PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 831.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Nie podlegają egzekucji:

1)sumy i świadczenia w naturze wyasygnowane na pokrycie wydatków lub wyjazdów w sprawach służbowych;

1a)50 % kwot diet przysługujących z tytułu podróży służbowych – jeżeli egzekucja ma na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów;

2)sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele (w szczególności stypendia, wsparcia), chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z urzeczywistnieniem tych celów albo z tytułu obowiązku alimentacyjnego;

2a)środki pochodzące z programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, 1844 i 1846), wypłacone w formie zaliczki, chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z realizacją projektu, na który środki te były przeznaczone;

3)prawa niezbywalne, chyba że możność ich zbycia wyłączono umową, a przedmiot świadczenia nadaje się do egzekucji albo wykonanie prawa może być powierzone komu innemu;

4)(utracił moc)27)

5)świadczenia z ubezpieczeń osobowych oraz odszkodowania z ubezpieczeń majątkowych, w granicach określonych w drodze rozporządzenia przez Ministrów Finansów28) i Sprawiedliwości; nie dotyczy to egzekucji mającej na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów;

6)świadczenia z pomocy społecznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1214 i 1302 oraz z 2026 r. poz. 26 i 203);

6a)jednorazowa lub okresowa pomoc pieniężna przyznawana przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych;

7)wierzytelności przypadające dłużnikowi z budżetu państwa lub od Narodowego Funduszu Zdrowia z tytułu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, 1537 i 1739 oraz z 2026 r. poz. 26 i 203) przed ukończeniem udzielania tych świadczeń, w wysokości 75 % każdorazowej wypłaty, chyba że chodzi o wierzytelności pracowników dłużnika lub świadczeniodawców, o których mowa w art. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;

8)sumy przyznane orzeczeniem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, jeżeli egzekwowana wierzytelność przysługuje Skarbowi Państwa;

9)świadczenie integracyjne w rozumieniu ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1718);

10)wierzytelności przysługujące spółdzielni mieszkaniowej wobec członków spółdzielni i osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze prawo do lokalu albo własność lokalu, z tytułu opłat, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 558, z 2025 r. poz. 1077 oraz z 2026 r. poz. 39), jak również środki, będące w dyspozycji spółdzielni w związku z wnoszeniem tych opłat, chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z wykonaniem przez wierzyciela zobowiązań, które miały być zaspokojone z opłat, o których mowa w art. 4 tej ustawy.

§ 2.W przypadkach, o których mowa w § 1 pkt 1–2a i 7, nie podlegają egzekucji również sumy i świadczenia w naturze już wypłacone lub wydane, a w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 2a, nie podlegają egzekucji również środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne powstałe w ramach realizacji projektu, na który były przeznaczone środki pochodzące z programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, przez okres jego realizacji wskazany w umowie o dofinansowanie projektu.

§ 3.(uchylony)

§ 4.Przepis § 1 pkt 10 stosuje się odpowiednio do wierzytelności przysługujących spółdzielni mieszkaniowej wobec najemców spółdzielczych lokali mieszkalnych, które przed przejęciem przez spółdzielnię mieszkaniową były mieszkaniami przedsiębiorstwa państwowego, państwowej osoby prawnej, spółki Skarbu Państwa lub innej państwowej jednostki organizacyjnej.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I SA/Rz 440/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie

I SA/Rz 440/23

Fragment uzasadnienia

… na wynik sprawy tj.: a) art. 63 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 1520 ze zm.; dalej: p.u.), art. 831 § 1 pkt 2a) ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1805, dalej: k.p.c.) oraz art. 5 ust. 1 pkt 2) i 3) ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305)…
  • Środki unijne
Czytaj orzeczenie
I SA/Rz 460/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie

I SA/Rz 460/21

Fragment uzasadnienia

… uchylenia wydanych w sprawie decyzji i orzeczenia o kosztach postępowania, zarzucono naruszenie: 1) art. 63 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy - Prawo upadłościowe, art. 831 § 1 pkt 2a) ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz art. 5 ust. 1 pkt 2) i 3) ustawy o finansach publicznych poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy ich zastosowanie prowadziłoby do wniosku, że płatności w ramach systemów wsparcia…
  • Środki unijne
Czytaj orzeczenie
I SA/Rz 519/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie

I SA/Rz 519/21

Fragment uzasadnienia

… sprawy, tj.: a) art. 63 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 75 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2019 r., poz. 498 ze zm., dalej: Prawo upadłościowe), art. 831 § 1 pkt 2a) ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r., poz. 1145 ze zm., dalej: K.p.c.) oraz art. 5 ust. 1 pkt 2) i 3) ustawy z dnia 27 sierpnia o finansach publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 869…
  • Środki unijne
Czytaj orzeczenie
VI C 770/21Sąd powszechny

