Co stanowi przepis
Art. 980 KPC opisuje końcowy etap przetargu prowadzonego w toku egzekucji z nieruchomości. Gdy uczestnicy przestają zgłaszać kolejne postąpienia, czyli podwyższenia ceny, komornik najpierw uprzedza obecnych, że po trzecim obwieszczeniu dalsze oferty nie będą już przyjmowane. Następnie trzykrotnie ogłasza ostatnio zaoferowaną cenę, co daje licytantom ostatnią możliwość reakcji. Po trzecim obwieszczeniu komornik zamyka przetarg i wymienia licytanta, który zaproponował najwyższą cenę. Przepis porządkuje więc moment zakończenia licytacji i eliminuje wątpliwości, do kiedy można jeszcze licytować.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Norma z art. 980 KPC znajduje zastosowanie w każdej licytacji nieruchomości prowadzonej przez komornika, na etapie, gdy przetarg faktycznie się rozpoczął i padły co najmniej cena wywołania oraz ewentualne postąpienia. Warunkiem uruchomienia procedury z tego przepisu jest ustanie postąpień, czyli sytuacja, w której mimo wezwania nikt nie oferuje wyższej kwoty. Komornik nie może zamknąć przetargu w sposób dorozumiany ani nagle - musi uprzedzić obecnych o skutkach trzeciego obwieszczenia. Dopiero po dopełnieniu tej sekwencji czynności powstaje podstawa do dalszych kroków, w tym do przybicia na rzecz osoby, która wygrała licytację. Przepis dotyczy zarówno pierwszej, jak i drugiej licytacji.
Przykład
Podczas licytacji mieszkania cena wywołania wynosi 300 000 zł, a dwaj licytanci podbijają ją kolejno do 345 000 zł. Gdy przez chwilę nikt nie zgłasza kolejnego postąpienia, komornik informuje obecnych, że po trzecim obwieszczeniu dalsze oferty nie zostaną przyjęte, i głośno ogłasza kwotę 345 000 zł po raz pierwszy, drugi i trzeci. Po trzecim obwieszczeniu jeden z uczestników próbuje zaoferować 350 000 zł, jednak jest już za późno - przetarg został zamknięty. Komornik wymienia licytanta, który zaoferował 345 000 zł, jako osobę, która zaproponowała najwyższą cenę.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że wskazanie licytanta oferującego najwyższą cenę oznacza już nabycie nieruchomości. Tak nie jest - zamknięcie przetargu w trybie art. 980 KPC otwiera dopiero kolejny etap postępowania, w którym sąd rozstrzyga o przybiciu, a własność przechodzi na nabywcę dopiero po spełnieniu dalszych warunków, w tym zapłaty ceny. Drugim nieporozumieniem jest przypuszczenie, że po trzecim obwieszczeniu można jeszcze złożyć wyższą ofertę lub "dogadać się" z komornikiem - przepis wyraźnie wyklucza przyjmowanie postąpień po tym momencie. Zdarza się też błędne założenie, że komornik musi odczekać z góry określony czas przed rozpoczęciem obwieszczeń; kluczowe jest samo ustanie postąpień oraz uprzedzenie obecnych o skutkach. Uczestnicy mylą również cenę wywołania z ceną, po której dochodzi do zamknięcia przetargu.
W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy rozważane jest kwestionowanie przebiegu licytacji, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.