Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 855.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Zajęte ruchomości komornik pozostawia pod dozorem osoby, u której je zajął. Jedynie z ważnych przyczyn komornik może, w każdym stanie postępowania, oddać zajęte ruchomości pod dozór innej osobie, nie wyłączając wierzyciela, choćby to było połączone z koniecznością ich przeniesienia. Osoba ta pełni obowiązki dozorcy. Komornik doręcza jej protokół zajęcia. Dozorcą nie może być komornik ani osoba przez niego zatrudniona, ich małżonkowie, dzieci, rodzice ani rodzeństwo. Komornik nie może nawet z ważnych przyczyn odebrać dozoru, jeżeli koszty przeniesienia lub przechowywania rzeczy byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do jej wartości.

§ 11.Odebranie dozoru następuje w drodze postanowienia, którego uzasadnienie zawiera w szczególności wskazanie przyczyn odebrania dozoru.

§ 12.O odebraniu dozoru komornik niezwłocznie zawiadamia sąd właściwy ze względu na siedzibę kancelarii komornika, przesyłając odpis postanowienia, o którym mowa w § 11, oraz nośnik zawierający nagranie z przebiegu czynności.

§ 13.W razie uchylenia postanowienia, o którym mowa w § 11, sąd może obciążyć komornika kosztami związanymi z nieuzasadnionym odebraniem dozoru. W takim przypadku sumę wydatków i wysokość wynagrodzenia ustala postanowieniem sąd.

§ 14.W przypadkach uzasadniających odebranie dozoru, komornik może przejąć pod osobisty dozór drobne ruchomości należące do dłużnika. W takim przypadku przepisu art. 858 nie stosuje się. Zajęte przedmioty przechowywane są w kancelarii komornika. Na polecenie sądu albo zgodne wezwanie obu stron komornik obowiązany jest wydać ruchomości uprawnionemu.

§ 2.Jeżeli właściwości zajętych ruchomości za tym przemawiają, komornik składa je do depozytu sądowego albo oddaje na przechowanie właściwej instytucji.

§ 3.Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, właściwe instytucje oraz szczegółowy sposób składania ruchomości do depozytu sądowego albo oddawania na przechowanie właściwym instytucjom, mając na względzie właściwości tych ruchomości, ochronę praw stron, sprawność postępowania i skuteczność egzekucji.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I KZP 7/01Wydział I

Zakres odpowiedzialności dozorców w postępowaniu egzekucyjnym - wyrok SN

Fragment uzasadnienia

… przedstawionego zagadnienia, ograniczając się do wskazania na wynikają- cy z przepisów prawa cywilnego procesowego zakres obowiązków dozorcy ustanowionego na podstawie art. 855 § 1 k.p.c. oraz na – jego zdaniem – rozbieżne poglądy orzecznictwa i doktryny, co do sposobu rozumienia znamienia „zajmuje się sprawami majątkowymi”. 3 Prokurator Prokuratury Krajowej wniósł o podjęcie uchwały, że do- zorca ustanowiony w trybie art.…
IV Ka 493/17Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

IV Ka 493/17

Fragment uzasadnienia

… przepisów prawa, a mianowicie art. 845 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Z 2014 r. poz. 101, zwany dalej „ kpc ”) w związku z art. 855 § 1 kpc w zw. z art. 829 pkt 1 kpc poprzez dokonanie zajęcia przedmiotów niestanowiących własności dłużnika A. M. (1) tj. pralki (...) , telewizora S. , stołu wraz z kompletem krzeseł i stolika drewnianego, pomimo przedstawienia przez obecną matkę…
  • swobodna ocena dowodów
  • wymiar kary
Czytaj orzeczenie
I Ca 502/17Sąd Okręgowy w Sieradzu

I Ca 502/17

Fragment uzasadnienia

… powód, czego w okolicznościach sprawy powód nie udowodnił. Zdaniem Sądu, wobec skutecznego zajęcia spornych ruchomości pozwany był uprawniony do ustanowienia w trybie art. 855 § 1 k.p.c. dozoru osoby wskazanej przez wierzyciela. Ponadto stwierdzono, w realiach sporu za oddaniem samochodu osobowego marki M. (...) przemawiał jego stan w chwili dokonywania czynności, co znalazło odzwierciedlenie w protokole zajęcia. Zasadnie…
VII ACa 539/17Sąd Apelacyjny w Warszawie

