Art. 611tl.

Co stanowi przepis

Art. 611tl KPK reguluje sposób, w jaki sąd polski postępuje przy orzekaniu o wykonaniu w Polsce kary pozbawienia wolności wymierzonej przez sąd innego państwa. Zgodnie z § 1 sąd ma obowiązek określić kwalifikację prawną czynu według prawa polskiego, czyli wskazać, jakiemu przepisowi polskiej ustawy karnej odpowiada zachowanie, za które skazano daną osobę za granicą. Przepis nakazuje odpowiednie stosowanie art. 607s § 4 KPK, co oznacza posłużenie się regułami dotyczącymi dostosowania kary orzeczonej za granicą do polskiego porządku prawnego. Ponadto na poczet kary orzeczonej lub wykonywanej zalicza się okres faktycznego pozbawienia wolności w państwie wydania orzeczenia, a więc czas rzeczywistego pobytu w areszcie lub zakładzie karnym za granicą. Paragraf 2 rozstrzyga sytuacje nietypowe: jeżeli rodzaj kary polegającej na pozbawieniu wolności nie jest znany polskiej ustawie, sąd określa ją po prostu jako karę pozbawienia wolności, a jeżeli czyn według polskiej kwalifikacji w ogóle nie jest zagrożony taką karą, wykonuje się karę orzeczoną przez sąd zagraniczny, jednak w wymiarze nieprzekraczającym 6 miesięcy.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma z art. 611tl KPK znajduje zastosowanie na etapie postępowania sądowego o wykonanie w Polsce prawomocnego orzeczenia zagranicznego skazującego na karę pozbawienia wolności. Warunkiem jest, aby sprawa trafiła do polskiego sądu w trybie współpracy w sprawach karnych, a przedmiotem rozstrzygnięcia było przejęcie kary do wykonania. Sąd nie bada wówczas ponownie winy sprawcy ani nie prowadzi postępowania dowodowego co do czynu, lecz dokonuje przełożenia orzeczenia zagranicznego na kategorie polskiego prawa karnego. Przepis działa także wtedy, gdy system prawny państwa wydania orzeczenia zna sankcje izolacyjne o nazwie i konstrukcji nieznanej polskiemu Kodeksowi karnemu.

Przykład

Obywatel skazany w innym państwie na karę izolacyjną za czyn odpowiadający polskiemu przestępstwu wraca do kraju, a orzeczenie zostaje przejęte do wykonania. Polski sąd wskazuje wówczas przepis polskiej ustawy karnej, pod który podpada ten czyn, i określa karę podlegającą wykonaniu. Jeżeli skazany spędził już za granicą osiem miesięcy w rzeczywistym pozbawieniu wolności, okres ten zalicza się na poczet kary wykonywanej w Polsce. Gdyby zaś przypisany czyn według polskiej kwalifikacji nie był w ogóle zagrożony karą pozbawienia wolności, wykonaniu podlegałaby kara zagraniczna, ale nie dłuższa niż 6 miesięcy.

Częste nieporozumienia

Błędem jest sądzenie, że polski sąd na nowo rozstrzyga o odpowiedzialności karnej - postępowanie dotyczy wyłącznie wykonania kary. Mylne jest też przekonanie, że brak odpowiednika kary w polskim prawie oznacza jej niewykonalność; § 2 przewiduje wtedy przekształcenie w karę pozbawienia wolności. Nie należy wreszcie zakładać, że zaliczeniu podlega każdy okres pobytu za granicą - chodzi o faktyczne pozbawienie wolności. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.