Art. 68¹.

Art. 68¹ Kodeksu pracy w swoim brzmieniu stanowi, że powołanie na stanowisko może być poprzedzone konkursem, nawet jeśli przepisy szczególne nie wymagają wyłonienia kandydata wyłącznie w drodze konkursu. Oznacza to, że mimo braku formalnego obowiązku przeprowadzenia konkursu, pracodawca lub organ powołujący ma możliwość zastosowania takiej procedury selekcji kandydatów. Przepis daje zatem swobodę w stosowaniu konkursu jako formy transparentnego wyboru osoby na dane stanowisko, co może zwiększać przejrzystość i obiektywność tego procesu. Jednocześnie przepis nie nakłada obowiązku przeprowadzenia konkursu, a jedynie dopuszcza taką możliwość, co stanowi istotne rozróżnienie w porównaniu do obowiązku wynikającego z innych regulacji prawnych.

Przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy na mocy innych aktów prawnych lub przepisów szczególnych powołanie na stanowisko nie wymaga wprost przeprowadzenia konkursu jako wyłącznej formy wyłonienia kandydata. W takich przypadkach mimo formalnej dowolności, przepisy zawarte w art. 68¹ KP pozwalają, aby przy powołaniu zastosować konkurs, co może mieć znaczenie dla podniesienia jakości doboru personelu oraz zapobiegania praktykom odwracającym zasady równego traktowania. Przepis ten jest zatem istotny szczególnie w zakładach pracy lub organach, gdzie nie zawsze formalnie wymaga się konkursu, ale jednak powołujący chcą wspierać transparentność i sprawiedliwy wybór.

Przykładowo, w sytuacji, gdy jednostka organizacyjna zatrudniająca pracowników nie posiada ustawowego obowiązku organizowania konkursu do zajmowania określonych stanowisk kierowniczych, mimo to może zdecydować się na przeprowadzenie takiego konkursu. To pozwoli na porównanie kwalifikacji kandydatów, ich doświadczenia i umiejętności, a następnie dokonanie powołania najlepszego z nich. Taka decyzja może zwiększyć zaufanie pracowników do zarządzania oraz usprawnić funkcjonowanie jednostki.

Często spotykanym nieporozumieniem jest utożsamianie art. 68¹ KP z obowiązkiem przeprowadzenia konkursu, co jest błędem. Przepis ten nie wymaga konkursu, lecz pozwala go stosować jako dobrowolny sposób wyłonienia kandydata. Inne błędy to przyjmowanie, że powołanie bez konkursu musi naruszać prawo, podczas gdy przepis wyraźnie tego nie przesądza. Ponadto, nie każdy konkurs zapewnia prawidłowość wyboru - istotne jest, by procedura była transparentna i obiektywna. Art. 68¹ wskazuje jedynie na możliwość stosowania konkursu, co powinno być rozsądnie dostosowane do okoliczności. W razie wątpliwości i potrzeby prawidłowego stosowania przepisu w konkretnej sytuacji, warto zasięgnąć porady profesjonalnego prawnika.