Co dokładnie stanowi przepis
Art. 937 KPC dotyczy rozliczania się zarządcy ustanowionego w toku egzekucji z nieruchomości. Paragraf 1 nakłada na zarządcę obowiązek składania sądowi sprawozdań ze swoich czynności oraz udokumentowanych sprawozdań rachunkowych. Sprawozdania te składa się w terminach wyznaczonych przez sąd, jednak nie rzadziej niż raz w roku, a ponadto zawsze po zakończeniu zarządu. Zgodnie z § 2 sąd, przed podjęciem decyzji, wysłuchuje wierzycieli, dłużnika i samego zarządcy oraz rozpatruje treść sprawozdań, ze szczególnym uwzględnieniem przedstawionych pozycji rachunkowych. Następnie sąd zatwierdza sprawozdania albo odmawia ich zatwierdzenia w całości lub w części. Paragraf 3 przewiduje, że na postanowienie sądu w przedmiocie zatwierdzenia sprawozdania przysługuje zażalenie.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości ustanowiono zarządcę, który faktycznie prowadzi zarząd i podejmuje czynności związane z nieruchomością. Obowiązek sprawozdawczy powstaje z mocy samego art. 937 KPC, a nie dopiero na wyraźne wezwanie uczestników postępowania. Sąd może wyznaczyć zarządcy konkretne terminy, ale nawet w razie ich braku sprawozdanie powinno być złożone co najmniej raz w roku. Odrębny, samodzielny obowiązek dotyczy sprawozdania końcowego, składanego po ukończeniu zarządu, na przykład po jego uchyleniu lub po zmianie osoby zarządcy. Kontrola sądu obejmuje zarówno stronę merytoryczną czynności, jak i stronę rachunkową, czyli udokumentowanie wpływów i wydatków.
Przykład zastosowania
W egzekucji z kamienicy sąd ustanowił zarządcę, który pobiera czynsze od najemców i pokrywa koszty utrzymania budynku. Po upływie roku zarządca składa sądowi sprawozdanie opisujące podjęte czynności, na przykład naprawę instalacji i rozliczenia z dostawcami mediów, wraz ze sprawozdaniem rachunkowym popartym fakturami i wyciągami bankowymi. Wierzyciel kwestionuje jedną z pozycji, wskazując, że wydatek na remont nie był udokumentowany. Sąd wysłuchuje wierzyciela, dłużnika i zarządcę, po czym zatwierdza sprawozdanie w części, odmawiając zatwierdzenia spornej pozycji; na to postanowienie zarządca może wnieść zażalenie.
Częste nieporozumienia
Powszechnym błędem jest przekonanie, że wystarczy opisowe sprawozdanie z czynności, bez dokumentów potwierdzających wpływy i wydatki - art. 937 KPC wyraźnie wymaga sprawozdań rachunkowych udokumentowanych. Drugim nieporozumieniem jest założenie, że sąd zatwierdza sprawozdanie automatycznie; przepis przewiduje realną kontrolę, w tym możliwość odmowy zatwierdzenia w całości lub w części. Mylnie przyjmuje się także, że zatwierdzenie sprawozdania przesądza raz na zawsze o rozliczeniach między zarządcą a uczestnikami postępowania oraz o wszelkich roszczeniach z tym związanych. Nietrafny jest również pogląd, że postanowienie sądu jest niezaskarżalne - § 3 wprost przyznaje prawo do zażalenia. Warto pamiętać, że sprawozdanie po ukończeniu zarządu jest obowiązkowe niezależnie od tego, ile sprawozdań okresowych złożono wcześniej.
W indywidualnej sprawie dotyczącej zarządu nieruchomością i rozliczenia zarządcy warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
