Art. 763³.

Co stanowi przepis

Art. 763[3] KPC wprowadza zasadę trwałości właściwości komornika w postępowaniu egzekucyjnym. Zgodnie z § 1 komornik, który był właściwy do prowadzenia egzekucji w chwili wszczęcia postępowania, pozostaje właściwy aż do jego zakończenia, nawet jeżeli okoliczności stanowiące podstawę tej właściwości zmieniły się później. Oznacza to, że zmiana miejsca zamieszkania dłużnika, przeniesienie jego majątku czy zmiana miejsca położenia zajętej rzeczy w toku sprawy co do zasady nie powoduje konieczności przekazywania akt innemu komornikowi. Paragraf 2 przewiduje wyjątek dotyczący egzekucji świadczeń alimentacyjnych: jeżeli dłużnik przeprowadził się na obszar właściwości innego sądu apelacyjnego, a dalsze prowadzenie egzekucji wiązałoby się z nadmiernymi kosztami, komornik może przekazać sprawę komornikowi właściwości ogólnej dłużnika. Gdy w rewirze, do którego sprawa trafia, działa więcej niż jeden komornik, wierzyciel jest wzywany do wskazania konkretnego komornika w terminie 7 dni od doręczenia wezwania.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma z § 1 działa w każdej sprawie egzekucyjnej i chroni ciągłość czynności już podjętych, takich jak zajęcia rachunku bankowego, wynagrodzenia czy ruchomości. Przesłankami zastosowania § 2 są łącznie: egzekucja dotyczy świadczeń alimentacyjnych, dłużnik zmienił miejsce zamieszkania, nowe miejsce leży w obszarze właściwości innego sądu apelacyjnego, a kontynuowanie egzekucji przez dotychczasowego komornika generowałoby nadmierne koszty. Decyzja o przekazaniu sprawy ma charakter fakultatywny, o czym świadczy sformułowanie "może przekazać". Jeżeli wierzyciel nie dokona wyboru w terminie 7 dni albo wskaże komornika, który nie jest właściwy, wyboru dokonuje sam komornik przekazujący. Na sam wybór komornika z właściwego rewiru dłużnikowi skarga nie przysługuje.

Przykład

Wierzyciel prowadzi egzekucję alimentów przez komornika działającego przy sądzie rejonowym w mieście, w którym dłużnik mieszkał w chwili złożenia wniosku. Po roku dłużnik przeprowadza się na drugi koniec kraju, na obszar innego sądu apelacyjnego, a jego jedynym składnikiem majątku są ruchomości znajdujące się w nowym miejscu zamieszkania. Dojazdy i czynności terenowe stałyby się bardzo kosztowne, więc komornik wydaje postanowienie o przekazaniu sprawy komornikowi właściwości ogólnej dłużnika. Ponieważ w tamtym rewirze działa kilku komorników, wierzyciel otrzymuje wezwanie i w ciągu 7 dni wskazuje wybranego komornika, który przejmuje dalsze prowadzenie egzekucji.

Częste nieporozumienia

Najczęstszy błąd polega na założeniu, że każda przeprowadzka dłużnika automatycznie skutkuje zmianą komornika - art. 763[3] § 1 KPC stanowi odwrotnie. Drugie nieporozumienie dotyczy zakresu wyjątku z § 2: obejmuje on wyłącznie egzekucję świadczeń alimentacyjnych, a nie każdą należność. Nie wystarczy również sama zmiana adresu - konieczne jest przekroczenie granic obszaru innego sądu apelacyjnego oraz wykazanie nadmiernych kosztów dalszej egzekucji. Wierzyciele bywają też zaskoczeni tym, że milczenie w terminie 7 dni pozbawia ich wpływu na wybór komornika. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.