Co dokładnie stanowi przepis
Art. 115 KPK określa, kto składa podpis pod uzasadnieniem orzeczenia. Zasadą wynikającą z § 1 jest podpisanie uzasadnienia przez osoby, które wydały orzeczenie. Obowiązek ten obejmuje również osobę przegłosowaną, czyli członka składu orzekającego, którego stanowisko nie zostało przyjęte przy wydawaniu rozstrzygnięcia. Przepis przewiduje jednak odmienny sposób podpisywania uzasadnienia w dwóch wskazanych składach z udziałem ławników. Reguluje także sytuację, w której uzyskanie podpisu przewodniczącego albo innego członka składu orzekającego nie jest możliwe.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Art. 115 KPK ma zastosowanie na etapie podpisywania uzasadnienia orzeczenia wydanego przez skład orzekający. W sprawie rozpoznawanej przez jednego sędziego i dwóch ławników uzasadnienie podpisuje wyłącznie przewodniczący, chyba że zgłoszono zdanie odrębne. Jeżeli sprawę rozpoznaje dwóch sędziów i trzech ławników, uzasadnienie podpisują obaj sędziowie, również z wyjątkiem sytuacji zgłoszenia zdania odrębnego. Zgłoszenie zdania odrębnego powoduje, że nie działa przewidziane w tych przypadkach ograniczenie liczby podpisów. Gdy podpisu nie można uzyskać, jeden z podpisujących zamieszcza na uzasadnieniu wzmiankę o tym fakcie i wskazuje jego przyczynę.
Przykład codziennego zastosowania
Przykładowo sprawę rozpoznaje skład złożony z jednego sędziego i dwóch ławników, a po wydaniu orzeczenia sporządzono jego uzasadnienie. Jeżeli żaden członek składu nie zgłosił zdania odrębnego, zgodnie z Art. 115 § 2 KPK uzasadnienie podpisuje tylko przewodniczący. Jeżeli jednak zgłoszono zdanie odrębne, wskazane ograniczenie do podpisu przewodniczącego nie ma zastosowania. Gdyby później nie można było uzyskać podpisu jednego z członków składu, osoba podpisująca uzasadnienie powinna umieścić wzmiankę o braku podpisu oraz jego przyczynie.
Częste nieporozumienia lub błędy
Częstym nieporozumieniem jest założenie, że każde uzasadnienie zawsze musi być podpisane przez wszystkie osoby wydające orzeczenie. Art. 115 § 2 KPK wprost ustanawia wyjątki dla dwóch określonych składów z udziałem ławników. Błędem byłoby także uznanie, że osoba przegłosowana nie podpisuje uzasadnienia, ponieważ § 1 wyraźnie obejmuje ją obowiązkiem podpisu. Nie należy również pomijać wzmianki o niemożności uzyskania podpisu, ponieważ § 3 wymaga jej zamieszczenia wraz z zaznaczeniem przyczyny tego faktu. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.