Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 180².

§ 1.Pracownica albo pracownik – ojciec wychowujący dziecko ma prawo bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego – w przypadku urodzenia dziecka:

1)przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 15. tygodnia po porodzie;

2)po ukończeniu 28. tygodnia ciąży i przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8. tygodnia po porodzie;

3)po ukończeniu 37. tygodnia ciąży i jego pobytu w szpitalu, pod warunkiem że pobyt dziecka w szpitalu po porodzie będzie wynosił co najmniej 2 kolejne dni, przy czym pierwszy z tych dni będzie przypadał w okresie od 5. do 28. dnia po porodzie – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu w okresie od 5. dnia do upływu 8. tygodnia po porodzie.

§ 2.W przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie przy ustalaniu wymiaru uzupełniającego urlopu macierzyńskiego należy uwzględnić wagę dziecka o najniższej masie urodzeniowej oraz okres pobytu w szpitalu dziecka najdłużej hospitalizowanego.

§ 3.Przy ustalaniu wymiaru uzupełniającego urlopu macierzyńskiego okresy pobytu dziecka w szpitalu do upływu odpowiednio 8. albo 15. tygodnia po porodzie sumuje się. Niepełny tydzień zaokrągla się w górę do pełnego tygodnia.

§ 4.Uzupełniający urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo na wniosek składany w postaci papierowej lub elektronicznej przez pracownicę albo pracownika – ojca wychowującego dziecko w terminie nie krótszym niż 21 dni przed zakończeniem korzystania z urlopu macierzyńskiego. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek.

§ 5.Do wniosku dołącza się zaświadczenie wydane przez szpital, w którym przebywało dziecko, oraz dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 186^8a. Zaświadczenie zawiera informacje o okresie pobytu dziecka w szpitalu oraz o urodzeniu dziecka:

1)przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g;

2)po ukończeniu 28. tygodnia ciąży i przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g;

3)po ukończeniu 37. tygodnia ciąży.

§ 6.We wniosku o udzielenie uzupełniającego urlopu macierzyńskiego określa się termin zakończenia urlopu macierzyńskiego.

§ 7.Do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego przepisy art. 45 § 3, art. 47, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 165 pkt 4, art. 166 pkt 4, art. 180 § 6–17, art. 180¹§ 2, art. 182 zdanie pierwsze i art. 183¹§ 1 stosuje się odpowiednio.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 1802 Kodeksu pracy wprowadza szczegółowe przepisy dotyczące uzupełniającego urlopu macierzyńskiego przysługującego pracownicom oraz pracownikom - ojcom wychowującym dziecko. Norma ta umożliwia skorzystanie z dodatkowego urlopu bezpośrednio po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego, jeżeli dziecko wymagało hospitalizacji po urodzeniu. Przepis dokładnie określa, w jaki sposób oblicza się ten urlop, uwzględniając wiek ciążowy dziecka w momencie porodu oraz jego masę urodzeniową. Konkretne wymogi obejmują trzy przypadki: urodzenie dziecka przed 28. tygodniem ciąży lub z masą do 1000 g, dziecka urodzonego między 28. a 37. tygodniem ciąży z masą powyżej 1000 g oraz dziecka urodzonego po 37. tygodniu ciąży, które spędziło w szpitalu co najmniej dwa dni zaczynające się między 5. a 28. dniem od porodu. Przepis precyzyjnie wylicza wymiar urlopu w oparciu o liczbę tygodni pobytu dziecka w szpitalu w określonych okresach po porodzie.

Przepis ma zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego dziecko było hospitalizowane, a rodzic – zarówno matka, jak i ojciec – korzysta z urlopu uzupełniającego. Przepis znajduje zastosowanie także w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie, biorąc pod uwagę dziecko o najniższej masie urodzeniowej oraz najdłuższy okres hospitalizacji. Istotne jest także sumowanie okresów pobytu dziecka w szpitalu do wyznaczonych granic – 8 lub 15 tygodni po porodzie – z zastrzeżeniem zaokrąglania niepełnego tygodnia do pełnego. Procedura wnioskowania oraz dokumentacja wymagana przez pracodawcę także są precyzyjnie określone.

Przykładem zastosowania przepisu jest sytuacja, gdy matka urodziła dziecko w 26. tygodniu ciąży z masą poniżej 1000 g. Po zakończeniu urlopu macierzyńskiego zgłasza ona wniosek o uzupełniający urlop macierzyński w wymiarze odpowiadającym tygodniom pobytu dziecka w szpitalu do 15. tygodnia od porodu. Do wniosku dołącza stosowne zaświadczenie ze szpitala potwierdzające okres hospitalizacji. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić ten wniosek, a urlop ten pozwala rodzicowi na dodatkowy czas opieki nad dzieckiem wymagającym specjalistycznej pomocy medycznej.

Najczęstsze błędy przy stosowaniu art. 1802 KP dotyczą niedokładnego obliczania wymiaru urlopu, zwłaszcza nieprawidłowego zsumowania okresów pobytu dziecka w szpitalu. Problemem bywa także nieprzestrzeganie terminów składania wniosku lub brak dołączenia odpowiedniej dokumentacji, co może skutkować odmową udzielenia urlopu. Nierzadko nie jest również właściwie uwzględniany fakt, że prawo do urlopu przysługuje także ojcu wychowującemu dziecko. Podkreślić należy, że przepisy powiązane oraz aspekty proceduralne, takie jak wzory zaświadczeń, regulowane są dodatkowymi aktami prawnymi wskazanymi w § 5. Ponieważ sytuacja każdego rodzica i dziecka może mieć indywidualny charakter, w praktyce wykorzystania art. 1802 KP rekomenduje się konsultację z prawnikiem w celu zapewnienia prawidłowego zastosowania normy i przysługujących uprawnień.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto może skorzystać z uzupełniającego urlopu macierzyńskiego?

Prawo do tego urlopu przysługuje zarówno pracownicy, jak i pracownikowi - ojcu wychowującemu dziecko po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego.

Jak ustala się wymiar uzupełniającego urlopu macierzyńskiego?

Wymiar urlopu oblicza się na podstawie liczby tygodni pobytu dziecka w szpitalu w określonych okresach po porodzie, uwzględniając wiek ciąży i masę urodzeniową dziecka.

Czy można się ubiegać o ten urlop przy urodzeniu bliźniąt?

Tak, przy wieloraczkach uwzględnia się dziecko o najniższej masie urodzeniowej oraz najdłuższy okres pobytu w szpitalu.

Jakie dokumenty są potrzebne do wniosku o uzupełniający urlop macierzyński?

Należy dołączyć zaświadczenie ze szpitala o pobycie dziecka oraz inne dokumenty przewidziane przepisami wykonawczymi.

Kiedy należy złożyć wniosek o uzupełniający urlop macierzyński?

Wniosek powinien być złożony co najmniej 21 dni przed zakończeniem korzystania z urlopu macierzyńskiego.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI

← Wróć do pełnej ustawy