Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 589zs.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Na wniosek innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej Minister Sprawiedliwości udziela zezwolenia na przewóz przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osoby pozbawionej wolności czasowo wydanej.

§ 2.Wniosek o zezwolenie na przewóz zawiera:

1)oznaczenie organu wnioskującego;

2)datę oraz wskazanie miejsca wydania END;

3)dane określające tożsamość i obywatelstwo osoby;

4)wskazanie czynności dochodzeniowej, na potrzeby której osoba jest czasowo wydawana.

§ 3.W przypadku korzystania z drogi powietrznej bez planowanego lądowania można poprzestać na powiadomieniu Ministra Sprawiedliwości o przewożeniu osoby pozbawionej wolności czasowo wydanej nad terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jeżeli jednak nastąpi nieprzewidziane lądowanie, państwo, które wystąpiło z wnioskiem, dostarcza niezwłocznie dane, o których mowa w § 2.

§ 4.Jeżeli jest to uzasadnione długością pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osoby pozbawionej wolności i przewożonej przez to terytorium w celu jej czasowego wydania, do osoby tej stosuje się odpowiednio przepis art. 589zf.

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 589zs. KPK reguluje sytuację, w której osoba pozbawiona wolności, czasowo wydana w związku z europejskim nakazem dochodzeniowym (END), ma być przewieziona przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z § 1 zezwolenia na taki przewóz udziela Minister Sprawiedliwości, i to wyłącznie na wniosek innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Paragraf 2 wskazuje obowiązkowe elementy wniosku: oznaczenie organu wnioskującego, datę i miejsce wydania END, dane pozwalające ustalić tożsamość oraz obywatelstwo przewożonej osoby, a także wskazanie czynności dochodzeniowej, na potrzeby której osoba jest czasowo wydawana. Paragraf 3 przewiduje uproszczenie dla transportu lotniczego: jeżeli przelot nad terytorium Polski odbywa się bez planowanego lądowania, wystarczy samo powiadomienie Ministra Sprawiedliwości, a pełne dane z § 2 należy przekazać niezwłocznie dopiero wtedy, gdy dojdzie do nieprzewidzianego lądowania. Paragraf 4 nakazuje odpowiednie stosowanie art. 589zf KPK, jeżeli uzasadnia to długość pobytu przewożonej osoby na terytorium Polski.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis dotyczy wyłącznie współpracy wewnątrz Unii Europejskiej opartej na europejskim nakazie dochodzeniowym, a nie każdego transportu osadzonych. Chodzi o osobę już pozbawioną wolności w jednym państwie członkowskim, która została czasowo wydana innemu państwu w celu przeprowadzenia określonej czynności dochodzeniowej, na przykład przesłuchania, okazania czy udziału w konfrontacji. Polska występuje tu w roli państwa tranzytowego - osoba ta nie jest przekazywana polskim organom, lecz jedynie przewożona przez polskie terytorium lub nad nim. Zezwolenie ma charakter decyzji organu centralnego, którym jest Minister Sprawiedliwości, i poprzedza je formalny wniosek państwa zainteresowanego. Dopiero gdy pobyt na terytorium Polski jest dłuższy, wchodzi w grę odpowiednie stosowanie art. 589zf KPK.

Przykład

Sąd w innym państwie członkowskim wydał END i uzyskał czasowe wydanie osoby odbywającej karę pozbawienia wolności w kolejnym państwie UE, aby przeprowadzić z jej udziałem okazanie. Trasa konwoju drogowego prowadzi przez terytorium Polski, więc państwo wnioskujące kieruje do Ministra Sprawiedliwości wniosek zawierający oznaczenie organu, datę i miejsce wydania END, dane osobowe i obywatelstwo osoby oraz opis czynności dochodzeniowej. Gdyby jednak przewóz odbywał się samolotem bez planowanego lądowania w Polsce, wystarczyłoby powiadomienie Ministra Sprawiedliwości. Gdyby maszyna musiała awaryjnie wylądować w Polsce, państwo wnioskujące powinno niezwłocznie przekazać komplet danych wskazanych w § 2.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest utożsamianie zezwolenia na przewóz z ekstradycją lub przekazaniem na podstawie ENA - art. 589zs. KPK dotyczy jedynie tranzytu osoby czasowo wydanej. Drugim jest przekonanie, że przy każdym przelocie potrzebne jest zezwolenie; przy przelocie bez planowanego lądowania wystarcza powiadomienie. Trzecim nieporozumieniem bywa pomijanie któregoś z elementów wniosku wskazanych w § 2, co utrudnia rozpoznanie sprawy. Wreszcie odesłanie z § 4 do art. 589zf KPK bywa odczytywane jako automatyczne, choć zależy ono od długości pobytu osoby na terytorium Polski. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena zależy od okoliczności konkretnego postępowania.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto wydaje zgodę na przewóz osoby czasowo wydanej przez Polskę?

Zgodnie z art. 589zs. § 1 KPK zezwolenia udziela Minister Sprawiedliwości. Następuje to wyłącznie na wniosek innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

Co musi zawierać wniosek o zezwolenie na przewóz?

Wniosek wskazuje organ wnioskujący, datę i miejsce wydania END, dane o tożsamości i obywatelstwie osoby oraz czynność dochodzeniową, na potrzeby której osoba jest czasowo wydawana.

Czy przy przelocie samolotem też potrzebne jest zezwolenie?

Jeżeli przelot nad terytorium Polski odbywa się bez planowanego lądowania, wystarczy powiadomienie Ministra Sprawiedliwości zgodnie z art. 589zs. § 3 KPK.

Co dzieje się w razie nieprzewidzianego lądowania w Polsce?

W takim przypadku państwo, które wystąpiło z wnioskiem, ma obowiązek niezwłocznie dostarczyć dane wymienione w § 2 tego artykułu.

Kiedy stosuje się odpowiednio art. 589zf KPK?

Wtedy, gdy uzasadnia to długość pobytu przewożonej osoby pozbawionej wolności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o czym stanowi § 4.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI