, z 15 lutego 2002 r. II CKN 494/01, z 15 marca 2002 r., II CKN 1415/01, z 16 grudnia 2004 r., V …”

„Braku działania osoby prawnej nie można konwalidować w trybie art. 103 k.c. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 XII 96 I CKN 22/96 (OSNC 6-7/9) wskazał, że o ile w pełnomocnictwie dochodzi w sytuacji wskazanej w art. 103 k.c. do działania dwóch osób, z których jedna (mocodawca) może potwierdzić ułomne działania drugiej, o tyle, …”

„Takie stanowisko Sąd Najwyższy zawarł m.in. w powołanych przez powoda (k.302) wyrokach: z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, z dnia 31 stycznia 2001 r. III CKN 984/98 i z dnia 16 grudnia 2004 r., V CK 674/03.”

„… nieważna (por. uchwały z dnia 17 sierpnia 1988 r., III CZP 62/88, OSNCP 1989, nr 4, poz. 65, dnia z 6 marca 1991 r., III CZP 8/91, OSNCP 1991, nr 7, poz. 94 oraz wyroki z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75, z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, nie publ., z dnia 26 sierpnia 1999 r., III CKN 682/98, "Wokanda" 1999, nr 11, s. 5, z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/99, nie …”

„… przez „fałszywy organ” osoby prawnej jest bezwzględnie nieważna i nie podlega konwalidacji (por: w szczególności: wyrok z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 13097, Legalis, wyrok z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1996/6–7/75; wyrok z dnia 08 maja 2003 r., III RN 66/02, Legalis, wyrok z 16 grudnia 2014 r. V CK 674/03, Legalis, wyrok SN z dnia 08 października 2009 r., II CSK 180/09, Legalis).”

„… osoby prawnej w charakterze jej organu przez osobę lub osoby niemające do tego kompetencji dominowały wypowiedzi uznające taką umowę za bezwzględnie nieważną (zob. wyroki: z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl.; zdnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, niepubl.; z dnia 14 stycznia 2004 r., (...), OSNC 2005, nr 2, poz. 35; z dnia 8 …”

„Stąd też oświadczenie woli może zostać złożone także w sposób dorozumiany – m. in. wykonanie umowy może być traktowane zarazem jako oświadczenie woli o jej zawarciu (por. chociażby wyroki Sądu Najwyższego: z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997/6-7/75; z 8 listopada 2005 r., I CK 275/05).”

„… dwu osób – o tyle zgodnie z tzw. teorią organu działanie członka organu osoby prawnej jest działaniem samego reprezentowanego (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6 – 7, poz. 75, zob. także uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 3 października 1972 r., III CZP 53/72, OSNC 1973, nr 10, poz. 164, wyrok tego Sądu z dnia 27 września 1976 r., IV CR …”

„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 grudnia 1996 roku, I CKN 22/96, OSNC z 1997 roku, Nr 6 – 7, poz. 75 oraz w uchwale z dnia 15 maja 1980 roku, III CZP 71/97, OSNIC 9/98, poz. 131), …”

„… art. 103 § 1 i 2 k.c. do przypadków zawarcia umowy w imieniu osoby prawnej w charakterze jej organu przez osobę lub osoby niemające do tego kompetencji (wyroki SN z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 75; z dnia 26 czerwca 1997 r., I CKN 130/97, niepubl.; z dnia 15 lutego 2002 r., III CKN 494/00 niepubl.; z dnia 8 maja 2003 r., III RN 66/02, (...) 2003, nr 6, s. 2;”

„… aprobowaną teorią organu działanie osoby wchodzącej w skład organu osoby prawnej jest działaniem samego reprezentowanego (tak Sąd Najwyższy np. w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6 – 7, poz. 75, zob. także uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 3 października 1972 r., III CZP 53/72, OSNC 1973, Nr 10, poz. 164).”

„W orzecznictwie Sądu Najwyższego początkowo przyjmowano, że umowy zawierane bez uprzedniej zgody właściwego organu są bezwzględnie nieważne (vide wyroki: z 12 grudnia 1996 r., I CKN 22/96, OSNC 1997, z.”

„… vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1996 r., sygn. akt I CKN 22/96, publ. OSNC 1997 r., nr 6 – 7, poz. 75, s. 33).”

„W wyroku z 12.12.1996 r. (I CKN 22/96, OSNC 1997, nr 6–7, poz. 75) Sąd Najwyższy przyjął, że do czynności prawnej dokonanej przez rzekomego przedstawiciela osoby prawnej nie stosuje się przepisów o potwierdzeniu czynności zdziałanej przez …”

„Sąd Najwyższy w wyr. z 12.12.1996 r. (I CKN 22/96, OSN 1997, Nr 6-7, poz. 75) odrzucił możliwość zastosowania w drodze analogii art. 103 KC.”