Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 213.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.W postępowaniu należy ustalić tożsamość oskarżonego, jego numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL – numer i nazwę dokumentu stwierdzającego tożsamość oraz nazwę organu, który wydał dokument, a także wiek oskarżonego, jego stosunki rodzinne i majątkowe, wykształcenie, zawód wyuczony i wykonywany oraz zajmowane stanowisko lub pełnioną funkcję, a także miejsce pracy i źródła dochodu, dane o jego karalności, a w miarę możliwości numer telefonu lub adres poczty elektronicznej umożliwiające kontaktowanie się z oskarżonym oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP), o ile został nadany. Odnośnie do oskarżonego będącego funkcjonariuszem publicznym w chwili popełnienia czynu lub w czasie postępowania należy ponadto zebrać dane dotyczące przebiegu służby publicznej, wyróżnień oraz ukarań dyscyplinarnych.

§ 1a.W razie potrzeby prokurator, inny organ prowadzący postępowanie przygotowawcze lub sąd uzyskuje informację z systemu teleinformatycznego ministra właściwego do spraw finansów publicznych dotyczącą stosunków majątkowych i źródeł dochodu oskarżonego, w tym prowadzonych i zakończonych postępowań podatkowych, na podstawie aktualnych danych znajdujących się w tym systemie. Informację uzyskuje się drogą elektroniczną.

§ 1b.W postępowaniu w sprawach o przestępstwa w ruchu lądowym określone w rozdziale XXI Kodeksu karnego należy także uzyskać informacje z centralnej ewidencji kierowców oraz z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzonej przez Policję, dotyczące oskarżonego. Jeżeli od sporządzenia tych informacji upłynął okres 6 miesięcy, należy uzyskać je ponownie.

§ 1c.Na potrzeby ustalenia, a także potwierdzenia lub weryfikacji tożsamości oskarżonego będącego obywatelem państwa trzeciego w rozumieniu art. 3 pkt 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/816 z dnia 17 kwietnia 2019 r. ustanawiającego scentralizowany system służący do ustalania państw członkowskich posiadających informacje o wyrokach skazujących wydanych wobec obywateli państw trzecich i bezpaństwowców (ECRIS-TCN) na potrzeby uzupełnienia europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) 2018/1726 (Dz. Urz. UE L 135 z 22.05.2019, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 2019/816”, należy od niego pobrać odciski linii papilarnych oraz przekazać je wraz z jego danymi osobowymi do zbiorów danych biometrycznych prowadzonych przez Komendanta Głównego Policji. Nadany karcie daktyloskopijnej numer rejestracyjny zbioru automatycznie przetwarzającego dane biometryczne, o którym mowa w art. 21h ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zamieszcza się w aktach postępowania. Przepis art. 74 § 2 pkt 1 i § 3a stosuje się odpowiednio.

§ 2.Jeżeli podejrzany był już prawomocnie skazany, dla ustalenia, czy przestępstwo zostało popełnione w warunkach art. 64 lub art. 64a Kodeksu karnego lub przestępstwo skarbowe – w warunkach art. 37 § 1 pkt 4 Kodeksu karnego skarbowego, dołącza się do akt postępowania odpis lub wyciąg wyroku oraz dane dotyczące odbycia kary. Dokumenty te dołącza się także w sprawach o zbrodnie.

§ 2a.Jeżeli organ prowadzący postępowanie powziął informację o prawomocnym skazaniu, przepis § 2 stosuje się odpowiednio do orzeczeń skazujących wydanych przez sąd innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

§ 3.(uchylony)