VI C 770/21

Fragment uzasadnienia

… (i przy okazji również kontrargumenty podnoszone przez powoda) nie mają znaczenia z punktu widzenia tej sprawy. 17. Zgodnie z art. 831 § 1 pkt 10 k.p.c. , nie podlegają egzekucji wierzytelności przysługujące spółdzielni mieszkaniowej wobec członków spółdzielni i osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze prawo do lokalu albo własność lokalu, z tytułu opłat, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia…
  • spółdzielnia mieszkaniowa
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 831: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 831 KPC zawiera katalog wierzytelności, sum i świadczeń, które są wyłączone spod egzekucji sądowej. W § 1 ustawodawca wymienia między innymi kwoty wyasygnowane na pokrycie wydatków lub wyjazdów służbowych, 50 % diet z tytułu podróży służbowych w egzekucji alimentacyjnej, sumy przyznane przez Skarb Państwa na cele specjalne (w szczególności stypendia i wsparcia), środki z programów finansowanych z udziałem funduszy, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o finansach publicznych, wypłacone w formie zaliczki, prawa niezbywalne, świadczenia z ubezpieczeń osobowych i odszkodowania z ubezpieczeń majątkowych w granicach określonych rozporządzeniem, świadczenia z pomocy społecznej, pomoc pieniężną Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, część wierzytelności od Narodowego Funduszu Zdrowia, sumy przyznane orzeczeniem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, świadczenie integracyjne oraz wierzytelności spółdzielni mieszkaniowej z tytułu opłat, o których mowa w art. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Paragraf 2 rozciąga ochronę na niektóre sumy i świadczenia już wypłacone lub wydane, a w przypadku środków z projektów - także na powstałe w ramach projektu środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne przez okres realizacji wskazany w umowie o dofinansowanie. Paragraf 4 nakazuje odpowiednio stosować § 1 pkt 10 do wierzytelności spółdzielni wobec najemców lokali, które wcześniej były mieszkaniami przedsiębiorstwa państwowego lub innej państwowej jednostki organizacyjnej.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się na etapie prowadzenia egzekucji, gdy komornik zajmuje lub zamierza zająć określony składnik majątku albo wierzytelność dłużnika. Wyłączenia działają z mocy prawa, co oznacza, że organ egzekucyjny powinien je uwzględniać niezależnie od wniosku, jeżeli charakter świadczenia jest mu znany. Wiele punktów zawiera wyjątki: ochrona odpada, gdy egzekwowana wierzytelność powstała w związku z urzeczywistnieniem celu, na jaki przyznano środki, albo gdy egzekucja dotyczy alimentów. Dłużnik, którego zajęto środki objęte art. 831 KPC, może bronić się skargą na czynności komornika lub wnioskiem o umorzenie egzekucji w odpowiednim zakresie.

Przykład

Pani Anna otrzymuje zasiłek okresowy z ośrodka pomocy społecznej, a jednocześnie toczy się przeciwko niej egzekucja z tytułu niespłaconego kredytu. Komornik zajmuje jej rachunek bankowy, na który wpływa zasiłek. Świadczenia z pomocy społecznej są wyłączone spod egzekucji na podstawie art. 831 § 1 pkt 6 KPC, więc pani Anna powinna wykazać komornikowi źródło wpływów i zażądać zwolnienia tych kwot. Gdyby jednak egzekucja dotyczyła alimentów, część wyłączeń przewidzianych w tym artykule w ogóle by nie działała.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że każde świadczenie socjalne jest automatycznie nietykalne w każdej egzekucji - tymczasem przepis wprost przewiduje wyjątki, zwłaszcza przy roszczeniach alimentacyjnych. Drugim błędem jest mylenie wyłączeń z art. 831 KPC z ograniczeniami potrąceń z wynagrodzenia, które regulują odrębne przepisy. Warto też pamiętać, że w przypadku diet ochrona obejmuje jedynie 50 % kwoty i tylko w egzekucji alimentacyjnej. Wreszcie ochrona środków zaliczkowych z programów unijnych upada, jeżeli dług powstał przy realizacji tego samego projektu. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy komornik może zająć zasiłek z pomocy społecznej?

Nie. Art. 831 § 1 pkt 6 KPC wyłącza spod egzekucji świadczenia z pomocy społecznej w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej.

Czy diety za podróż służbową podlegają egzekucji?

Przepis chroni 50 % kwot diet, ale tylko wtedy, gdy egzekucja ma na celu zaspokojenie roszczeń alimentacyjnych, w tym należności budżetu państwa z tytułu wypłaconych świadczeń.

Czy wyłączenia z art. 831 KPC działają także przy alimentach?

Nie zawsze. Przy niektórych pozycjach, na przykład świadczeniach z ubezpieczeń osobowych i odszkodowaniach majątkowych, ochrona nie obowiązuje w egzekucji alimentacyjnej.

Co zrobić, gdy komornik zajął środki wyłączone spod egzekucji?

Można wykazać organowi egzekucyjnemu charakter zajętych kwot i złożyć skargę na czynności komornika. Sposób działania zależy od okoliczności sprawy, dlatego warto skonsultować się z prawnikiem.

Czy opłaty wnoszone do spółdzielni mieszkaniowej można zająć?

Zasadniczo nie. Art. 831 § 1 pkt 10 KPC chroni wierzytelności spółdzielni z tytułu opłat z art. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, chyba że zachodzi wskazany tam wyjątek.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 831
← Wróć do pełnej ustawy