Co dokładnie stanowi przepis
Art. 207 § 1 KPK przewiduje przeprowadzenie oględzin miejsca, osoby albo rzeczy, gdy zachodzi taka potrzeba. Przepis wskazuje więc trzy możliwe przedmioty oględzin: określone miejsce, człowieka lub rzecz. Oględziny są czynnością polegającą na bezpośrednim zbadaniu tego, co ma zostać obejrzane i ocenione. Artykuł nie wymienia szczegółowych sposobów wykonywania oględzin, lecz uzależnia ich dokonanie od potrzeby występującej w sprawie. Art. 207 § 2 KPK dotyczy natomiast ochrony przedmiotu, który podczas badania mógłby zostać zniszczony albo zniekształcony.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy dla potrzeb postępowania konieczne jest obejrzenie miejsca, osoby lub rzeczy. Potrzeba oględzin może dotyczyć zarówno ustalenia wyglądu, stanu, położenia, jak i innych cech bezpośrednio dostępnych podczas badania. Jeżeli badany przedmiot jest podatny na zniszczenie lub zmianę swojej postaci, art. 207 § 2 KPK nakazuje, w miarę możności, zachować jego część w stanie niezmienionym. Gdy zachowanie takiej części nie jest możliwe, stan przedmiotu powinien zostać utrwalony w inny sposób. Przepis nie wskazuje zamkniętego katalogu metod utrwalenia, dlatego istotne jest samo zachowanie informacji o stanie przedmiotu przed jego zniszczeniem lub zniekształceniem.
Przykład codziennego zastosowania
W toku postępowania może pojawić się potrzeba obejrzenia uszkodzonego przedmiotu, na przykład odzieży noszącej ślady zabrudzeń lub rozdarć. Jeżeli jej badanie mogłoby spowodować zmianę tych cech, należy w miarę możliwości zachować część materiału w niezmienionym stanie. Gdy nie da się pozostawić takiej części bez zmian, konieczne jest utrwalenie wcześniejszego stanu przedmiotu w inny sposób. W takim przypadku znaczenie ma to, aby możliwe było odtworzenie, jak przedmiot wyglądał przed badaniem, a nie pozostawienie samego przedmiotu bez jakiejkolwiek ingerencji.
Częste nieporozumienia lub błędy
Art. 207 KPK nie oznacza, że oględziny muszą być przeprowadzane w każdej sprawie. Ich dokonanie zależy od potrzeby wynikającej z okoliczności postępowania. Błędem jest również utożsamianie oględzin wyłącznie z oględzinami miejsca, ponieważ przepis wyraźnie obejmuje także osobę i rzecz. Kolejne nieporozumienie polega na przyjęciu, że przedmiot zagrożony zniszczeniem zawsze musi zostać zachowany w całości. Ustawa wymaga zachowania części przedmiotu w stanie niezmienionym jedynie w miarę możności, a gdy jest to niemożliwe, przewiduje utrwalenie jego stanu w inny sposób. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.