PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 549.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 5 orzeczeń

§ 1.Osoba, dla której ustanowiono doradcę tymczasowego, ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych na równi z osobą ubezwłasnowolnioną częściowo.

§ 2.Do doradcy tymczasowego stosuje się przepisy o kuratorze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I AGa 274/18Sąd Apelacyjny w Poznaniu

I AGa 274/18

Fragment uzasadnienia

… momencie podejmowania uchwał w stosunku do B. Z. (1) toczyło się postępowanie o ubezwłasnowolnienie całkowite i został dla niej wyznaczony doradca tymczasowy. Zgodnie więc z art. 549 § 1 i 2 kpc , osoba, dla której ustanowiono doradcę tymczasowego ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych na równie z osoba ubezwłasnowolnioną częściowo, a do doradcy tymczasowego stosuje się przepisy o kuratorze osoby częściowo…
  • apelacja
Czytaj orzeczenie
VIII Gz 27/17Sąd Okręgowy w Bydgoszczy

VIII Gz 27/17

Fragment uzasadnienia

… służbową – k. 66 akt ). Jedynie w takim przypadku dłużnik mógłby być, w tej dacie, ograniczony w zdolności do czynności prawnych na równi z osobą ubezwłasnowolnioną częściowo ( art. 549 § 1 k.p.c. ), co musiałoby się wiązać z koniecznością uzyskania stosownego zezwolenia sądu opiekuńczego na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości ( art. 156 w zw. z art. 178 § 2 k.r.o. ). Nie było zatem uzasadnione zarządzenie zwrotu…
Czytaj orzeczenie
II Cz 829/13Sąd Okręgowy w Szczecinie

II Cz 829/13

Fragment uzasadnienia

… tym czasie miał ustanowionego doradcę tymczasowego celem reprezentowania go m.in. przed komornikiem dla ochrony jego praw i mienia. Zaznaczyć w tym miejscu wypada, iż zgodnie z art. 549 § 1 k.p.c. , osoba, dla której ustanowiono doradcę tymczasowego, ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych na równi z osobą ubezwłasnowolnioną częściowo. Doręczenia zatem, zawiadomienia o podejmowanych czynnościach egzekucyjnych Komornik…
  • skarga na czynności komornika
Czytaj orzeczenie
I ACz 1358/13Sąd Apelacyjny w Krakowie

I ACz 1358/13

Fragment uzasadnienia

… czasu uprawomocnienia się orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu strona ma bowiem pełną zdolność procesową za wyjątkiem sytuacji, gdy został dla niej ustanowiony doradca tymczasowy ( art. 549 §1 k.p.c. w zw. z art. 65 §2 k.p.c. ). Oznacza to, że w niniejszej sprawie konieczne jest jedynie sprawdzenie, czy w sprawie o ubezwłasnowolnienie nie został dla powódki ustanowiony doradca tymczasowy, a jeżeli nie, należy jedynie ograniczyć…
  • zawieszenie postępowania cywilnego
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 549: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 549 KPC określa skutki prawne ustanowienia doradcy tymczasowego w toku postępowania o ubezwłasnowolnienie. Zgodnie z § 1 osoba, dla której sąd ustanowił doradcę tymczasowego, ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych - i to na równi z osobą ubezwłasnowolnioną częściowo. Oznacza to, że skutek następuje z mocy samego prawa, bez potrzeby wydawania odrębnego orzeczenia o zakresie tego ograniczenia. Paragraf 2 przesądza natomiast o statusie samego doradcy: do doradcy tymczasowego stosuje się przepisy o kuratorze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej. Doradca nie jest więc pełnomocnikiem uczestnika ani jego reprezentantem procesowym w potocznym rozumieniu, lecz osobą, której zadania, uprawnienia i nadzór nad nią kształtują się według reguł właściwych dla kuratora.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy w toku sprawy o ubezwłasnowolnienie sąd uzna, że osoba, której postępowanie dotyczy, wymaga ochrony jeszcze przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy. Art. 549 KPC nie reguluje samych przesłanek ustanowienia doradcy - opisuje wyłącznie konsekwencje, jakie z tego ustanowienia wynikają. Skutki te obejmują dwie płaszczyzny: sytuację prawną osoby, dla której doradcę ustanowiono, oraz status prawny doradcy. Ograniczenie zdolności do czynności prawnych ma charakter tymczasowy i jest powiązane z trwaniem funkcji doradcy tymczasowego. Praktycznie oznacza to, że do ważności wielu czynności rozporządzających lub zaciągających zobowiązania potrzebna jest zgoda doradcy, tak jak w przypadku osoby ubezwłasnowolnionej częściowo.

Przykład

W sprawie o ubezwłasnowolnienie starszego mężczyzny, który po udarze ma trudności z rozeznaniem skutków swoich decyzji majątkowych, sąd ustanawia dla niego doradcę tymczasowego. Od tej chwili mężczyzna zachowuje możliwość dokonywania drobnych, bieżących czynności życia codziennego, na przykład zakupów spożywczych, ale zawarcie umowy pożyczki na znaczną kwotę czy sprzedaż mieszkania wymaga już zgody doradcy. Gdyby taką umowę podpisał samodzielnie, jej skuteczność byłaby uzależniona od potwierdzenia przez doradcę. Doradca z kolei działa w granicach wyznaczonych przepisami o kuratorze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej i podlega nadzorowi sądu.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że ustanowienie doradcy tymczasowego pozbawia daną osobę zdolności do czynności prawnych w całości - tak nie jest, ograniczenie odpowiada modelowi ubezwłasnowolnienia częściowego, a nie całkowitego. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie doradcy jako osoby, która może swobodnie dysponować majątkiem uczestnika; doradca działa w interesie tej osoby i pod kontrolą sądu. Mylne jest także założenie, że art. 549 KPC przesądza wynik sprawy o ubezwłasnowolnienie - jest to rozwiązanie o charakterze przejściowym. Wreszcie nie należy utożsamiać doradcy tymczasowego z pełnomocnikiem procesowym, ponieważ pełni on inną funkcję. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni realia konkretnego postępowania.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy osoba z doradcą tymczasowym może sama zawierać umowy?

Ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych na równi z osobą ubezwłasnowolnioną częściowo. Czynności wykraczające poza drobne sprawy życia codziennego wymagają zgody doradcy.

Kim jest doradca tymczasowy według art. 549 KPC?

To osoba ustanowiona przez sąd w toku sprawy o ubezwłasnowolnienie, do której stosuje się przepisy o kuratorze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej.

Czy ustanowienie doradcy oznacza ubezwłasnowolnienie?

Nie. Jest to rozwiązanie tymczasowe na czas postępowania, które nie przesądza o tym, czy i w jakim zakresie sąd orzeknie ubezwłasnowolnienie.

Czy skutek ograniczenia zdolności wymaga osobnego orzeczenia?

Nie. Zgodnie z art. 549 § 1 KPC ograniczenie zdolności do czynności prawnych wynika wprost z ustawy, gdy ustanowiono doradcę tymczasowego.

Czy doradca tymczasowy podlega nadzorowi sądu?

Tak, ponieważ stosuje się do niego przepisy o kuratorze osoby częściowo ubezwłasnowolnionej, które przewidują działanie w interesie podopiecznego pod kontrolą sądu.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 549
← Wróć do pełnej ustawy