Co stanowi przepis
Art. 607wa KPK dotyczy sytuacji, w której Polska wykonuje europejski nakaz aresztowania wydany przez organ sądowy innego państwa członkowskiego. Zgodnie z § 1 właściwy sąd lub prokurator, na wniosek organu sądowego państwa wydania nakazu, dokonuje zajęcia i przekazania przedmiotów pochodzących bezpośrednio z przestępstwa, przedmiotów, które służyły lub były przeznaczone do popełnienia przestępstwa, a także rzeczy mogących stanowić dowód w sprawie. Katalog obejmuje również korespondencję, przesyłki, wykazy połączeń telekomunikacyjnych oraz inne przekazy informacji lub dane przechowywane w systemie informatycznym albo na nośniku, w tym korespondencję przesyłaną pocztą elektroniczną. Paragraf 2 przewiduje, że zajęcia i przekazania dokonuje się także wtedy, gdy samo wydanie osoby ściganej nie jest możliwe z powodu jej śmierci lub ucieczki. Paragraf 3 pozwala zastrzec zwrot przekazywanych przedmiotów, w szczególności gdy podlegają one zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi przebywającemu w Polsce, a § 4 nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów rozdziału 62b.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie dopiero wtedy, gdy do polskich organów wpłynął europejski nakaz aresztowania z innego państwa członkowskiego i toczy się postępowanie w przedmiocie jego wykonania. Konieczny jest wniosek organu sądowego państwa wydania nakazu - polski sąd lub prokurator nie działa tu z własnej inicjatywy na podstawie art. 607wa KPK. Zajęcie może obejmować zarówno przedmioty materialne, jak i dane cyfrowe, co jest istotne w sprawach dotyczących przestępczości gospodarczej czy internetowej. Co ważne, obowiązek zajęcia i przekazania trwa niezależnie od tego, czy osoba ścigana zostanie faktycznie wydana, jeżeli przyczyną niewykonania nakazu jest jej śmierć albo ucieczka. Odesłanie do rozdziału 62b oznacza, że tryb postępowania z dowodami i przedmiotami odpowiada zasadom przewidzianym dla współpracy dowodowej w Unii Europejskiej.
Przykład
Sąd w innym państwie członkowskim wydaje europejski nakaz aresztowania wobec osoby podejrzanej o oszustwa internetowe, a jednocześnie zwraca się o zajęcie sprzętu komputerowego zatrzymanego w Polsce. Polski sąd lub prokurator zajmuje laptopa, telefon oraz nośniki danych, a także zabezpiecza zapisy korespondencji elektronicznej mogące stanowić dowód w sprawie. Jeżeli okaże się, że część zajętych rzeczy stanowi własność pokrzywdzonego mieszkającego w Polsce, przy przekazaniu można zastrzec ich zwrot po zakończeniu czynności dowodowych. Gdyby osoba ścigana zbiegła przed przekazaniem, sam obowiązek zajęcia i przekazania przedmiotów pozostaje aktualny na podstawie § 2.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że przekazanie przedmiotów jest możliwe tylko razem z wydaniem osoby ściganej - § 2 wprost temu przeczy. Drugim jest utożsamianie przekazania z definitywną utratą rzeczy przez właściciela, podczas gdy § 3 pozwala zastrzec ich zwrot. Bywa też mylnie przyjmowane, że przepis obejmuje wyłącznie rzeczy materialne, choć wyraźnie wymienia dane informatyczne i pocztę elektroniczną. Wreszcie art. 607wa KPK nie tworzy odrębnej, samodzielnej procedury - stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 62b. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.