Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 893¹.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Jeżeli egzekucja z rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, nie może być przeprowadzona w trybie art. 901 z powodu niemożności odebrania tego dokumentu, komornik stwierdza ten fakt protokołem i dokonuje zajęcia rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, przez skierowanie do właściwego banku zawiadomienia o zajęciu. Zajęcie jest dokonane z chwilą doręczenia tego zawiadomienia. Na skutek zajęcia dokonanego w powyższy sposób bank wstrzymuje wszelkie wypłaty z zajętego rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, i zawiadamia o tym placówki banku, placówki pocztowe w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe oraz inne placówki wykonujące czynności w powyższym zakresie.

§ 2.Komornik doręcza niezwłocznie zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, dłużnikowi z pouczeniem o odpowiedzialności przewidzianej w § 3, w razie dokonania wypłaty z zajętego rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny.

§ 3.Dłużnik, który po dokonaniu zajęcia rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, dokona wypłaty całości lub części środków pieniężnych znajdujących się na tym rachunku, podlega odpowiedzialności karnej jak za usunięcie mienia spod egzekucji.

§ 4.Komornik doręcza niezwłocznie zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, wierzycielowi.

§ 4¹.W terminie dwóch tygodni od daty doręczenia zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, wierzyciel występuje do sądu z wnioskiem o umorzenie książeczki oszczędnościowej dłużnika i zawiadamia o tym niezwłocznie właściwy oddział banku, doręczając mu odpis złożonego do sądu wniosku o umorzenie książeczki oszczędnościowej. W razie niedoręczenia odpisu, o którym mowa w zdaniu poprzedzającym, w terminie miesiąca od daty zajęcia rachunku bankowego, na który wystawiono dowód imienny, właściwy oddział banku odwołuje wstrzymanie wypłat z tego rachunku, o czym zawiadamia właściciela książeczki oszczędnościowej.

§ 4².W zawiadomieniu, o którym mowa w § 4, poucza się wierzyciela o treści § 41.

§ 5.Minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw łączności oraz Ministrem Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb zawiadamiania placówek banków, placówek pocztowych w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe i innych placówek, uwzględniając dane zawarte w zawiadomieniu, mając na względzie sprawne prowadzenie egzekucji.

Zapytaj o orzecznictwo do art. 893(1) KPC

Odpowiedź z cytowanymi sygnaturami, do sprawdzenia w źródle.

Zapytaj za darmo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 893(1) KPC opisuje szczególny sposób prowadzenia egzekucji z rachunku bankowego, do którego wystawiono tzw. dowód imienny, czyli najczęściej imienną książeczkę oszczędnościową. Zasadą jest, że taki dokument komornik zajmuje przez jego fizyczne odebranie w trybie art. 901 KPC. Jeżeli jednak odebranie dokumentu jest niemożliwe, komornik stwierdza ten fakt protokołem i dokonuje zajęcia rachunku przez skierowanie zawiadomienia o zajęciu do właściwego banku. Zajęcie następuje z chwilą doręczenia tego zawiadomienia, a bank ma obowiązek wstrzymać wszelkie wypłaty z rachunku i powiadomić o tym swoje placówki, placówki pocztowe w rozumieniu Prawa pocztowego oraz inne placówki wykonujące czynności w tym zakresie. Paragraf 5 upoważnia ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenia w rozporządzeniu trybu takiego zawiadamiania.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy w toku egzekucji ujawniono rachunek z wystawionym dowodem imiennym, a jednocześnie samego dokumentu nie da się odebrać, na przykład dlatego, że dłużnik go nie wydaje lub nie można go odnaleźć. Komornik doręcza zawiadomienie o zajęciu niezwłocznie dłużnikowi, wraz z pouczeniem o odpowiedzialności karnej z § 3, oraz wierzycielowi, pouczając go o treści § 4(1). Wierzyciel ma następnie dwa tygodnie od doręczenia zawiadomienia na wystąpienie do sądu z wnioskiem o umorzenie książeczki oszczędnościowej dłużnika i na niezwłoczne zawiadomienie o tym właściwego oddziału banku przez doręczenie mu odpisu wniosku. Jeżeli odpis nie zostanie doręczony w terminie miesiąca od daty zajęcia, bank odwołuje wstrzymanie wypłat i zawiadamia o tym właściciela książeczki.

Przykład

Wierzyciel uzyskał tytuł wykonawczy i wskazał komornikowi, że dłużnik posiada imienną książeczkę oszczędnościową. Podczas czynności terenowych dłużnik oświadcza, że książeczki nie posiada, więc komornik sporządza protokół stwierdzający niemożność odebrania dokumentu i wysyła do banku zawiadomienie o zajęciu rachunku. Z chwilą doręczenia zawiadomienia bank blokuje wypłaty i informuje swoje placówki, a komornik zawiadamia dłużnika i wierzyciela. Wierzyciel w ciągu dwóch tygodni składa w sądzie wniosek o umorzenie książeczki i przesyła jego odpis do banku, dzięki czemu blokada nie zostaje odwołana.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że skoro dłużnik fizycznie dysponuje książeczką, może swobodnie wypłacić z niej środki. Zgodnie z § 3 dłużnik, który po zajęciu wypłaci całość lub część środków z zajętego rachunku, podlega odpowiedzialności karnej jak za usunięcie mienia spod egzekucji. Drugim częstym błędem jest bagatelizowanie przez wierzyciela terminów z § 4(1): brak doręczenia bankowi odpisu wniosku o umorzenie książeczki w ciągu miesiąca od zajęcia skutkuje odwołaniem wstrzymania wypłat. Warto też pamiętać, że art. 893(1) KPC nie zastępuje trybu z art. 901 KPC, lecz stanowi rozwiązanie awaryjne stosowane dopiero po stwierdzeniu protokołem niemożności odebrania dokumentu. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czym jest dowód imienny w rozumieniu art. 893(1) KPC?

Chodzi o dokument imienny wystawiony do rachunku bankowego, najczęściej imienną książeczkę oszczędnościową. Przepis dotyczy sytuacji, w których takiego dokumentu nie da się odebrać dłużnikowi.

Od kiedy zajęcie rachunku jest skuteczne?

Zajęcie jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia komornika o zajęciu. Od tego momentu bank wstrzymuje wszelkie wypłaty z rachunku.

Co grozi dłużnikowi za wypłatę środków po zajęciu?

Zgodnie z § 3 dłużnik, który wypłaci całość lub część środków z zajętego rachunku, podlega odpowiedzialności karnej jak za usunięcie mienia spod egzekucji.

Jakie obowiązki ma wierzyciel po otrzymaniu zawiadomienia o zajęciu?

W terminie dwóch tygodni powinien wystąpić do sądu z wnioskiem o umorzenie książeczki oszczędnościowej dłużnika i niezwłocznie zawiadomić o tym bank, doręczając mu odpis wniosku.

Co się stanie, jeśli bank nie otrzyma odpisu wniosku o umorzenie książeczki?

Jeżeli odpis nie zostanie doręczony w ciągu miesiąca od daty zajęcia, właściwy oddział banku odwołuje wstrzymanie wypłat i zawiadamia o tym właściciela książeczki.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

PrawMi odpowiada z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń.

Zapytaj o art. 893(1)

← Wróć do pełnej ustawy