Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 84.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Strona, której w razie niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia przysługiwałoby roszczenie względem osoby trzeciej albo przeciwko której osoba trzecia mogłaby wystąpić z roszczeniem, może zawiadomić taką osobę o toczącym się procesie i wezwać ją do wzięcia w nim udziału.

§ 2.W tym celu strona wnosi do sądu pismo procesowe wskazujące przyczynę wezwania i stan sprawy. Pismo to doręcza się niezwłocznie osobie trzeciej, która może zgłosić swe przystąpienie do strony jako interwenient uboczny.

Sprawdź, jak sądy stosują art. 84 KPC

Odpowiedź z sygnaturami orzeczeń i odesłaniem do źródła.

Zapytaj za darmo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 84 Kodeksu postępowania cywilnego stanowi o prawie strony postępowania do zawiadomienia osoby trzeciej o toczącym się procesie, jeśli w razie niekorzystnego rozstrzygnięcia ta osoba mogłaby być adresatem roszczenia lub mogłaby sama dochodzić roszczenia wobec strony. Przepis wskazuje, że taka strona ma możliwość wezwać osobę trzecią do udziału w procesie jako interwenienta ubocznego, czyli podmiotu, który wierzy, że jego interes prawny zostanie naruszony w wyniku rozstrzygnięcia sporu. Aby podjąć takie działanie, strona musi złożyć do sądu pismo procesowe określające przyczynę wezwania oraz aktualny stan sprawy, które następnie sąd przekazuje osobie trzeciej. Osoba trzecia wówczas może przystąpić do postępowania po stronie wzywającej, dzięki czemu jej interesy zostaną uwzględnione i strona ta może czynnie uczestniczyć w procesie.

Przepis ten znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, gdy wynik procesu może bezpośrednio wpłynąć na prawa lub obowiązki osoby spoza sporu głównego. Przykładowo, jeśli powód wnosi sprawę o zapłatę z tytułu umowy zawartej z pozwanym, a pozwany miał prawo dochodzić roszczenia wobec innej osoby związanego z tą sprawą (np. gwaranta lub trzeciego dłużnika), to może zawiadomić tę osobę i wezwać ją do uczestnictwa w procesie, by nie doszło do rozstrzygnięcia wpływającego na jej prawa bez jej udziału. Warunkiem jest, aby możliwe było wykazanie związku roszczeń między stroną a osobą trzecią.

W praktyce, np. w procesie o odszkodowanie, pozwany może powiadomić ubezpieczyciela, który według umowy powinien pokryć zobowiązania pozwanego. Pozostawienie ubezpieczyciela poza procesem mogłoby skutkować orzeczeniem, które zagrażałoby jego prawom lub obowiązkom, dlatego jest uprawniony do wezwania go do udziału w postępowaniu. W codziennych realiach pozwalanie osobom trzecim uczestniczyć w procesie pozwala uniknąć późniejszych sporów i konieczności prowadzenia kolejnych postępowań dotyczących tych samych roszczeń.

Nierzadko występują jednak błędy przy stosowaniu art. 84 KPC, na przykład pominięcie wymaganych formalności przy sporządzaniu pisma procesowego lub niewłaściwe uzasadnienie wezwania osoby trzeciej. Czasami również strony mylą możliwość zawiadomienia z przymusem uczestnictwa osoby trzeciej – samo wezwanie nie nakłada na tę osobę obowiązku udziału, lecz umożliwia dobrowolne przystąpienie. Innym nieporozumieniem jest nieprecyzyjne określenie, jakiego rodzaju roszczenia występują między stroną a osobą trzecią, co może prowadzić do odrzucenia wniosku przez sąd. Warto pamiętać, że art. 84 KPC ma charakter fakultatywny i jest narzędziem dążenia do kompleksowego rozstrzygnięcia sprawy.

Podsumowując, art. 84 KPC zapewnia mechanizm ochrony interesów osób trzecich mogących ponieść skutki rozstrzygnięcia procesu, pozwalając na ich czynny udział poprzez interwencję uboczną. W przypadku indywidualnych wątpliwości czy złożonych sytuacji procesowych wskazane jest skonsultowanie się z profesjonalnym prawnikiem, który pomoże właściwie wykorzystać ten przepis.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

IV Ca 776/15Sąd Okręgowy w Płocku

Odpowiedzialność za dziurę w drodze i porozumienie JST

Fragment uzasadnienia

… on w sprawie prowadzonej pod sygnaturą I C 847/13 – mając na uwadze prezentowane tam od początku stanowisko pozwanej Gminy Miejskiej C. – wciągnąć do tamtego procesu w trybie art. 84 § 1 k.p.c. Powiat (...) , tak aby uniknąć sytuacji uwolnienia się od odpowiedzialności obu jednostek samorządu terytorialnego. Orzekając o kosztach procesu, Sąd Rejonowy oparł się o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu określoną w art. 98…
  • odszkodowanie
Czytaj orzeczenie
IX GC 526/15Sąd Okręgowy w Krakowie

