Co dokładnie stanowi przepis
Art. 607zc KPK rozstrzyga prostą, ale praktycznie istotną kwestię: co ma zrobić sąd polski, do którego wpłynął europejski nakaz (nakaz europejski), jeżeli sam nie jest właściwy do nadania mu biegu. Przepis nakazuje takiemu sądowi przekazanie nakazu właściwemu organowi sądowemu, a więc temu, który zgodnie z przepisami o właściwości ma go rozpoznać. Jednocześnie sąd, który dokonał przekazania, ma obowiązek powiadomić o tym organ sądowy, który nakaz wydał, czyli organ państwa wydania. Norma ta ma charakter porządkowy i gwarancyjny: nakaz nie zostaje zwrócony nadawcy ani pozostawiony bez rozpoznania, lecz trafia dalej, w obrębie krajowego systemu sądowego. Dzięki temu ciężar ustalenia właściwego adresata spoczywa na organie krajowym, a nie na zagranicznym organie wydającym nakaz.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis stosuje się wtedy, gdy nakaz europejski został już skierowany do konkretnego sądu, lecz sąd ten - po zbadaniu swojej właściwości - stwierdza, że nadanie biegu nakazowi należy do innego organu sądowego. Przesłanką jest zatem sam brak właściwości, a nie ocena zasadności nakazu czy istnienie przeszkód do jego wykonania; te kwestie bada dopiero organ właściwy. Art. 607zc KPK nie wymaga od organu wydającego nakaz żadnych dodatkowych czynności ani ponownego przesyłania dokumentów. Powiadomienie organu wydającego pełni funkcję informacyjną: pozwala mu wiedzieć, gdzie sprawa się toczy i z kim prowadzić dalszą korespondencję. Przekazanie powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, ponieważ postępowania w sprawie nakazu europejskiego oparte są na zasadzie szybkości współpracy sądowej.
Przykład
Organ sądowy innego państwa członkowskiego wydaje nakaz europejski dotyczący osoby, która ma przebywać w Polsce, i kieruje go do jednego z sądów okręgowych. Po wpłynięciu dokumentów sąd ten ustala, że osoba wskazana w nakazie faktycznie przebywa na obszarze działania innego sądu okręgowego, a więc to tamten sąd jest właściwy do nadania nakazowi biegu. Zamiast odsyłać nakaz za granicę lub wzywać organ zagraniczny do skorygowania adresata, sąd przekazuje całość dokumentacji sądowi właściwemu. Następnie kieruje do organu, który nakaz wydał, informację o dokonanym przekazaniu wraz ze wskazaniem sądu, który sprawę przejął.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że sąd niewłaściwy powinien zwrócić nakaz organowi wydającemu - przepis wyraźnie przewiduje przekazanie w kraju, a nie zwrot. Drugim jest utożsamianie przekazania z rozstrzygnięciem o nakazie: sąd niewłaściwy nie ocenia, czy nakaz zostanie wykonany, ani nie odmawia jego wykonania. Trzecim nieporozumieniem bywa pomijanie obowiązku powiadomienia organu wydającego, który jest odrębnym elementem normy z art. 607zc KPK. Wreszcie nie należy zakładać, że przekazanie przerywa lub wydłuża terminy współpracy - postępowanie toczy się dalej, tyle że przed innym sądem. W indywidualnej sprawie dotyczącej nakazu europejskiego warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena właściwości i skutków procesowych zależy od okoliczności konkretnego postępowania.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.