Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
Sądem opiekuńczym właściwym do ustanowienia kuratora dla dziecka poczętego, lecz jeszcze nieurodzonego, jest sąd właściwy według miejsca zamieszkania lub pobytu matki.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… odpłatnym. Sąd pierwszej instancji podniósł także , iż przepis art. 598 k.c. wprowadza krótkie terminy na skorzystanie przez uprawnionego z jego prawa, a jednocześnie art. 599 § 1 k.p.c. określa sankcje związane z niewykonaniem przez zobowiązanego jego obowiązków informacyjnych wobec uprawnionego lub zawarcia warunkowej umowy sprzedaży. Jeżeli zobowiązany z tytułu prawa pierwokupu sprzedał rzecz osobie trzeciej bezwarunkowo…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 599: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 599 KPC odpowiada na jedno, bardzo praktyczne pytanie: który sąd ma rozpoznać sprawę o ustanowienie kuratora dla dziecka poczętego, ale jeszcze nieurodzonego. Przepis przesądza, że sprawa należy do sądu opiekuńczego, a więc do sądu rejonowego działającego jako sąd rodzinny i opiekuńczy. Właściwość miejscową ustala się natomiast według miejsca zamieszkania matki, a jeżeli miejsca zamieszkania nie da się ustalić lub matka faktycznie przebywa gdzie indziej - według miejsca jej pobytu. Jest to zatem norma o charakterze procesowym i kompetencyjnym: nie mówi ona, kiedy kurator ma zostać ustanowiony ani jakie są jego zadania, lecz wyłącznie wskazuje adresata wniosku. Punktem odniesienia jest sytuacja matki, ponieważ to z nią dziecko poczęte pozostaje faktycznie związane do chwili urodzenia.
Art. 599 KPC stosuje się wtedy, gdy w ogóle powstaje potrzeba ustanowienia kuratora dla dziecka poczętego, czyli gdy trzeba zabezpieczyć przyszłe prawa takiego dziecka, na przykład o charakterze majątkowym. Przepis dotyczy wyłącznie okresu przed urodzeniem - po urodzeniu dziecka właściwość i sposób reprezentacji ocenia się już na innych zasadach, dotyczących władzy rodzicielskiej i opieki. Warunkiem zastosowania normy jest ustalenie danych matki pozwalających określić jej miejsce zamieszkania lub pobytu. Kryterium to jest jednolite niezależnie od tego, kto składa wniosek: matka, inna osoba zainteresowana czy podmiot działający z urzędu.
Pani Anna jest w ciąży i mieszka w Radomiu, choć jest zameldowana u rodziców w innym mieście. Po śmierci ojca dziecka pojawia się kwestia zabezpieczenia interesów majątkowych dziecka poczętego w związku ze spadkiem. Wniosek o ustanowienie kuratora dla dziecka poczętego należy złożyć do sądu rejonowego (wydziału rodzinnego i nieletnich) właściwego dla Radomia, ponieważ tam znajduje się centrum życiowe matki, a więc jej miejsce zamieszkania. Gdyby ustalenie miejsca zamieszkania było sporne lub niemożliwe, decydujące byłoby miejsce faktycznego pobytu pani Anny.
Pierwszym błędem jest utożsamianie miejsca zamieszkania z adresem zameldowania - to nie to samo, a art. 599 KPC odwołuje się do rzeczywistego związku matki z danym miejscem. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że wniosek składa się do sądu właściwego dla wnioskodawcy albo dla miejsca położenia majątku, którego sprawa dotyczy; przepis takiego kryterium nie przewiduje. Zdarza się także mylenie kuratora dla dziecka poczętego z kuratorem sądowym wykonującym nadzór lub z opiekunem - są to odrębne instytucje o innych zadaniach. Wreszcie sam art. 599 KPC nie rozstrzyga o zasadności wniosku, a jedynie o tym, gdzie należy go złożyć. W konkretnej, indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni okoliczności i pomoże prawidłowo sformułować wniosek.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Do sądu opiekuńczego, czyli sądu rejonowego - wydziału rodzinnego i nieletnich. Właściwość ustala się według miejsca zamieszkania lub pobytu matki.
Nie. Art. 599 KPC odwołuje się do miejsca zamieszkania, czyli faktycznego centrum życiowego, a pomocniczo do miejsca pobytu, a nie do zameldowania.
Wtedy właściwy jest sąd według miejsca pobytu matki, czyli miejsca, w którym faktycznie ona przebywa.
Nie. Przepis reguluje wyłącznie właściwość sądu. Przesłanki ustanowienia kuratora wynikają z innych przepisów prawa rodzinnego.
Nie. Dotyczy on wyłącznie dziecka poczętego, lecz jeszcze nieurodzonego. Po urodzeniu obowiązują ogólne zasady dotyczące reprezentacji dziecka.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 599