Art. 131.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 131 KPK określa sposoby doręczania wezwań, zawiadomień oraz innych pism, od których daty doręczenia biegną terminy. W § 1 wskazano cztery podmioty lub sposoby, przez które takie pisma mogą być doręczane. Są to operator pocztowy w rozumieniu Prawa pocztowego, pracownik organu wysyłającego, organ procesowy w toku dokonywanej czynności procesowej oraz Policja. Udział Policji jest dopuszczalny wyłącznie w razie niezbędnej konieczności. Przepis reguluje także szczególny sposób zawiadamiania pokrzywdzonych, gdy ich indywidualne zawiadomienie byłoby poważnym utrudnieniem dla prowadzenia postępowania.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 131 KPK ma zastosowanie przede wszystkim wtedy, gdy organ prowadzący postępowanie ma doręczyć pismo, z którego doręczeniem ustawa wiąże rozpoczęcie biegu terminu. W takiej sytuacji doręczenie może nastąpić jednym ze sposobów wymienionych w § 1. Szczególna regulacja z § 2 dotyczy spraw, w których ustalono tak wielu pokrzywdzonych, że indywidualne zawiadomienie każdego z nich o przysługujących uprawnieniach poważnie utrudniłoby prowadzenie postępowania. Wówczas zawiadomienie może nastąpić przez ogłoszenie w prasie, radiu, telewizji albo na stronie internetowej sądu lub prokuratury. Jeżeli istnieje obowiązek doręczenia postanowienia, zasada ogłoszenia stosuje się odpowiednio, lecz pokrzywdzonemu, który zwróci się o doręczenie w zawitym terminie 7 dni od ogłoszenia, postanowienie należy zawsze doręczyć.

Przykład zastosowania

W postępowaniu ustalono dużą liczbę osób pokrzywdzonych, a indywidualne zawiadomienie każdej z nich o przysługujących uprawnieniach znacząco utrudniałoby prowadzenie sprawy. Organ może wówczas opublikować zawiadomienie na stronie internetowej prokuratury, zamiast kierować odrębne zawiadomienia do wszystkich tych osób. Jeżeli w tej sprawie zachodzi obowiązek doręczenia postanowienia, pokrzywdzony może po ogłoszeniu zwrócić się o jego doręczenie. Gdy zrobi to w ciągu 7 dni od dnia ogłoszenia, organ ma obowiązek doręczyć mu postanowienie.

Częste nieporozumienia lub błędy

Nie należy przyjmować, że Policja jest zwykłym, równorzędnym sposobem doręczania stosowanym w każdej sprawie. Art. 131 § 1 KPK wyraźnie ogranicza jej udział do sytuacji niezbędnej konieczności. Ogłoszenie z § 2 nie dotyczy dowolnych pism ani każdej sprawy z wieloma uczestnikami, lecz zawiadamiania licznych pokrzywdzonych w warunkach wskazanych w przepisie. Przy postanowieniu istotne jest zachowanie zawitego terminu 7 dni od dnia ogłoszenia na zwrócenie się o doręczenie. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.