Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 189.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Prawo do zasiłku za czas nieobecności w pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem regulują odrębne przepisy.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IX P 248/21Sąd powszechny

IX P 248/21

Fragment uzasadnienia

… Sąd zważył, co następuje: Powództwo w przeważającej części zasługiwało na uwzględnienie. Powództwo oparte zostało o art. 22 § 1 k.p. i art. 189 kp .c. Zgodnie z art. 22 § 1 k.p. przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za…
  • odszkodowanie
  • ustalenie istnienia stosunku pracy
  • wynagrodzenie za pracę
Czytaj orzeczenie
IV P 395/21Sąd Rejonowy w Olsztynie

IV P 395/21

Fragment uzasadnienia

… pierwszej oceny w służbie ustawodawca nie przewiduje jednak takiego trybu odwoławczego. Podstawy kwestionowania pierwszej oceny co do zasady nie może również stanowić przepis art. 189 k.p.c. , gdyż negatywna ocena okresowa nie kreuje sama z siebie żadnego prawa ani stosunku prawnego. Za podstawę kwestionowania pierwszej oceny w służbie nie można również uznać art. 9 ust. 1 u.s.c., zgodnie z którym w sprawach dotyczących…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 189: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 189 Kodeksu pracy wskazuje, że kwestia prawa do zasiłku za okres nieobecności w pracy spowodowanej koniecznością osobistej opieki nad dzieckiem nie jest uregulowana bezpośrednio w Kodeksie pracy. Zamiast tego, regulacje dotyczące tego prawa wynikają z odrębnych ustaw i aktów prawnych. Oznacza to, że pracownik nie znajdzie w Kodeksie pracy konkretnych przepisów dotyczących zasad przyznawania, wysokości czy warunków otrzymywania takiego zasiłku. Przepis ten ma przede wszystkim funkcję wskazującą, które akty prawne należy brać pod uwagę, gdy pojawia się potrzeba ustalenia praw do zasiłku za opiekę nad dzieckiem.

Przepis ma zastosowanie w sytuacji, gdy pracownik musi czasowo opuścić pracę z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem. Zasiłek ten jest przyznawany na podstawie szczegółowych przepisów odrębnych, które regulują zasady takiego wsparcia socjalnego. W praktyce może to dotyczyć np. sytuacji choroby dziecka lub innych okoliczności wymagających obecności rodzica przy dziecku. Pracownik musi korzystać z prawa do zasiłku zgodnie z wymogami tych odrębnych przepisów, na przykład przedstawiając stosowne zaświadczenia czy spełniając ustawowe kryteria.

Przykładem zastosowania artykułu 189 KP może być sytuacja rodzica, który musi zostać w domu, aby opiekować się chorym dzieckiem. W takiej sytuacji nie powinien oczekiwać, że Kodeks pracy samodzielnie zapewni mu prawo do wypłaty zasiłku. Zamiast tego, powinien odwołać się do innych przepisów, np. ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, które szczegółowo regulują przyznawanie zasiłku za czas opieki. Dzięki temu dowiaduje się, gdzie i jak może ubiegać się o stosowną pomoc finansową.

Do najczęściej popełnianych błędów związanych z art. 189 KP należy nieznajomość zakresu tej regulacji i niewłaściwe utożsamianie prawa do zasiłku z podstawowymi przepisami Kodeksu pracy. Pracownicy mogą błędnie sądzić, że status nieobecności spowodowanej opieką nad dzieckiem jest bezpośrednio i kompleksowo uregulowany w Kodeksie pracy, co nie jest prawdą. Nierzadko spotyka się też pomylenie prawa do urlopu opiekuńczego z prawem do zasiłku, co powoduje nieporozumienia przy zgłaszaniu nieobecności. W związku z tym, ważne jest skorzystanie z aktualnych i specjalistycznych aktów prawnych. W indywidualnych przypadkach zaleca się konsultację z prawnikiem, który pomoże wskazać właściwe źródła prawa i warunki uprawniające do zasiłku.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy art. 189 KP określa szczegółowo prawo do zasiłku za opiekę nad dzieckiem?

Nie, art. 189 KP wskazuje, że prawo to jest regulowane przez odrębne przepisy, a nie bezpośrednio przez Kodeks pracy.

Gdzie znajdę przepisy o zasiłku za osobistą opiekę nad dzieckiem?

Przepisy te znajdują się w odrębnych ustawach, takich jak ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

Czy mogę otrzymać zasiłek, jeśli opiekuję się chorym dzieckiem?

Tak, ale prawo do zasiłku przysługuje na podstawie odrębnych przepisów określających warunki i tryb jego przyznawania.

Czy nieobecność w pracy z powodu opieki nad dzieckiem to urlop?

Nie zawsze. Zasiłek za opiekę nad dzieckiem jest innym świadczeniem niż urlop, choć obie sytuacje mogą wiązać się z nieobecnością w pracy.

Co zrobić, gdy mam wątpliwości co do prawa do zasiłku za opiekę nad dzieckiem?

W takiej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem lub doradcą ds. prawa pracy, który wyjaśni szczegóły konkretnej sprawy.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 189

Zobacz wszystkie artykuły na blogu