Art. 811.

Co stanowi przepis

Art. 811 KPC wprowadza szczególny tryb prowadzenia czynności egzekucyjnych na terenach o podwyższonym reżimie bezpieczeństwa. Zgodnie z § 1 w obrębie budynków wojskowych oraz budynków zajmowanych przez Policję, Straż Graniczną, Służbę Ochrony Państwa, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję Wywiadu, Służbę Kontrwywiadu Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego, Centralne Biuro Antykorupcyjne lub Straż Marszałkowską, a także na okrętach wojennych, czynności egzekucyjne można wykonywać wyłącznie po spełnieniu dwóch warunków. Pierwszym jest uprzednie zawiadomienie właściwego komendanta lub kierownika jednostki, drugim - przeprowadzenie czynności w asyście wyznaczonego organu wojskowego, organu Policji albo przedstawiciela jednej ze wskazanych w przepisie służb. Paragraf 2 przekazuje szczegółowe uregulowanie sposobu asystowania do rozporządzeń wydawanych przez Ministra Obrony Narodowej, ministra właściwego do spraw wewnętrznych (oba w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości) albo przez Prezesa Rady Ministrów, w zależności od tego, która formacja asystuje. Paragraf 3 nakazuje przy wydawaniu tych rozporządzeń stosować art. 765 § 3 KPC.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy miejsce planowanej czynności egzekucyjnej mieści się w obiekcie należącym do jednej z wymienionych kategorii albo na okręcie wojennym. Nie ma znaczenia, czy dłużnikiem jest funkcjonariusz, żołnierz, czy osoba cywilna przebywająca lub przechowująca mienie na takim terenie. Reżim art. 811 KPC obejmuje wszelkie czynności egzekucyjne komornika, w tym zajęcie ruchomości, oględziny czy doręczenia dokonywane w toku egzekucji. Zawiadomienie musi być uprzednie, a więc dokonane przed przystąpieniem do czynności, a asysta ma charakter obowiązkowy, a nie fakultatywny. Szczegóły trybu powiadamiania, wymaganych dokumentów oraz rozliczania kosztów asysty określają rozporządzenia wskazane w § 2.

Przykład

Komornik prowadzi egzekucję wobec dłużnika, który mieszka w budynku położonym na terenie zamkniętej jednostki wojskowej i tam przechowuje sprzęt podlegający zajęciu. Komornik nie może po prostu pojawić się przy bramie i wejść na teren, powołując się na tytuł wykonawczy. Musi wcześniej zawiadomić właściwego komendanta jednostki, a samą czynność zajęcia przeprowadzić w obecności wyznaczonego organu wojskowego. Dopiero w takiej asyście sporządzony protokół zajęcia będzie odzwierciedlał czynność wykonaną zgodnie z art. 811 KPC.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest przekonanie, że art. 811 KPC daje służbom prawo zablokowania egzekucji. Przepis nie wyłącza egzekucji ani nie tworzy immunitetu majątkowego - reguluje wyłącznie sposób jej przeprowadzenia w miejscach chronionych. Drugim nieporozumieniem jest utożsamianie asysty z pomocą przy przełamaniu oporu dłużnika; asysta z art. 811 KPC służy przede wszystkim ochronie bezpieczeństwa obiektu i porządku wewnętrznego. Nie jest też prawdą, że samo zawiadomienie komendanta wystarcza - konieczna jest zarówno informacja, jak i faktyczna obecność przedstawiciela właściwej formacji. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.