PrawMi

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 53.

Aktualizacja: 30 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:

1)jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:

a)dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,

b)dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową;

2)w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1, trwającej dłużej niż 1 miesiąc.

§ 2.Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić w razie nieobecności pracownika w pracy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem – w okresie pobierania z tego tytułu zasiłku, a w przypadku odosobnienia pracownika ze względu na chorobę zakaźną – w okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku.

§ 3.Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić po stawieniu się pracownika do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności.

§ 4.Przepisy art. 36 § 11 i art. 52 § 3 stosuje się odpowiednio.

§ 5.Pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie zatrudnić pracownika, który w okresie 6 miesięcy od rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, z przyczyn wymienionych w § 1 i 2, zgłosi swój powrót do pracy niezwłocznie po ustaniu tych przyczyn.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IX Pa 62/15Sąd Okręgowy w Gliwicach

Odprawa emerytalna a związek z ustaniem pracy – wyrok SO

Fragment uzasadnienia

… powód podniósł, iż pozwana rozwiązała z nim stosunek pracy na stanowisku specjalisty do spraw monitoringu sieci kanalizacyjnej, a podstawą prawną rozwiązania umowy o pracę był art.53 § 1 pkt 1b k.p. (wyczerpanie okresu zasiłku chorobowego). Powód podał, że wystąpił do komisji przy ZUS w R. Oddział R. o przedłużenie okresu zasiłku chorobowego o 3 miesiące, a mimo to pozwana rozwiązała z nim umowę o pracę. Nadto w pozwie…
Czytaj orzeczenie
VI P 178/15Sąd Rejonowy w Białymstoku

Przywrócenie do pracy po zwolnieniu z art. 53 k.p.

Fragment uzasadnienia

… W uzasadnieniu powódka wskazała, iż 30 marca 2015 r. otrzymała od pracodawcy oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 ze zm., dalej: k.p. ). Zdaniem powódki rozwiązanie umowy było niezgodne z prawem, bowiem naruszało przepis art. 39 k.p. , a także było sprzeczne z zasadami…
Czytaj orzeczenie
VI P 833/14Sąd Rejonowy w Białymstoku

Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia w chorobie – wyrok SR

Fragment uzasadnienia

… Zdrowia w B. wniósł o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach, wobec niezgodnego z prawem rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę bez wypowiedzenia, w trybie art. 53 § 1 pkt. 2 ) k.p. Nadto wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniósł, iż brak świadczenia przez niego pracy, poczynając od 14 października 2014r. nie wynika z…
Czytaj orzeczenie
IV P 80/14Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim

Odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy – wyrok SR

Fragment uzasadnienia

… a mimo to spółka nie skorzystała z prawa wypowiedzenia umowy o pracę. Ustawodawca przewidział uciążliwość długotrwałej choroby pracownika dla procesu pracy i unormował w art. 53 kodeksu pracy prawo pracodawcy na rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem z powodu niezdolności do pracy pracownika trwającej dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku chorobowego. Okres pobierania przez powódkę…
  • odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 53: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 53 Kodeksu pracy określa szczególne sytuacje, w których pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, czyli natychmiastowo. Przepis wyraźnie wskazuje, że powodem takiego rozwiązania może być długotrwała niezdolność pracownika do pracy z powodu choroby lub usprawiedliwiona nieobecność z innych przyczyn. Dla niezdolności chorobowej rozróżnione są dwie sytuacje: gdy pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, umowa może być rozwiązana po niezdolności trwającej dłużej niż 3 miesiące; w przypadku zatrudnienia trwającego co najmniej 6 miesięcy, rozwiązanie może nastąpić po okresie pobierania wynagrodzenia, zasiłku oraz świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące. Ponadto, jeżeli niezdolność do pracy wynika z wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, okres ten jest liczony analogicznie. Dodatkowo, umowa może zostać rozwiązana bez wypowiedzenia, jeśli usprawiedliwiona nieobecność trwa dłużej niż miesiąc i nie jest spowodowana chorobą.

Przepis stosuje się w sytuacjach, gdy pracodawca musi reagować na długotrwałą absencję pracownika, która uniemożliwia wykonywanie pracy. Zakaz rozwiązania umowy w niektórych przypadkach (§ 2) ma na celu ochronę pracowników sprawujących opiekę nad dzieckiem lub będących w izolacji z powodu choroby zakaźnej. Ponadto, zgodnie z § 3, pracodawca nie może rozwiązać umowy po tym, jak pracownik pojawi się w pracy po ustaniu przyczyny nieobecności.

Przykładem zastosowania art. 53 KP może być sytuacja, gdy pracownik zatrudniony od miesiąca ma niezdolność do pracy spowodowaną chorobą trwającą ponad 3 miesiące. W takim przypadku pracodawca ma prawo rozwiązać umowę bez wypowiedzenia. Jednak jeśli pracownik był nieobecny usprawiedliwienie z powodu innych przyczyn niż choroba i nieobecność trwała ponad miesiąc, również może dojść do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia. Pracownik, który wraca do pracy po zakończeniu przyczyny nieobecności, jest chroniony przed takim rozwiązaniem.

Częstym błędem jest mylenie okresów, po których można rozwiązać umowę bez wypowiedzenia, zwłaszcza różnic w czasie trwania choroby w zależności od długości zatrudnienia. Nieraz pracodawcy nie uwzględniają zakazu rozwiązania umowy w czasie opieki nad dzieckiem lub podczas izolacji chorobowej. Innym nieporozumieniem bywa ignorowanie ochrony przewidzianej na czas powrotu do pracy – rozwiązanie po pojawieniu się pracownika w pracy jest nieważne. Z tego powodu interpretacja art. 53 KP wymaga dokładności i znajomości szczegółów przypadków. W indywidualnej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem, by prawidłowo zastosować ten przepis.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z powodu choroby?

Pracodawca może to zrobić, gdy niezdolność pracownika do pracy trwa dłużej niż 3 miesiące, zależnie od długości zatrudnienia i innych okoliczności.

Czy można rozwiązać umowę bez wypowiedzenia, jeśli pracownik opiekuje się dzieckiem?

Nie, przepis wyklucza możliwość rozwiązania umowy bez wypowiedzenia w okresie opieki nad dzieckiem i pobierania zasiłku z tego tytułu.

Co się stanie, gdy pracownik wróci do pracy po nieobecności?

Po stawieniu się do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności pracodawca nie może już rozwiązać umowy bez wypowiedzenia.

Jak długo pracodawca musi rozważyć ponowne zatrudnienie pracownika po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia?

Pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie zatrudnić pracownika, który zgłosi powrót do pracy w ciągu 6 miesięcy od rozwiązania umowy z powodu nieobecności.

Czy wypadek przy pracy wpływa na zasady rozwiązania umowy bez wypowiedzenia?

Tak, jeśli niezdolność do pracy wynika z wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, okres wymagany do rozwiązania jest liczony inaczej, z uwzględnieniem pobieranych świadczeń.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 53
← Wróć do pełnej ustawy

Powiązane artykuły na blogu PrawMi

Zobacz wszystkie artykuły na blogu