Art. 985.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 985 KPC reguluje sytuację, w której licytacyjna sprzedaż nieruchomości okazała się bezskuteczna. Zgodnie z § 1, jeżeli po drugiej licytacji żaden z wierzycieli nie przejął nieruchomości na własność, postępowanie egzekucyjne z tej nieruchomości umarza się z mocy ustawy. Konsekwencją umorzenia jest czasowa blokada: nowa egzekucja z tej samej nieruchomości może zostać wszczęta dopiero po upływie 6 miesięcy od daty drugiej licytacji. Paragraf 1(1) dodaje, że jeżeli w toku egzekucji uzyskano sumy, o których mowa w art. 929 § 2 lub art. 941 KPC (a więc między innymi pożytki i dochody związane z zajętą nieruchomością), przed umorzeniem postępowania sporządza się plan podziału tych sum. Plan ten uwzględnia pierwszeństwo należności zabezpieczonych hipoteką lub zastawem rejestrowym, a odpowiednie zastosowanie znajduje art. 1036(1) KPC. Paragraf 2 został uchylony.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis wchodzi w grę wyłącznie w egzekucji z nieruchomości i dopiero na etapie po drugiej licytacji, czyli po dwóch nieudanych próbach sprzedaży. Warunkiem umorzenia jest to, że nieruchomość nie znalazła nabywcy, a żaden z wierzycieli nie skorzystał z przysługującego mu prawa przejęcia nieruchomości na własność w terminie i na zasadach przewidzianych w Kodeksie. Umorzenie następuje w odniesieniu do egzekucji z tej konkretnej nieruchomości - nie oznacza to, że wierzyciel traci możliwość prowadzenia egzekucji z innych składników majątku dłużnika, na przykład z wynagrodzenia, rachunku bankowego czy ruchomości. Sześciomiesięczna karencja liczona jest od daty drugiej licytacji, a nie od dnia uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu. Paragraf 1(1) stosuje się tylko wtedy, gdy w toku postępowania faktycznie zgromadzono określone sumy, które podlegają rozliczeniu między uprawnionych.

Przykład

Komornik prowadzi egzekucję z mieszkania dłużnika na wniosek banku, który ma wpisaną hipotekę. Pierwsza licytacja nie dochodzi do skutku z braku licytantów, druga również kończy się bez nabywcy, a bank nie składa wniosku o przejęcie lokalu na własność. W tej sytuacji komornik umarza egzekucję z nieruchomości, a wcześniej sporządza plan podziału czynszu pobranego od najemcy w okresie zajęcia, przyznając pierwszeństwo wierzytelności hipotecznej banku. Bank będzie mógł ponownie skierować egzekucję do tego mieszkania dopiero po upływie 6 miesięcy od daty drugiej licytacji.

Częste nieporozumienia

Najczęstszy błąd to przekonanie, że umorzenie egzekucji z art. 985 KPC oznacza wygaśnięcie długu lub hipoteki - tak nie jest, zobowiązanie i zabezpieczenie trwają nadal. Mylące bywa też liczenie sześciu miesięcy od doręczenia postanowienia o umorzeniu zamiast od daty drugiej licytacji. Dłużnicy niekiedy zakładają, że karencja chroni cały ich majątek, choć dotyczy ona tylko ponownej egzekucji z tej nieruchomości. Zdarza się również pomijanie obowiązku sporządzenia planu podziału sum uzyskanych w toku egzekucji, mimo że § 1(1) wymaga tego jeszcze przed umorzeniem. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ przebieg konkretnego postępowania może wymagać odrębnej analizy.