Co dokładnie stanowi przepis
Art. 589zl. KPK reguluje obowiązek potwierdzenia odbioru europejskiego nakazu dochodzeniowego (END), który wpłynął do polskiego organu z innego państwa członkowskiego. Zgodnie z § 1 sąd lub prokurator potwierdza otrzymanie END niezwłocznie, a najpóźniej w terminie tygodnia liczonym od dnia otrzymania nakazu. Paragraf 2 wskazuje, co takie potwierdzenie musi zawierać: informacje dotyczące organu, który END otrzymał, albo organu, któremu END został przekazany zgodnie z właściwością. Oznacza to, że jeżeli polski organ, do którego trafił nakaz, nie jest właściwy i przekazuje go dalej, państwo wydania nakazu i tak dowiaduje się, gdzie sprawa się toczy. Paragraf 3 zawiera upoważnienie dla Ministra Sprawiedliwości do określenia w drodze rozporządzenia wzoru formularza potwierdzenia, z uwzględnieniem potrzeby udostępnienia państwu wydania orzeczenia pełnych informacji o otrzymaniu END.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis stosuje się wtedy, gdy do polskiego sądu lub prokuratora wpływa europejski nakaz dochodzeniowy wydany przez organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a Polska występuje w roli państwa wykonania. Obowiązek potwierdzenia powstaje z chwilą faktycznego otrzymania dokumentu i nie zależy od tego, czy organ zdążył już ocenić dopuszczalność wykonania czynności dochodzeniowych. Termin tygodniowy jest terminem maksymalnym - ustawa nakazuje działać niezwłocznie, a więc bez zbędnej zwłoki, gdy tylko jest to organizacyjnie możliwe. Potwierdzenie ma charakter czynności technicznej i informacyjnej, a nie rozstrzygnięcia merytorycznego o uznaniu lub odmowie wykonania END. Formularz sporządza się według wzoru określonego rozporządzeniem wydanym na podstawie § 3.
Przykład zastosowania
Do prokuratury rejonowej wpływa END wydany przez organ innego państwa członkowskiego, dotyczący przesłuchania świadka zamieszkałego w Polsce oraz zabezpieczenia dokumentacji bankowej. Prokurator, który odbiera nakaz, stwierdza, że czynności powinna wykonać inna jednostka ze względu na miejsce zamieszkania świadka, i przekazuje sprawę zgodnie z właściwością. Mimo tego przekazania nadal w terminie tygodnia wypełnia formularz potwierdzenia i wskazuje w nim zarówno organ, który END otrzymał, jak i organ, do którego nakaz trafił. Dzięki temu organ zagraniczny wie, że dokument dotarł, i wie, z kim prowadzić dalszą korespondencję.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest traktowanie potwierdzenia z art. 589zl. KPK jako zgody na wykonanie nakazu - to wyłącznie informacja o jego wpłynięciu. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że przekazanie END innemu organowi zwalnia z obowiązku potwierdzenia; przepis wprost przewiduje sytuację przekazania. Nie należy też odkładać potwierdzenia do końca tygodnia, skoro ustawa wymaga działania niezwłocznego. Wreszcie potwierdzenie nie zastępuje późniejszej informacji o sposobie załatwienia nakazu ani o ewentualnych przeszkodach w jego wykonaniu. W indywidualnej sprawie związanej z europejskim nakazem dochodzeniowym warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.