Zakaz zbywania udziałów tylko wobec strony postępowania

Fragment uzasadnienia

… zbycia). Roszczenie o uchylenie uchwały o zgodzie na zbycie udziałów może zostać zabezpieczone np. przez wstrzymanie skuteczności uchwały. Natomiast zawiadomienie o procesie ( art. 84 § 1 K.p.c. ) przyszłych nabywców udziałów wymienionych w zaskarżonej uchwale wyłączy ich dobrą wiarę w razie nabycia udziałów przed uprawomocnieniem się ewentualnego wyroku uwzględniającego powództwo ( art. 254 § 2 K.s.h. ).
  • zabezpieczenie
  • zabezpieczenie roszczenia
Czytaj orzeczenie
I ACa 237/14Sąd Apelacyjny w Krakowie

Regres odszkodowawczy a wyłączna wina sprawcy – SA Kraków

Fragment uzasadnienia

… z art. 108 § 1 k.p.c. W apelacji od powyższego wyroku Sądu Okręgowego, pozwana zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła: 1. naruszenie art. 328 § 2 w zw. z art. 84 i art. 85 , w zw. z art. 82 k.p.c. przez brak merytorycznej oceny zasadności dochodzonej pozwem kwoty w następstwie przyjęcia, ze niesłuszny jest zarzut pozwanej wadliwego prowadzenia przez powoda spraw I C 3238/10 i I C 172/11 i w konsekwencji negowania ich wyniku na…
  • odszkodowanie
Czytaj orzeczenie
V CSK 133/15Wydział V

Wadliwy towar konsumencki i zwrot kosztów – wyrok SN

Streszczenie

Sąd Najwyższy oddalił skargi kasacyjne pozwanej i interwenienta ubocznego w sprawie o zapłatę za wadliwe materiały budowlane. Spór dotyczył odpowiedzialności sprzedawcy za niezgodność towaru z umową oraz zakresu należnego zwrotu kosztów poniesionych przez kupujących. Orzeczenie jest ważne dla spraw o roszczenia z tytułu sprzedaży…
Czytaj orzeczenie
III CZ 48/13Wydział III

Opóźnienie dostawy samochodu a kara umowna – SN 2013

Fragment uzasadnienia

… nakazu zapłaty, pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie kosztów procesu. Wniósł również o zawiadomienie U. Towarzystwa Ubezpieczeń SA o toczącym się postępowaniu (art. 84 k.p.c.). Wyrokiem z 14 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy w K. oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania. Sąd Okręgowy ustalił, że strony zawarły pięć umów sprzedaży. Na mocy każdej z nich pozwany miał…
Czytaj orzeczenie
IV CSK 662/12Wydział IV

Przedawnienie roszczenia wobec ubezpieczyciela – wyrok SN

Fragment uzasadnienia

… r. wniosła pozew. W sprawie z powództwa Spółdzielni przeciwko S. B. pozwany w piśmie z dnia 7 lutego 2008 r., doręczonym powódce w dniu 28 lutego 2008 r., złożył na podstawie art. 84 k.p.c. wniosek o przypozwanie Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń w Warszawie, ze względu na wiążący ich stosunek ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Pismo to zostało doręczone pod wskazanym w nim adresem inspektoratu w S. Zdaniem Sądu…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 6

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 84: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy można zawiadomić osobę trzecią o procesie?

Można to uczynić, gdy istnieje roszczenie między stroną a osobą trzecią lub gdy osoba trzecia mogłaby mieć roszczenie wobec strony w razie niekorzystnego orzeczenia.

Jakie formalności należy spełnić, aby zawiadomić osobę trzecią?

Strona musi złożyć do sądu pismo procesowe wskazujące przyczynę wezwania i stan sprawy, które sąd niezwłocznie doręcza osobie trzeciej.

Czy osoba trzecia musi wziąć udział w procesie po otrzymaniu zawiadomienia?

Nie, udział osoby trzeciej jest dobrowolny; może przystąpić do strony jako interwenient uboczny, ale nie jest do tego zobowiązana.

Co to jest interwenient uboczny w kontekście art. 84 KPC?

To osoba trzecia, która na skutek zawiadomienia przystępuje do procesu po stronie którejś ze stron, by chronić swoje prawa lub interesy.

Czy wezwanie osoby trzeciej zawsze jest konieczne?

Nie, jest to uprawnienie, a nie obowiązek; decyzja o zawiadomieniu zależy od okoliczności i związku roszczeń między stronami.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 84