Co dokładnie stanowi przepis
Art. 810 KPC wyznacza ramy czasowe, w których komornik sądowy może podejmować czynności egzekucyjne poza swoją kancelarią. Zgodnie z § 1 zasadą jest, że takie czynności wykonuje się w dni robocze, w godzinach od siódmej do dwudziestej pierwszej. Jeżeli komornik chce działać w dni ustawowo wolne od pracy albo w godzinach nocnych, musi uzyskać wcześniejszą zgodę prezesa właściwego sądu rejonowego. Paragraf 2 wprowadza wyjątek dotyczący czynności już rozpoczętych: jeśli komornik zaczął czynność przed godziną dwudziestą pierwszą, może ją kontynuować bez odrębnej zgody, o ile przerwanie mogłoby znacznie utrudnić egzekucję. Wyjątek ten nie działa jednak przy czynnościach prowadzonych w miejscu zamieszkania dłużnika, chyba że dłużnik prowadzi tam również działalność gospodarczą.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis dotyczy wyłącznie czynności wykonywanych poza kancelarią komorniczą, a więc przede wszystkim zajęć ruchomości, oględzin, opisu i oszacowania nieruchomości, wejścia do lokalu, opróżnienia lokalu czy odebrania rzeczy. Nie odnosi się natomiast do czynności biurowych podejmowanych w kancelarii, takich jak sporządzanie pism czy zajęcia rachunku bankowego dokonywane drogą elektroniczną. Kluczowe są dwa kryteria: dzień (roboczy albo ustawowo wolny od pracy) oraz godzina rozpoczęcia i prowadzenia czynności. Zgoda prezesa sądu rejonowego ma charakter uprzedni i dotyczy konkretnej czynności, a jej brak stanowi uchybienie proceduralne, które może być kwestionowane w drodze skargi na czynności komornika.
Przykład
Komornik przychodzi do warsztatu samochodowego dłużnika o godzinie dziewiętnastej trzydzieści w środę, aby zająć maszyny i urządzenia. Czynność okazuje się czasochłonna, ponieważ konieczne jest spisanie i oszacowanie kilkudziesięciu przedmiotów, i o godzinie dwudziestej pierwszej nie jest jeszcze zakończona. Ponieważ przerwanie zajęcia mogłoby umożliwić usunięcie sprzętu i znacznie utrudnić egzekucję, komornik na podstawie art. 810 § 2 KPC kontynuuje czynność bez odrębnej zgody prezesa sądu. Gdyby jednak ta sama czynność toczyła się w mieszkaniu dłużnika, które nie służy prowadzeniu działalności gospodarczej, komornik musiałby ją przerwać.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że komornik w ogóle nie może pojawić się w weekend lub wieczorem - może, ale w dni ustawowo wolne od pracy i w porze nocnej potrzebuje zgody prezesa sądu rejonowego. Drugim jest założenie, że zgoda taka jest wydawana automatycznie; wymaga ona wykazania potrzeby działania w nietypowym czasie. Trzecie nieporozumienie dotyczy § 2: kontynuacja czynności po dwudziestej pierwszej nie jest regułą, lecz wyjątkiem uzasadnionym ryzykiem znacznego utrudnienia egzekucji, a w mieszkaniu dłużnika co do zasady w ogóle nie przysługuje. Wreszcie sama okoliczność, że czynność została przeprowadzona w niedozwolonym czasie, nie unieważnia jej z mocy prawa - dłużnik powinien złożyć skargę na czynności komornika w przewidzianym terminie. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena prawidłowości czynności komornika zależy od jej okoliczności.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.