Art. 453.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 453 KPK określa, jak rozpoczyna się przewód sądowy przed sądem odwoławczym. Zasadą jest ustne sprawozdanie przedstawiane przez sędziego sprawozdawcę. Ma ono obejmować przebieg i wyniki dotychczasowego postępowania, w szczególności treść zaskarżonego wyroku, zarzuty i wnioski apelacyjne oraz kwestie, które sąd powinien rozstrzygnąć z urzędu. Jeżeli jest to potrzebne, odczytuje się z akt ich określone części. Przepis reguluje także możliwość rezygnacji z ustnego sprawozdania, sposób składania wypowiedzi przez strony oraz kolejność udzielania głosu uczestnikom postępowania.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 453 KPK stosuje się podczas rozprawy przed sądem odwoławczym, a więc wtedy, gdy sprawa jest rozpoznawana po wniesieniu środka odwoławczego, w tym apelacji. Ustne sprawozdanie jest punktem wyjścia przewodu sądowego, ponieważ przedstawia sądowi i uczestnikom podstawowe informacje o dotychczasowym toku sprawy. Zgodnie z § 1a sąd może odstąpić od tego sprawozdania na wniosek albo za zgodą obecnych stron, jeżeli na rozprawę stawili się jedynie uczestnicy postępowania. Jeżeli nikt nie stawił się na rozprawę, sąd również może odstąpić od ustnego sprawozdania. W obu tych przypadkach przewód sądowy zaczyna się od ogłoszenia postanowienia o odstąpieniu od sprawozdania.

Przykład zastosowania

Do sądu odwoławczego trafia apelacja od wyroku wydanego w sprawie karnej. Na rozprawie sędzia sprawozdawca przedstawia, jaki wyrok został zaskarżony, jakie zarzuty wskazano w apelacji oraz jakie wnioski z niej wynikają. Strona może następnie złożyć ustne wyjaśnienie, oświadczenie albo wniosek, a pismo złożone wcześniej podlega odczytaniu na zasadach wskazanych w przepisie. Przewodniczący udziela głosu uczestnikom w ustalonej kolejności, przy czym najpierw wypowiada się skarżący. Po wystąpieniach pozostałych uczestników oskarżony i jego obrońca zachowują prawo do zabrania głosu.

Częste nieporozumienia lub błędy

Art. 453 KPK nie oznacza, że ustne sprawozdanie zawsze musi zostać przeprowadzone bez wyjątku. Przepis wyraźnie dopuszcza odstąpienie od niego w sytuacjach wskazanych w § 1a, lecz wymaga wtedy ogłoszenia odpowiedniego postanowienia. Nie należy też utożsamiać sprawozdania sędziego z ponownym, pełnym przeprowadzaniem całego postępowania przed sądem odwoławczym, ponieważ jego celem jest przedstawienie dotychczasowego przebiegu sprawy i zagadnień istotnych dla rozpoznania odwołania. Błędem byłoby również przyjęcie, że oskarżonemu lub obrońcy można odmówić głosu po wystąpieniach innych uczestników, gdyż § 3 wyraźnie tego zakazuje. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.