1. Co stanowi przepis
Art. 560[4] KPC zawiera dwie reguły porządkujące przebieg postępowania w sprawach, do których przepis ten się odnosi. Po pierwsze, zgodnie z § 1 sąd orzeka po przeprowadzeniu rozprawy - nie może więc rozstrzygnąć sprawy wyłącznie na posiedzeniu niejawnym, na podstawie samych dokumentów zgromadzonych w aktach. Po drugie, § 2 nakłada na sąd obowiązek techniczny: jeżeli do wniosku lub innych pism procesowych nie dołączono odpisów przeznaczonych dla pozostałych uczestników, sąd sam sporządza te odpisy i je doręcza. Przepis wprost przewiduje także, że odpis wniosku lub innych pism sąd doręcza prokuratorowi oraz zawiadamia go o terminach rozprawy. Rozwiązanie to zapewnia, że wszyscy uczestnicy oraz prokurator dysponują tą samą wiedzą o treści pism i o kalendarzu czynności sądu.
2. Kiedy przepis ma zastosowanie
Norma z art. 560[4] KPC działa od momentu wpłynięcia wniosku wszczynającego postępowanie i towarzyszy sprawie aż do wydania orzeczenia. Przesłanką zastosowania § 1 jest sam fakt, że sąd zamierza rozstrzygnąć sprawę - wymóg rozprawy jest tu bezwarunkowy i nie zależy od tego, czy uczestnicy o nią wnoszą. Przesłanką zastosowania zdania pierwszego § 2 jest brak odpisów przy wniosku lub innym piśmie; wtedy sąd nie wzywa do uzupełnienia braku, lecz sam wykonuje odpisy. Zdanie drugie § 2 stosuje się niezależnie od tego, czy odpisy dołączono, ponieważ doręczenie pism prokuratorowi i zawiadamianie go o terminach rozprawy jest stałym obowiązkiem sądu w tych sprawach.
3. Przykład
Osoba zainteresowana składa do sądu wniosek wszczynający postępowanie, ale dołącza tylko jeden egzemplarz, mimo że w sprawie występuje jeszcze dwóch uczestników i prokurator. Sąd, zamiast wzywać wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych i wstrzymywać bieg sprawy, sporządza brakujące odpisy we własnym zakresie i doręcza je uczestnikom oraz prokuratorowi. Następnie wyznacza termin rozprawy i zawiadamia o nim również prokuratora, który może wziąć w niej udział. Rozstrzygnięcie zapada dopiero po przeprowadzeniu rozprawy, a nie na posiedzeniu niejawnym.
4. Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przekonanie, że skoro sąd i tak sporządzi odpisy, wnioskodawca w ogóle nie musi dbać o formalną stronę pisma - w praktyce warto dołączać odpisy, bo przyspiesza to obieg korespondencji. Drugim nieporozumieniem jest utożsamianie udziału prokuratora z oskarżeniem kogokolwiek; prokurator jest tu podmiotem czuwającym nad prawidłowym przebiegiem sprawy, a jego zawiadomienie to obowiązek sądu, nie inicjatywa uczestników. Trzeci błąd polega na oczekiwaniu, że sprawa zakończy się "z urzędu", bez stawiennictwa - art. 560[4] § 1 KPC przesądza, że orzeczenie zapada po rozprawie. Nie należy też zakładać, że brak zawiadomienia prokuratora pozostaje bez znaczenia procesowego. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni konkretne okoliczności i pisma.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