VII ACa 539/17

Fragment uzasadnienia

… w jakiej Komornik Sądowy wykonał postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 28 maja 2007 r. (sygn. akt XVI GC 82/06) o zajęciu maszyn i oddaniu ich pod dozór w trybie art. 855 § 1 k.p.c. , jest chwilą ich wydania właścicielowi. Zajęcie maszyn nastąpiło poprzez wymontowanie z nich urządzeń sterujących (tzw. sterowników), co nie wiązało się z odzyskaniem nad nimi władztwa przez powoda, albowiem sterowniki zostały…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 855: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 855 KPC reguluje, kto sprawuje pieczę nad ruchomościami zajętymi w toku egzekucji. Zasadą wyrażoną w § 1 jest pozostawienie zajętych rzeczy pod dozorem osoby, u której komornik dokonał zajęcia - najczęściej samego dłużnika. Odstępstwo od tej zasady jest dopuszczalne wyłącznie z ważnych przyczyn i w każdym stanie postępowania; wówczas komornik może oddać rzeczy pod dozór innej osoby, nie wyłączając wierzyciela, nawet jeżeli wiąże się to z koniecznością przeniesienia przedmiotów. Osoba, której powierzono rzeczy, pełni obowiązki dozorcy i otrzymuje protokół zajęcia. Przepis wprowadza też wyłączenia podmiotowe: dozorcą nie może być komornik, osoba przez niego zatrudniona, ani ich małżonkowie, dzieci, rodzice i rodzeństwo. Odebranie dozoru jest niedopuszczalne, gdy koszty przeniesienia lub przechowywania byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do wartości rzeczy.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma znajduje zastosowanie po dokonaniu zajęcia ruchomości, na etapie zabezpieczenia ich do czasu sprzedaży. Odebranie dozoru następuje w formie postanowienia, którego uzasadnienie musi wskazywać przyczyny takiej decyzji (§ 1(1)). O odebraniu dozoru komornik niezwłocznie zawiadamia sąd właściwy ze względu na siedzibę kancelarii, przesyłając odpis postanowienia oraz nośnik z nagraniem czynności (§ 1(2)). Jeżeli sąd uchyli to postanowienie, może obciążyć komornika kosztami związanymi z nieuzasadnionym odebraniem dozoru, ustalając postanowieniem sumę wydatków i wysokość wynagrodzenia (§ 1(3)). W przypadkach uzasadniających odebranie dozoru komornik może przejąć pod osobisty dozór drobne ruchomości dłużnika i przechowywać je w kancelarii; wówczas art. 858 KPC nie ma zastosowania, a na polecenie sądu albo zgodne wezwanie obu stron rzeczy podlegają wydaniu uprawnionemu. Gdy przemawiają za tym właściwości rzeczy, komornik składa je do depozytu sądowego albo oddaje na przechowanie właściwej instytucji (§ 2), a szczegóły określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości (§ 3).

Przykład

Komornik zajmuje w mieszkaniu dłużnika telewizor, pralkę i zestaw narzędzi. Co do zasady rzeczy zostają w mieszkaniu pod dozorem dłużnika, który może z nich korzystać w zakresie wynikającym z przepisów, lecz nie może ich zbyć ani ukryć. Jeżeli jednak komornik ustali, że dłużnik podejmuje próby wywiezienia sprzętu, może wydać postanowienie o odebraniu dozoru i powierzyć rzeczy wierzycielowi lub innej osobie. Przeniesienie ciężkiej pralki, której wartość jest niska, może się jednak okazać niedopuszczalne, jeśli koszt transportu i magazynowania przewyższałby jej wartość.

Częste nieporozumienia

Często zakłada się, że zajęcie ruchomości zawsze oznacza ich natychmiastowy wywóz - tymczasem art. 855 KPC czyni z pozostawienia rzeczy u dłużnika regułę. Mylne jest też przekonanie, że dozorca staje się właścicielem rzeczy; pełni on wyłącznie funkcję przechowawcy z obowiązkami ustawowymi. Nie każde niezadowolenie wierzyciela uzasadnia zmianę dozorcy - konieczne są ważne przyczyny, opisane w uzasadnieniu postanowienia. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy zajęte rzeczy komornik zawsze zabiera z domu dłużnika?

Nie. Zasadą z art. 855 § 1 KPC jest pozostawienie ruchomości pod dozorem osoby, u której je zajęto. Zabranie rzeczy wymaga ważnych przyczyn.

Kto może zostać dozorcą zajętych ruchomości?

Dozorcą może być dłużnik, wierzyciel lub inna osoba. Nie może nim być komornik, osoba przez niego zatrudniona, a także ich małżonkowie, dzieci, rodzice i rodzeństwo.

W jakiej formie komornik odbiera dozór?

Odebranie dozoru następuje postanowieniem, którego uzasadnienie wskazuje przyczyny tej decyzji. Komornik zawiadamia o tym sąd, przesyłając odpis postanowienia i nagranie czynności.

Co się dzieje, gdy sąd uzna odebranie dozoru za nieuzasadnione?

Po uchyleniu postanowienia sąd może obciążyć komornika kosztami związanymi z nieuzasadnionym odebraniem dozoru, ustalając postanowieniem wydatki i wynagrodzenie.

Kiedy rzeczy trafiają do depozytu sądowego?

Gdy przemawiają za tym właściwości zajętych ruchomości, komornik składa je do depozytu sądowego albo oddaje na przechowanie właściwej instytucji.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 855