Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 994.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Jeżeli nabywca nie uzyska przysądzenia własności, należność przypadająca na niego z tytułu zarządu będzie pokryta z pierwszeństwem przed innymi jego zobowiązaniami z kwot pieniężnych złożonych na poczet ceny poza rękojmią.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I ACa 396/20Sąd Apelacyjny w Krakowie

I ACa 396/20

Fragment uzasadnienia

… przekazywane środki przez K. M. stanowiły darowizny nie wykraczające po za drobne darowizny. Czego rezultatem była obraza prawa materialnego a to: a. art. 994 § 1 kc polegającą na uznaniu, że dokonywane darowizny na rzecz R. M. (1) stanowiły tzw. drobne darowizny w sytuacji gdy z uwagi na jego sytuację materialną oraz sytuację materialną zmarłej K. M. otrzymywane środki należało zakwalifikować jako zwykłe darowizny…
III Ca 2376/19Sąd Okręgowy w Łodzi

III Ca 2376/19

Fragment uzasadnienia

… notoryjną, że od daty wyceny w 2018 r. nastąpił znaczny wzrost nieruchomości na rynku (...) . II. naruszenie prawa materialnego – art. 994 § 1 k.c. w zw. z art. 996 k.c. poprzez jego niezastosowanie w odniesieniu do twierdzeń pozwanej i zeznań świadków, którzy wskazywali, że powód otrzymywał od matki świadczenia miesięczne w związku ze swoją trudną sytuacją życiową związaną z wypadkiem i rehabilitacją żony, która utraciła…
  • ciężar dowodu
Czytaj orzeczenie
I C 188/18Sąd Rejonowy w Piszu

I C 188/18

Fragment uzasadnienia

… synowi - pozwanemu M. W. i jego żonie D. W. na prawie wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej. Ponieważ od tej darowizny upłynęło ponad 10 lat, stosownie do treści art. 994 § 1 k.p.c. możliwym jest dochodzenie przez powodów zachowku tylko od pozwanego M. W. , albowiem jego żona pomimo, iż jest obdarowaną, nie jest ani spadkobiercą, ani uprawnioną do zachowku. Powodowie pismem z 12 lutego 2018 roku, doręczonym pozwanemu…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 994: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 994 KPC reguluje sytuację, w której licytacyjny nabywca nieruchomości ostatecznie nie staje się jej właścicielem, ponieważ nie doszło do prawomocnego przysądzenia własności. Przepis przesądza, że należność przypadająca takiemu nabywcy z tytułu sprawowanego przez niego zarządu nieruchomością zostanie pokryta z kwot pieniężnych, które złożył on wcześniej na poczet ceny nabycia. Ustawodawca wyraźnie wyłącza z tej puli rękojmię, czyli sumę wpłacaną jako warunek przystąpienia do przetargu - rękojmia podlega odrębnym regułom rozliczenia. Kluczowe jest zastrzeżenie pierwszeństwa: należność z tytułu zarządu zaspokaja się przed innymi zobowiązaniami nabywcy, które mogłyby obciążać złożone przez niego kwoty. Jest to więc norma o charakterze rozliczeniowym, porządkująca kolejność zaspokojenia w razie niepowodzenia nabycia.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości, na etapie następującym po udzieleniu przybicia, gdy nabywca objął nieruchomość w zarząd. Warunkiem sięgnięcia po art. 994 KPC jest to, że nabywca nie uzyskał przysądzenia własności - przyczyny mogą być różne, na przykład uchylenie przybicia lub niewykonanie warunków licytacyjnych. Drugą przesłanką jest istnienie należności przypadającej nabywcy z tytułu zarządu, a więc rozliczenia nakładów, wydatków i wynagrodzenia związanych z zarządzaniem nieruchomością w tym okresie. Trzecim elementem jest istnienie kwot złożonych na poczet ceny, z których to rozliczenie ma nastąpić. Bez środków złożonych na poczet ceny mechanizm z art. 994 KPC nie zadziała w opisany sposób.

Przykład

Uczestnik licytacji wygrywa przetarg na kamienicę, wpłaca rękojmię, a następnie część ceny, i obejmuje nieruchomość w zarząd. Przez kilka miesięcy ponosi wydatki na bieżące utrzymanie budynku, opłaca media i drobne naprawy, a także pobiera pożytki z najmu, co po rozliczeniu daje saldo na jego korzyść. Ostatecznie przybicie zostaje uchylone i do przysądzenia własności nie dochodzi. Zgodnie z art. 994 KPC należność wynikająca z rozliczenia zarządu zostanie pokryta w pierwszej kolejności z kwot wpłaconych na poczet ceny, z pominięciem rękojmi, jeszcze przed zaspokojeniem innych zobowiązań obciążających te środki.

Częste nieporozumienia

Pierwszy błąd to utożsamianie rękojmi z kwotami złożonymi na poczet ceny - przepis wyraźnie je rozdziela i rękojmia nie służy pokryciu należności z zarządu. Drugie nieporozumienie polega na przekonaniu, że nabywca odzyskuje wszystkie wpłacone środki automatycznie i w całości; art. 994 KPC dotyczy wyłącznie kolejności zaspokojenia należności z zarządu. Trzeci błąd to przyjmowanie, że pierwszeństwo dotyczy roszczeń wierzycieli egzekwujących - przepis odnosi się do zobowiązań samego nabywcy. Zdarza się też mylenie zarządu sprawowanego przez nabywcę z zarządem wykonywanym przez dłużnika lub zarządcę ustanowionego przez sąd, co prowadzi do błędnych rozliczeń.

W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ rozliczenia egzekucyjne zależą od szczegółów konkretnego postępowania.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy rękojmia może zostać przeznaczona na pokrycie należności z zarządu?

Nie. Art. 994 KPC wyraźnie wskazuje, że pokrycie następuje z kwot złożonych na poczet ceny poza rękojmią. Rękojmia podlega odrębnym zasadom rozliczenia.

Co oznacza, że nabywca nie uzyskał przysądzenia własności?

Oznacza to, że mimo udziału w licytacji i ewentualnego przybicia nie doszło do wydania prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności, a więc nabywca nie stał się właścicielem nieruchomości.

Na czym polega pierwszeństwo, o którym mówi art. 994 KPC?

Należność nabywcy z tytułu zarządu zaspokaja się z kwot złożonych na poczet ceny przed innymi jego zobowiązaniami, które mogłyby być pokrywane z tych środków.

Jakie należności składają się na rozliczenie zarządu?

Chodzi o rozliczenie związane ze sprawowaniem zarządu nieruchomością, w tym poniesione wydatki i nakłady, przy uwzględnieniu uzyskanych pożytków. Szczegóły zależą od okoliczności danego postępowania.

Czy przepis dotyczy tylko egzekucji z nieruchomości?

Tak, art. 994 KPC jest umiejscowiony w regulacji egzekucji z nieruchomości i odnosi się do sytuacji nabywcy licytacyjnego sprawującego zarząd nieruchomością.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 994