PrawMi

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 404c.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Jeżeli przewodniczący uzna, że zachodzi potrzeba oceny, czy przeprowadzone dowody pozwalają na rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności karnej jednego lub niektórych z oskarżonych, może zarządzić przerwę w rozprawie na czas niezbędny dla przeprowadzenia narady w tym zakresie (narada wstępna). Do narady wstępnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 108, art. 109 i art. 111.

§ 2.Jeżeli po naradzie wstępnej sąd uzna, że przeprowadzone dowody pozwalają na rozstrzygnięcie, o którym mowa w § 1, i wydanie wyroku (wyrok częściowy), przewodniczący informuje o tym oskarżyciela publicznego oraz strony, których interesu prawnego rozstrzygnięcie dotyczy. Przepisy art. 405 stosuje się odpowiednio.

§ 3.Po zamknięciu przewodu sądowego w odniesieniu do oskarżonego lub oskarżonych, których odpowiedzialności karnej dotyczyła narada wstępna, a przed udzieleniem głosu stronom, przewodniczący zarządza przerwę w rozprawie albo sąd rozprawę odracza w odniesieniu do pozostałych oskarżonych.

§ 4.Jeżeli w sprawie rozpoznawanej w składzie jednego sędziego przeprowadzone dowody pozwalają na rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności karnej jednego lub niektórych oskarżonych, przepisu § 1 nie stosuje się, a przepisy § 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

§ 5.Do postępowania po zamknięciu przewodu sądowego, o którym mowa w § 3, art. 406 oraz przepisy rozdziału 47 stosuje się odpowiednio, z tym że w przypadku, o którym mowa w art. 411 § 2, rozprawę prowadzi się w dalszym ciągu w odniesieniu do wszystkich oskarżonych.

§ 6.Przepisów § 1–4 nie stosuje się, jeżeli:

1)oskarżonemu, o którym mowa w § 1, zarzucono popełnienie przestępstwa w warunkach przestępczego współdziałania z oskarżonym nieobjętym zakresem narady wstępnej;

2)czyn oskarżonego, o którym mowa w § 1, pozostaje z czynem zarzucanym innemu oskarżonemu w takim związku, że rozstrzygnięcie w przedmiocie jego odpowiedzialności karnej wywarłoby wpływ na ustalenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonego nieobjętego zakresem narady wstępnej;

3)wyrokiem częściowym nie mogą zostać objęte wszystkie czyny zarzucane oskarżonemu, o którym mowa w § 1;

4)wydanie wyroku częściowego uniemożliwiłoby pokrzywdzonemu realizację jego uprawnień.

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 404c KPK wprowadza mechanizm pozwalający sądowi zakończyć postępowanie wobec jednego lub niektórych oskarżonych wcześniej niż wobec pozostałych. Jeżeli przewodniczący uzna, że warto ocenić, czy zebrane dowody wystarczają już do rozstrzygnięcia o odpowiedzialności karnej części oskarżonych, może zarządzić przerwę w rozprawie na przeprowadzenie tzw. narady wstępnej (§ 1). Do takiej narady stosuje się odpowiednio przepisy o naradzie i głosowaniu, czyli art. 108, art. 109 i art. 111 KPK. Gdy po naradzie sąd uzna, że dowody pozwalają na wydanie wyroku częściowego, przewodniczący informuje o tym oskarżyciela publicznego oraz strony, których interesu prawnego rozstrzygnięcie dotyczy, a odpowiednie zastosowanie znajduje art. 405 KPK (§ 2). Po zamknięciu przewodu sądowego wobec tych oskarżonych, lecz przed głosami stron, zarządza się przerwę albo odracza rozprawę w odniesieniu do pozostałych współoskarżonych (§ 3).

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis dotyczy wyłącznie spraw wieloosobowych, w których na jednej rozprawie sądzonych jest kilku oskarżonych, a materiał dowodowy dotyczący jednego z nich został już wyczerpany, podczas gdy wobec innych postępowanie dowodowe trwa. W sprawach rozpoznawanych w składzie jednoosobowym narady wstępnej się nie przeprowadza, ale zasady dotyczące poinformowania stron oraz przerwy lub odroczenia stosuje się odpowiednio (§ 4). Do dalszego biegu postępowania po zamknięciu przewodu sądowego stosuje się odpowiednio art. 406 KPK i przepisy rozdziału 47, z zastrzeżeniem, że przy wznowieniu przewodu w trybie art. 411 § 2 KPK rozprawę prowadzi się dalej wobec wszystkich oskarżonych (§ 5). Paragraf 6 wylicza cztery sytuacje wyłączające ten tryb: przestępcze współdziałanie z oskarżonym nieobjętym naradą, taki związek czynów, że rozstrzygnięcie wpłynęłoby na ustalenia wobec innego oskarżonego, niemożność objęcia wyrokiem częściowym wszystkich czynów danego oskarżonego oraz sytuacja, w której wyrok częściowy uniemożliwiłby pokrzywdzonemu realizację jego uprawnień.

Przykład

W procesie czterech oskarżonych o odrębne, niepowiązane ze sobą oszustwa, dowody dotyczące jednego z nich zostały przeprowadzone w całości już na trzecim terminie, natomiast wobec pozostałych sąd musi jeszcze przesłuchać kilkunastu świadków. Przewodniczący zarządza przerwę i sąd odbywa naradę wstępną, po której uznaje, że możliwe jest wydanie wyroku częściowego. Przewodniczący informuje prokuratora i zainteresowane strony, zamyka przewód sądowy w tym zakresie, a następnie odracza rozprawę wobec pozostałych trzech oskarżonych. Dzięki temu jedna osoba nie czeka na zakończenie całego, długotrwałego procesu.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że wyrok częściowy z art. 404c KPK można wydać w każdej sprawie wieloosobowej - wyłączenia z § 6 mają charakter bezwzględny. Drugim jest mylenie narady wstępnej z naradą nad wyrokiem końcowym; narada wstępna służy wyłącznie ocenie, czy dowody pozwalają na rozstrzygnięcie. Nie jest też prawdą, że wyrok częściowy dotyczy tylko niektórych czynów jednego oskarżonego - musi obejmować wszystkie zarzucane mu czyny. Wreszcie interes pokrzywdzonego stanowi samodzielną przeszkodę dla zastosowania tego trybu. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest narada wstępna w rozumieniu art. 404c KPK?

To narada sądu odbywana w czasie przerwy w rozprawie, służąca ocenie, czy przeprowadzone dowody pozwalają już rozstrzygnąć o odpowiedzialności karnej jednego lub niektórych oskarżonych. Stosuje się do niej odpowiednio przepisy art. 108, art. 109 i art. 111 KPK.

Kto decyduje o zarządzeniu narady wstępnej?

Decyduje przewodniczący składu, który uznaje, że zachodzi potrzeba takiej oceny, i zarządza przerwę w rozprawie na czas niezbędny do przeprowadzenia narady.

Kiedy nie można wydać wyroku częściowego?

Gdy zarzucono przestępcze współdziałanie z oskarżonym nieobjętym naradą, gdy czyny pozostają w takim związku, że rozstrzygnięcie wpłynęłoby na ustalenia wobec innego oskarżonego, gdy wyrok nie objąłby wszystkich czynów danego oskarżonego lub gdy uniemożliwiłby pokrzywdzonemu realizację jego uprawnień.

Czy przepis stosuje się w składzie jednoosobowym?

Tak, ale bez narady wstępnej. Zgodnie z § 4 nie stosuje się wtedy § 1, natomiast § 2 i § 3 stosuje się odpowiednio.

Co dzieje się z rozprawą wobec pozostałych oskarżonych?

Po zamknięciu przewodu sądowego wobec oskarżonych objętych naradą, a przed głosami stron, przewodniczący zarządza przerwę albo sąd odracza rozprawę w odniesieniu do pozostałych oskarżonych.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI
← Wróć do pełnej ustawy