§ 4.Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wzór i szczegółowy zakres informacji, o której mowa w § 1a, oraz sposób postępowania w celu jej uzyskania, mając na względzie potrzebę uzyskania przez organ postępowania danych niezbędnych do realizacji celów procesu, zachowanie wymogów tajemnicy ustawowo chronionej oraz okresy rozliczeniowe przyjęte dla poszczególnych zobowiązań podatkowych.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 213 KPK wskazuje dane, które należy ustalić o oskarżonym w toku postępowania. Obejmują one przede wszystkim tożsamość, numer PESEL albo dane dokumentu tożsamości, gdy dana osoba nie ma numeru PESEL. Przepis wymienia też wiek, sytuację rodzinną i majątkową, wykształcenie, zawód, stanowisko, miejsce pracy, źródła dochodu oraz dane o karalności. W miarę możliwości ustala się również numer telefonu lub adres poczty elektronicznej, a także NIP, jeżeli został nadany. Wobec funkcjonariusza publicznego zbiera się dodatkowo informacje o przebiegu służby publicznej, wyróżnieniach i ukaraniach dyscyplinarnych.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się w postępowaniu karnym, gdy konieczne jest zgromadzenie danych dotyczących oskarżonego. Jeżeli zachodzi potrzeba, prokurator, inny organ prowadzący postępowanie przygotowawcze albo sąd uzyskuje elektronicznie informacje o stosunkach majątkowych i źródłach dochodu z systemu ministra właściwego do spraw finansów publicznych. W sprawach o przestępstwa w ruchu lądowym z rozdziału XXI Kodeksu karnego należy ponadto uzyskać informacje z centralnej ewidencji kierowców oraz policyjnej ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Gdy od sporządzenia takich informacji minęło sześć miesięcy, należy uzyskać je ponownie. Art. 213 KPK przewiduje także pobranie odcisków linii papilarnych od oskarżonego będącego obywatelem państwa trzeciego, w celu ustalenia, potwierdzenia lub weryfikacji jego tożsamości.

Przykład zastosowania w codziennej sytuacji

W sprawie dotyczącej przestępstwa drogowego organ prowadzący postępowanie ustala dane osobowe oskarżonego, jego adres kontaktowy, zatrudnienie i źródła dochodu. Uzyskuje również informacje z ewidencji kierowców dotyczące tej osoby. Jeżeli informacja z ewidencji została sporządzona ponad sześć miesięcy wcześniej, trzeba pozyskać aktualną informację. Gdy osoba była wcześniej prawomocnie skazana, do akt mogą zostać dołączone dokumenty wskazane w § 2, w tym odpis lub wyciąg wyroku oraz dane o odbyciu kary.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Art. 213 KPK nie ogranicza się do ustalenia imienia, nazwiska i adresu oskarżonego. Przepis wymaga zebrania także danych istotnych dla opisu jego sytuacji osobistej, zawodowej, majątkowej oraz informacji o karalności. Nie każda sprawa wymaga automatycznego uzyskania danych majątkowych z systemu ministra właściwego do spraw finansów publicznych, ponieważ § 1a uzależnia to od potrzeby. Odmiennie ujęto informacje z ewidencji kierowców w sprawach o wskazane przestępstwa w ruchu lądowym, gdyż ich uzyskanie jest obowiązkowe. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie dane o oskarżonym ustala się na podstawie art. 213 KPK?

Ustala się między innymi tożsamość, wiek, sytuację rodzinną i majątkową, wykształcenie, pracę, źródła dochodu oraz dane o karalności.

Czy art. 213 KPK dotyczy numeru PESEL?

Tak. Przepis nakazuje ustalić numer PESEL, a gdy oskarżony go nie posiada, dane dokumentu stwierdzającego tożsamość i organ, który go wydał.

Kiedy pobiera się dane z ewidencji kierowców?

Należy je uzyskać w sprawach o przestępstwa w ruchu lądowym określone w rozdziale XXI Kodeksu karnego. Po upływie sześciu miesięcy od sporządzenia informacji trzeba uzyskać ją ponownie.

Czy można uzyskać informacje o dochodach oskarżonego?

W razie potrzeby prokurator, inny organ prowadzący postępowanie przygotowawcze lub sąd uzyskuje elektronicznie informacje o stosunkach majątkowych i źródłach dochodu z właściwego systemu teleinformatycznego.

Co dołącza się do akt po wcześniejszym prawomocnym skazaniu?

W przypadkach wskazanych w § 2 dołącza się odpis lub wyciąg wyroku oraz dane dotyczące odbycia kary. Zasada ta może także dotyczyć orzeczeń skazujących wydanych przez sąd innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI