Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
(uchylony)
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, w szczególności zeznaniami pozwanych J. i G. S. (1) oraz treścią porozumienia z dnia 27 października 2010r; 11/ art. 488 k.p.c. poprzez wydanie nakazu zapłaty pomimo braku podstaw do rozpoznania sprawy w tym trybie. Mając powyższe na uwadze pozwani wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje, uchylenie nakazu zapłaty w postępowaniu…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 488: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 488 Kodeksu postępowania cywilnego ma obecnie status przepisu uchylonego. Oznacza to, że jednostka redakcyjna nadal figuruje w tekście ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, ale nie zawiera już żadnej treści normatywnej. W miejscu dawnej regulacji ustawodawca pozostawił wyłącznie adnotację „(uchylony)", która pełni funkcję porządkową i informacyjną. Dzięki takiemu rozwiązaniu numeracja pozostałych artykułów kodeksu nie ulega przesunięciu, a odesłania zawarte w innych aktach prawnych zachowują spójność. W praktyce art. 488 KPC nie może być samodzielną podstawą żadnego wniosku, zarzutu ani rozstrzygnięcia sądu.
Uchylony przepis co do zasady nie ma zastosowania do spraw wszczętych po dacie jego derogacji. Znaczenie art. 488 KPC może się natomiast ujawnić przy analizie stanów prawnych z przeszłości, na przykład przy badaniu prawidłowości czynności procesowych dokonanych w czasie, gdy przepis jeszcze obowiązywał. W takich sytuacjach rozstrzygające są przepisy przejściowe ustawy nowelizującej, które wskazują, czy do postępowań będących w toku stosuje się przepisy dotychczasowe, czy nowe. Odwołanie się do uchylonej jednostki redakcyjnej bywa też potrzebne przy lekturze starszego orzecznictwa, komentarzy i wzorów pism procesowych, w których numer artykułu wciąż jest przywoływany. Poza tymi przypadkami art. 488 KPC pozostaje wyłącznie historycznym elementem struktury kodeksu.
Przedsiębiorca odnajduje w archiwum firmowym pismo procesowe sporządzone kilkanaście lat temu, w którym pełnomocnik powołuje się na art. 488 KPC. Chcąc wykorzystać ten wzór w nowej sprawie, sprawdza aktualny tekst kodeksu i stwierdza, że przepis został uchylony. Gdyby przepisał treść pisma bez zmian, sąd wezwałby go do wyjaśnienia podstawy prawnej wniosku albo po prostu rozpoznał wniosek w oparciu o obowiązujące regulacje, a argumentacja straciłaby na przejrzystości. Właściwe działanie polega na ustaleniu, jaki przepis reguluje obecnie daną kwestię procesową, i wskazaniu go w piśmie.
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu nadal widnieje w kodeksie, to przepis obowiązuje. Adnotacja „(uchylony)" jednoznacznie wyklucza taką interpretację. Drugim nieporozumieniem jest automatyczne zakładanie, że uchylenie oznacza całkowitą likwidację danej instytucji prawnej - bywa bowiem, że regulacja została przeniesiona do innego artykułu lub odrębnej ustawy. Trzecim błędem jest korzystanie z nieaktualnych, nieoznaczonych datą wersji kodeksu dostępnych w internecie, co prowadzi do powoływania nieistniejących podstaw prawnych. Warto zawsze weryfikować stan prawny na dzień dokonywania czynności procesowej.
W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy dotyczy ona zdarzeń sprzed nowelizacji, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie. Art. 488 KPC ma status przepisu uchylonego i nie zawiera treści normatywnej. Nie może być samodzielną podstawą prawną wniosku ani orzeczenia.
Ustawodawca pozostawia pustą jednostkę redakcyjną z adnotacją „(uchylony)", aby nie zmieniać numeracji pozostałych przepisów. Dzięki temu odesłania w innych aktach prawnych pozostają aktualne.
Należy ustalić, jaki przepis reguluje obecnie tę kwestię, i wskazać go w nowym piśmie. Powoływanie uchylonej podstawy prawnej utrudnia rozpoznanie sprawy.
O tym rozstrzygają przepisy przejściowe ustawy nowelizującej. Wskazują one, czy do postępowań wszczętych wcześniej stosuje się przepisy dotychczasowe, czy nowe.
Warto korzystać z tekstu jednolitego z oznaczoną datą aktualności, a nie z przypadkowych kopii dostępnych w internecie. Nieaktualne wersje prowadzą do powoływania nieistniejących przepisów.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 488