Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
W razie złożenia depozytu na skutek orzeczenia sądu lub innego organu, depozyt nie może być zwrócony dłużnikowi bez zezwolenia sądu lub innego organu, który wydał to orzeczenie, chyba że z orzeczenia wynika co innego.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Art. 693(12) KPC dotyczy szczególnej sytuacji, w której złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego nastąpiło nie z własnej inicjatywy dłużnika, lecz na skutek orzeczenia sądu albo innego organu. Przepis stanowi, że w takim wypadku depozyt nie może zostać zwrócony dłużnikowi bez zezwolenia tego sądu lub organu, który wydał orzeczenie stanowiące podstawę złożenia. Innymi słowy, samo żądanie dłużnika nie wystarczy, aby odzyskać złożone pieniądze lub inne wartości - konieczna jest zgoda podmiotu, który zdecydował o złożeniu depozytu. Przepis przewiduje jednocześnie wyjątek: reguła ta nie znajdzie zastosowania, jeżeli z samego orzeczenia wynika co innego, na przykład gdy określono w nim warunki lub tryb zwrotu. Konstrukcja ta ma zabezpieczyć cel, dla którego depozyt został złożony, i uniemożliwić jednostronne wycofanie środków przez dłużnika.
Art. 693(12) KPC stosuje się wtedy, gdy podstawą złożenia depozytu było orzeczenie sądu lub rozstrzygnięcie innego organu, a nie wyłącznie decyzja samego dłużnika oparta na przepisach prawa materialnego. Kluczowe jest zatem ustalenie źródła obowiązku złożenia depozytu, ponieważ od tego zależy, czy zwrot wymaga dodatkowego zezwolenia. Przepis obejmuje sytuacje, w których dłużnik po złożeniu przedmiotu świadczenia zmienia zdanie, twierdzi, że złożenie było zbędne, albo powołuje się na późniejsze zdarzenia. W takich wypadkach sąd depozytowy nie może samodzielnie wydać przedmiotu depozytu dłużnikowi, dopóki nie uzyska zezwolenia organu, który wydał orzeczenie. Wyjątek dotyczy przypadków, gdy treść orzeczenia wprost reguluje zasady zwrotu i czyni zbędnym odrębne zezwolenie.
Przedsiębiorca został zobowiązany orzeczeniem sądu do złożenia do depozytu sądowego kwoty stanowiącej zabezpieczenie roszczenia kontrahenta. Po kilku miesiącach uznaje, że spór jest bezprzedmiotowy i składa do sądu depozytowego wniosek o zwrot całej kwoty. Sąd depozytowy nie może po prostu wydać środków, ponieważ podstawą ich złożenia było orzeczenie innego sądu - potrzebne jest zezwolenie tego sądu na zwrot. Dopiero po uzyskaniu takiego zezwolenia, albo gdy z treści orzeczenia wynika, że zwrot następuje automatycznie po spełnieniu określonego warunku, przedsiębiorca odzyska złożoną kwotę.
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro to dłużnik złożył pieniądze do depozytu, może je w każdej chwili odebrać. Art. 693(12) KPC wyraźnie temu przeczy w odniesieniu do depozytów składanych na skutek orzeczenia. Drugim nieporozumieniem jest mylenie sądu depozytowego, który prowadzi postępowanie o złożenie i wydanie depozytu, z sądem lub organem, który wydał orzeczenie będące podstawą złożenia - zezwolenia udziela ten drugi. Zdarza się też pomijanie końcowego zastrzeżenia przepisu, choć to właśnie treść orzeczenia może przewidywać odmienny tryb zwrotu. Warto również pamiętać, że przepis reguluje wyłącznie kwestię zwrotu dłużnikowi, a nie wydania depozytu wierzycielowi. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy w grę wchodzą znaczne kwoty lub toczy się spór o zasadność depozytu, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Jeżeli złożenie nastąpiło na skutek orzeczenia sądu lub innego organu, samo żądanie dłużnika nie wystarczy. Zgodnie z art. 693(12) KPC potrzebne jest zezwolenie organu, który wydał to orzeczenie.
Zezwolenia udziela sąd lub inny organ, który wydał orzeczenie będące podstawą złożenia depozytu, a nie sam sąd depozytowy prowadzący sprawę o wydanie depozytu.
Tak. Art. 693(12) KPC przewiduje wyjątek, gdy z treści orzeczenia wynika co innego, na przykład gdy określono w nim warunki lub tryb zwrotu depozytu.
Nie. Odnosi się do depozytów złożonych na skutek orzeczenia sądu lub innego organu, a nie do wszystkich przypadków złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu.
Nie, art. 693(12) KPC dotyczy wyłącznie zwrotu depozytu dłużnikowi. Wydanie przedmiotu świadczenia wierzycielowi opiera się na innych przepisach o postępowaniu depozytowym.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 693(12)