Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 207.

§ 1.Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy. Na zakres odpowiedzialności pracodawcy nie wpływają obowiązki pracowników w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz powierzenie wykonywania zadań służby bezpieczeństwa i higieny pracy specjalistom spoza zakładu pracy, o których mowa w art. 23711§ 2.

§ 2.Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany:

1)organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy;

2)zapewniać przestrzeganie w zakładzie pracy przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie oraz kontrolować wykonanie tych poleceń;

3)reagować na potrzeby w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dostosowywać środki podejmowane w celu doskonalenia istniejącego poziomu ochrony zdrowia i życia pracowników, biorąc pod uwagę zmieniające się warunki wykonywania pracy;

4)zapewnić rozwój spójnej polityki zapobiegającej wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym uwzględniającej zagadnienia techniczne, organizację pracy, warunki pracy, stosunki społeczne oraz wpływ czynników środowiska pracy;

5)uwzględniać ochronę zdrowia młodocianych, pracownic w ciąży lub karmiących dziecko piersią oraz pracowników niepełnosprawnych w ramach podejmowanych działań profilaktycznych;

6)zapewniać wykonanie nakazów, wystąpień, decyzji i zarządzeń wydawanych przez organy nadzoru nad warunkami pracy;

7)zapewniać wykonanie zaleceń społecznego inspektora pracy.

§ 21.Koszty działań podejmowanych przez pracodawcę w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy w żaden sposób nie mogą obciążać pracowników.

§ 3.Pracodawca oraz osoba kierująca pracownikami są obowiązani znać, w zakresie niezbędnym do wykonywania ciążących na nich obowiązków, przepisy o ochronie pracy, w tym przepisy oraz zasady bezpieczeństwa i higieny pracy.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 207 Kodeksu pracy szczegółowo określa odpowiedzialność pracodawcy za stan bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP) w zakładzie pracy. Przepis w § 1 jednoznacznie stwierdza, że odpowiedzialność ta spoczywa na pracodawcy niezależnie od udziału pracowników w zakresie BHP czy zatrudnienia specjalistów spoza zakładu. Oznacza to, że przekazanie zadań służby bhp osobom zewnętrznym nie zwalnia pracodawcy z odpowiedzialności za bezpieczeństwo pracowników. § 2 precyzuje obowiązki pracodawcy, wskazując na konieczność organizacji pracy w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki oraz wymaga od niego dbałości o przestrzeganie przepisów i zasad BHP, wydawanie poleceń usunięcia uchybień oraz nadzór nad ich realizacją. Ponadto, pracodawca musi reagować na potrzeby zabezpieczenia zdrowia i życia pracowników, dostosowując środki ochrony do zmieniających się warunków pracy. Wśród szczegółowych zadań wymieniono także rozwijanie polityki prewencyjnej, uwzględniającej takie aspekty jak technika, organizacja pracy oraz czynniki środowiskowe, a także specjalną ochronę grup szczególnych, w tym młodocianych, kobiet w ciąży czy osób niepełnosprawnych. § 2(1) podkreśla, że koszty BHP pokrywa pracodawca, nie mogą one obciążać pracowników. Wreszcie, § 3 nakłada na pracodawcę i osoby kierujące pracownikami obowiązek znajomości przepisów ochrony pracy niezbędnej do wykonania swoich zadań. Przepis ma zastosowanie w każdej sytuacji organizacyjnej w zakładzie pracy, gdzie istnieje ryzyko dla zdrowia i życia pracowników. Ma charakter bezwzględny, co oznacza, że nie można go ograniczać umowami ani wyłączać odpowiedzialności pracodawcy przez delegowanie zadań. Obowiązki te zachowują ważność zarówno w małych firmach, jak i w zakładach zatrudniających wielu pracowników. Zakres odpowiedzialności obejmuje zarówno fizyczny stan środowiska pracy, jak też stosowanie i egzekwowanie przepisów oraz wdrażanie procedur BHP. Przykładem codziennego zastosowania art. 207 KP może być sytuacja, gdzie pracodawca organizuje szkolenie okresowe z zakresu BHP, dba o regularne przeglądy urządzeń i maszyn, a także reaguje na zgłoszenia pracowników dotyczące niebezpiecznych warunków. Na przykład, jeśli w hali produkcyjnej zostaje wykryte nieprawidłowe oświetlenie i śliska podłoga, pracodawca jest zobligowany do podjęcia działań naprawczych i zapewnienia bezpiecznego dostępu. Ponadto, musi kontrolować, czy nakazane zmiany zostały wprowadzone. Najczęstsze błędy w stosowaniu tego przepisu dotyczą mylnego rozumienia odpowiedzialności pracodawcy, który czasem próbuje ograniczyć swoje obowiązki, powołując się na zadania pracowników lub outsourcowane służby BHP. Inny błąd to obciążanie pracowników kosztami BHP, co jest wyraźnie zakazane. Brak skutecznej egzekucji poleceń usunięcia uchybień oraz niewystarczająca znajomość przepisów przez kierowników również prowadzą do naruszeń. Art. 207 KP podkreśla również wymóg ciągłego dostosowywania działań BHP do zmieniających się warunków pracy. W przypadku indywidualnych wątpliwości dotyczących praw i obowiązków w zakresie BHP warto skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w prawie pracy.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto odpowiada za bezpieczeństwo i higienę pracy w zakładzie?

Za stan BHP w zakładzie pracy odpowiada pracodawca, niezależnie od udziału pracowników czy powierzenia zadań specjalistom zewnętrznym.

Czy pracodawca może obciążyć pracowników kosztami działań BHP?

Nie, koszty działań związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy nie mogą obciążać pracowników.

Jakie obowiązki ma pracodawca w zakresie BHP?

Pracodawca musi organizować pracę bezpiecznie, kontrolować przestrzeganie przepisów, reagować na potrzeby BHP i rozwijać politykę zapobiegającą wypadkom.

Czy pracodawca musi znać przepisy BHP?

Tak, pracodawca i osoby kierujące pracownikami są obowiązane znać przepisy ochrony pracy niezbędne do realizacji swoich obowiązków.

Czy można zwolnić pracodawcę z odpowiedzialności za BHP powierzeniem zadań specjalistom?

Nie, powierzenie zadań służbie bezpieczeństwa i higieny pracy specjalistom spoza zakładu nie zwalnia pracodawcy z odpowiedzialności.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI