Art. 618j.

1. Co dokładnie stanowi przepis

Art. 618j KPK określa zasadę ustalania należności przysługujących stronie w związku z jej udziałem w postępowaniu. Przepis wskazuje, że takie należności przyznaje się w wysokości przewidzianej dla świadków. Oznacza to, że przy określaniu kwoty należnej stronie należy odwołać się do zasad wysokości należności stosowanych wobec świadków. Artykuł nie wymienia samodzielnie rodzajów tych należności ani nie ustanawia dla strony odrębnych kwot. Jego funkcją jest powiązanie należności strony z wysokością przewidzianą dla świadków.

2. Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 618j KPK ma zastosowanie wtedy, gdy strona bierze udział w postępowaniu i w związku z tym udziałem przysługują jej należności. Istotny jest związek między udziałem strony w postępowaniu a należnością, która ma zostać przyznana. Przepis nie uzależnia tej zasady od rodzaju strony ani nie wprowadza w swojej treści dodatkowych warunków dotyczących jej sytuacji osobistej. Nie oznacza też, że każda osoba uczestnicząca w postępowaniu zawsze otrzyma należność, ponieważ art. 618j KPK odnosi się do należności już przysługujących stronie. Wysokość takiej należności ma być ustalana według poziomu przewidzianego dla świadków.

3. Przykład codziennego zastosowania

Strona zostaje wezwana do udziału w czynności prowadzonej w ramach postępowania karnego i ponosi związany z tym udziałem wydatek, za który może przysługiwać należność. Przy ustalaniu jej wysokości organ nie poszukuje odrębnej stawki wskazanej wyłącznie dla strony w art. 618j KPK. Zgodnie z tym przepisem sięga do wysokości przewidzianej dla świadków. Przykład ten pokazuje, że art. 618j KPK nie tworzy nowego rodzaju należności, lecz określa punkt odniesienia dla jej wysokości.

4. Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Częstym błędem jest odczytywanie art. 618j KPK jako przepisu, który samodzielnie przyznaje stronie określone świadczenie. Z jego treści wynika natomiast, że reguluje on wysokość należności przysługujących stronie w związku z jej udziałem w postępowaniu. Nie należy także utożsamiać strony ze świadkiem, ponieważ przepis porównuje jedynie wysokość należności, a nie status procesowy tych osób. Błędne byłoby również przyjęcie, że artykuł wskazuje konkretną kwotę, gdyż odsyła tylko do wysokości przewidzianej dla świadków. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.