Art. 773².

Co stanowi przepis

Art. 773(2) KPC reguluje techniczną stronę przekazania egzekucji sądowej administracyjnemu organowi egzekucyjnemu, gdy zachodzi do tego podstawa. Zgodnie z § 1 komornik zawiadamia o zachodzącej podstawie przekazania strony, uczestników postępowania oraz administracyjny organ egzekucyjny, przy czym z kręgu zawiadamianych wyłączony jest dłużnik zajętej wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku. Paragraf 2 nakłada na sądowy organ egzekucyjny obowiązek niezwłocznego sporządzenia i przekazania organowi administracyjnemu adnotacji w sprawie zbiegu, czyli dokumentu opisującego stan sprawy i dokonane czynności. Paragraf 4 porządkuje kwestie finansowe: komornik zwraca wierzycielowi niewykorzystaną zaliczkę oraz przekazuje organowi administracyjnemu wyegzekwowane kwoty uzyskane wskutek zajęcia rzeczy albo prawa majątkowego, do których doszło do zbiegu, o ile nie zostały one wypłacone wierzycielowi przed sporządzeniem zawiadomienia. Wreszcie § 5 przyznaje administracyjnemu organowi egzekucyjnemu legitymację do wniesienia skargi na czynności komornika oraz na zaniechanie dokonania czynności.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się wtedy, gdy do tego samego składnika majątku dłużnika, czyli tej samej rzeczy albo tego samego prawa majątkowego, skierowana jest jednocześnie egzekucja sądowa i egzekucja administracyjna, a przepisy przewidują przekazanie sprawy organowi administracyjnemu. Art. 773(2) KPC nie rozstrzyga sam, kto ma prowadzić łączną egzekucję - reguluje wyłącznie czynności, które komornik musi wykonać, gdy podstawa przekazania już zachodzi. Kluczowe znaczenie ma tu szybkość: adnotacja w sprawie zbiegu ma być sporządzona i przekazana niezwłocznie, aby organ przejmujący mógł kontynuować czynności bez zbędnej przerwy. Przepis dotyczy zarówno wierzyciela i dłużnika, jak i innych uczestników postępowania, którzy powinni wiedzieć, że sprawa zmienia organ prowadzący.

Przykład

Komornik zajął wynagrodzenie dłużnika na podstawie tytułu wykonawczego wydanego na rzecz banku, a równocześnie do tego samego wynagrodzenia skierował zajęcie naczelnik urzędu skarbowego w związku z zaległością podatkową. Powstaje zbieg egzekucji do tego samego prawa majątkowego. Komornik zawiadamia wierzyciela, dłużnika i organ administracyjny o podstawie przekazania, a następnie sporządza i przesyła adnotację w sprawie zbiegu. Jeżeli komornik zdążył ściągnąć od pracodawcy kwotę, której nie wypłacił jeszcze bankowi przed sporządzeniem zawiadomienia, przekazuje ją organowi administracyjnemu, a niewykorzystaną zaliczkę zwraca bankowi.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że przekazanie egzekucji oznacza jej umorzenie i utratę dotychczasowych zajęć - przepis zakłada kontynuację, a nie zniweczenie czynności. Drugim jest oczekiwanie, że komornik zwróci dłużnikowi wyegzekwowane kwoty; art. 773(2) § 4 pkt 2 KPC nakazuje przekazać je organowi administracyjnemu. Mylące bywa też wyłączenie z § 1: nie oznacza ono, że dłużnik główny nie jest zawiadamiany, lecz dotyczy wyłącznie dłużnika zajętej wierzytelności z tytułu nadpłaty lub zwrotu podatku. Wreszcie strony niekiedy zapominają, że skarga na czynności komornika przysługuje w tej sytuacji także organowi administracyjnemu, co daje mu realny wpływ na prawidłowość rozliczeń. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ przebieg zbiegu egzekucji zależy od okoliczności konkretnego postępowania.