Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 118.

W razie wyrządzenia szkody przez kilku pracowników każdy z nich ponosi odpowiedzialność za część szkody stosownie do przyczynienia się do niej i stopnia winy. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie stopnia winy i przyczynienia się poszczególnych pracowników do powstania szkody, odpowiadają oni w częściach równych.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 118 Kodeksu pracy określa zasady odpowiedzialności kilku pracowników za wyrządzoną szkodę. Zgodnie z tym przepisem, gdy szkoda powstaje wskutek działania kilku osób zatrudnionych, każdy z nich odpowiada tylko za tę część szkody, która odpowiada jego związkowi ze zdarzeniem, czyli stopniowi winy i udziałowi w jej powstaniu. Istotą przepisu jest proporcjonalne rozłożenie ciężaru odszkodowania między pracowników, co ma na celu sprawiedliwe przypisanie odpowiedzialności na podstawie rzeczywistego wpływu na zaistniałą szkodę. Przepis wprowadza także regułę domyślną na wypadek, gdy nie jest możliwe precyzyjne ustalenie winy poszczególnych pracowników, a mianowicie podział odpowiedzialności odbywa się wtedy częściami równymi.

Przepis ma zastosowanie w każdej sytuacji, gdy kilku pracowników doprowadziło do szkody w związku z wykonywaną pracą. Kluczowe jest ustalenie, czy można wyodrębnić stopień winy i nasilenie przyczynienia się każdego z nich. Jeśli jest to możliwe, odpowiedzialność jest dzielona proporcjonalnie, co pozwala unikać nieuprawnionego przerzucania całej odpowiedzialności na jedną osobę. Gdy jednak ustalenie indywidualnego udziału w szkodzie jest niemożliwe, np. z powodu braku konkretnych dowodów, wszyscy pracownicy odpowiadają jednakowo. Warto również podkreślić, że odpowiedzialność ta dotyczy szkód majątkowych wyrządzonych pracodawcy lub osobom trzecim.

Przykładem zastosowania art. 118 KP może być sytuacja, gdy kilku pracowników wspólnie obsługuje maszynę i wskutek błędów które popełnili, dochodzi do uszkodzenia sprzętu. Jeśli śledztwo wykaże, że jeden z nich zaniedbał konserwację, a inny złamał zasady bezpieczeństwa, można podzielić odpowiedzialność zgodnie z ich winą. W razie braku możliwości ustalenia kto i w jakim stopniu przyczynił się do szkody, pracownicy ponoszą odpowiedzialność w równych częściach, np. jeśli uczestniczyło ich trzech, każdy odpowiada za jedna trzecią szkody.

Częstym nieporozumieniem przy stosowaniu art. 118 KP jest błędna interpretacja zakresu winy i trudności w jej udowodnieniu. Pracodawcy lub praktycy prawa mogą mieć pokusę przeniesienia całej odpowiedzialności na jednego pracownika, co jest sprzeczne z duchem przepisu. Innym błędem bywa automatyczne przyjęcie równego podziału bez wystarczających podstaw do stwierdzenia, że ustalenie stopnia winy jest rzeczywiście niemożliwe. Należy w każdej sytuacji dokładnie analizować dostępne fakty i dowody, a przy wątpliwościach korzystać z pomocy prawnej. W indywidualnych przypadkach warto zwrócić się o konsultację do prawnika, aby prawidłowo ocenić zakres i podział odpowiedzialności.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy artykuł 118 KP dotyczy odpowiedzialności pracowników?

Dotyczy sytuacji, gdy kilku pracowników wyrządziło szkodę i trzeba rozdzielić odpowiedzialność między nich.

Jak ustala się odpowiedzialność za szkodę, gdy kilku pracowników ją wyrządziło?

Odpowiedzialność jest dzielona proporcjonalnie do stopnia winy i przyczynienia się do szkody każdego z nich.

Co jeśli nie da się ustalić, kto i w jakim stopniu przyczynił się do szkody?

Wtedy pracownicy odpowiadają za szkodę w równych częściach, bez określania indywidualnej winy.

Czy w praktyce można przypisać całą odpowiedzialność jednemu pracownikowi?

Nie, jeśli szkoda powstała z winy kilku pracowników, każdy odpowiada proporcjonalnie lub po równo, jeśli winę trudno rozdzielić.

Czy w konkretnych sytuacjach warto skonsultować się z prawnikiem?

Tak, przy indywidualnych przypadkach rozstrzygnięcie kwestii odpowiedzialności wymaga fachowej oceny prawnej.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI