Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 108.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Przebieg narady i głosowania nad orzeczeniem jest tajny, a zwolnienie od zachowania w tym względzie tajemnicy nie jest dopuszczalne.

§ 2.Podczas narady i głosowania oprócz członków składu orzekającego może być obecny jedynie protokolant, chyba że przewodniczący uzna jego obecność za zbędną.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 108 KPK wprowadza zasadę pełnej tajności narady i głosowania nad orzeczeniem. Tajność dotyczy zarówno przebiegu rozmowy prowadzonej przez skład orzekający, jak i samego podejmowania decyzji w drodze głosowania. Przepis wyraźnie wskazuje, że nie jest dopuszczalne zwolnienie z obowiązku zachowania tej tajemnicy. Oznacza to, że tajność nie może zostać uchylona wobec osób uczestniczących w tych czynnościach. Regulacja chroni wewnętrzny tok podejmowania orzeczenia przez sąd, a nie tylko jego końcowy rezultat.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 108 KPK ma zastosowanie wtedy, gdy skład orzekający odbywa naradę i głosuje nad orzeczeniem. Z treści przepisu wynika, że podczas tych czynności mogą być obecni członkowie składu orzekającego. Jedyną dodatkową osobą, której obecność jest przewidziana, może być protokolant. Przewodniczący może jednak uznać obecność protokolanta za zbędną, co oznacza, że jego udział nie jest konieczny w każdej naradzie i każdym głosowaniu. Przepis nie pozwala na obecność innych osób tylko dlatego, że są związane z postępowaniem albo interesują się jego wynikiem.

Konkretny, codzienny przykład zastosowania

Po zakończeniu czynności procesowych skład orzekający przechodzi do narady nad treścią orzeczenia. Sędziowie omawiają sprawę i następnie głosują nad rozstrzygnięciem, a przebieg tych czynności pozostaje tajny na podstawie art. 108 KPK. Protokolant może być obecny, lecz przewodniczący ocenia, czy jego obecność jest w danej sytuacji potrzebna. Jeżeli przewodniczący uzna ją za zbędną, narada i głosowanie odbywają się bez protokolanta. Osoby inne niż członkowie składu orzekającego i ewentualnie protokolant nie mogą uczestniczyć w tych czynnościach.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Częstym błędem jest traktowanie tajności narady jako obowiązku, od którego można zwolnić uczestników po uzyskaniu ich zgody. Art. 108 § 1 KPK wyraźnie wyklucza takie zwolnienie, dlatego tajemnica ma charakter bezwzględny. Nie należy też utożsamiać obecności protokolanta z możliwością udziału każdej osoby wykonującej czynności pomocnicze przy sprawie. Przepis wskazuje konkretnie protokolanta i jednocześnie pozostawia przewodniczącemu ocenę, czy jego obecność jest zbędna. Błędne byłoby również przyjęcie, że przewodniczący może dopuścić do narady dowolną osobę, ponieważ regulacja przewiduje obecność tylko w wskazanym zakresie. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy narada sędziów nad orzeczeniem jest tajna?

Tak. Art. 108 § 1 KPK stanowi, że przebieg narady i głosowania nad orzeczeniem jest tajny.

Czy można zwolnić z tajemnicy narady i głosowania?

Nie. Przepis wprost wskazuje, że zwolnienie od zachowania tej tajemnicy nie jest dopuszczalne.

Kto może być obecny podczas narady sądu?

Mogą być obecni członkowie składu orzekającego, a dodatkowo jedynie protokolant. Jego obecność może zostać uznana przez przewodniczącego za zbędną.

Czy przewodniczący może dopuścić inną osobę do narady?

Art. 108 § 2 KPK przewiduje poza członkami składu orzekającego wyłącznie możliwość obecności protokolanta. Przepis nie wymienia innych osób.

Czy tajność obejmuje także samo głosowanie?

Tak. Art. 108 KPK obejmuje tajemnicą zarówno przebieg narady, jak i głosowania nad orzeczeniem.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI