Art. 775¹.

Co stanowi przepis

Art. 775¹ KPC dotyczy sytuacji, w której komornik przyjął już wniosek o wszczęcie egzekucji, mimo że według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego nie jest komornikiem właściwym do jej prowadzenia. Przepis nakłada na takiego komornika zakaz odmowy przyjęcia kolejnych wniosków egzekucyjnych kierowanych przeciwko temu samemu dłużnikowi. Warunkiem jest jednak to, aby następni wierzyciele wnosili o przeprowadzenie egzekucji według tych samych sposobów, z których korzystali wcześniejsi wierzyciele. Norma ta ma zatem charakter porządkujący: skoro postępowanie już się toczy u konkretnego komornika, dalsze sprawy przeciwko temu samemu dłużnikowi i w tym samym sposobie egzekucji mają być prowadzone łącznie, a nie rozpraszane pomiędzy różne organy egzekucyjne.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Zastosowanie art. 775¹ KPC wymaga spełnienia kilku przesłanek jednocześnie. Po pierwsze, komornik musiał już przyjąć wniosek w sprawie, do której prowadzenia nie jest właściwy według reguł kodeksowych - chodzi więc o sytuację faktycznie zaistniałą, a nie hipotetyczną. Po drugie, kolejny wniosek musi być skierowany przeciwko temu samemu dłużnikowi, co oznacza tożsamość osoby zobowiązanej, a nie tożsamość wierzyciela czy tytułu wykonawczego. Po trzecie, następny wierzyciel musi żądać egzekucji według tych samych sposobów, jakie wskazali wcześniejsi wierzyciele, na przykład z tej samej kategorii składników majątku. Jeżeli którykolwiek z tych elementów nie występuje, opisany w przepisie zakaz odmowy nie działa.

Przykład zastosowania

Wierzyciel A złożył u komornika wniosek o egzekucję z wynagrodzenia za pracę dłużnika, choć komornik ten nie był właściwy dla tej sprawy według przepisów kodeksu, a mimo to wniosek przyjął i prowadzi postępowanie. Po kilku tygodniach do tego samego komornika zgłasza się wierzyciel B, który dysponuje własnym tytułem wykonawczym przeciwko temu samemu dłużnikowi i również chce prowadzić egzekucję z wynagrodzenia za pracę. W takiej konfiguracji komornik nie może odmówić przyjęcia wniosku wierzyciela B, powołując się na swoją niewłaściwość. Gdyby jednak wierzyciel B żądał egzekucji w zupełnie innym sposobie, przepis art. 775¹ KPC nie stanowiłby podstawy do żądania przyjęcia sprawy.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest odczytywanie art. 775¹ KPC jako przepisu, który sam z siebie nadaje komornikowi właściwość albo sanuje wcześniejsze uchybienia w tym zakresie. Przepis nie zmienia zasad właściwości, lecz jedynie porządkuje skutki już przyjętej sprawy wobec kolejnych wierzycieli. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że wystarczy tożsamość dłużnika - tymczasem równie istotny jest wymóg tych samych sposobów egzekucji. Zdarza się także mylenie tej regulacji z zasadami zbiegu egzekucji lub z uprawnieniem wierzyciela do wyboru komornika, które opierają się na odrębnych podstawach. W konkretnej sprawie egzekucyjnej warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena właściwości i sposobów egzekucji zależy od szczegółów danego postępowania.