Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
(uchylony)
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… skoro wierzyciel może żądać do dłużnika wykonania zobowiązania, a w razie zbycia rzeczy, która miała być wydana – naprawienia szkody wynikłej z niewykonania zobowiązania (art. 483 § 2 k.c.). Byłoby to możliwe jedynie w przypadku, gdyby kara umowna zastrzeżona została na wypadek niewykonania zobowiązania, a nie można w ten sposób interpretować zapisu § 7 umowy, w którym przewidziano, że kara umowna należy się „w przypadku…
Fragment uzasadnienia
… odsetek, odszkodowania czy kary umownej za opóźnienie. Konsekwencją potrącenia może być jedynie wzajemne umorzenie wierzytelności faktycznie istniejących. W myśl art. 483 § 1 i 2 k.c. można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy pieniężnej (kara umowna). Dłużnik nie może bez zgody wierzyciela zwolnić się z…
Fragment uzasadnienia
… przewiduje obligatoryjne uchylenie nieprawomocnego wyroku utrzymującego w mocy nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym wydany przed wejściem w życie tej ustawy na podstawie art. 483 § 3 k.p.c. , tj. w oparciu o wyciąg z ksiąg banku. Ponadto na mocy w/w przepisu uchyleniu z urzędu ulegał również wydany w tej sprawie nakaz zapłaty (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 grudnia 2020 r. o sprostowaniu…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 483: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 483 Kodeksu postępowania cywilnego ma obecnie status jednostki uchylonej, co oznacza, że w tekście ustawy w jego miejscu widnieje wyłącznie oznaczenie numeru artykułu wraz z adnotacją "(uchylony)". Ustawodawca nie zastąpił dawnej treści nową normą, lecz usunął ją z systemu prawnego, pozostawiając tak zwaną pustą jednostkę redakcyjną. Zabieg ten jest stosowany po to, aby nie zmieniać numeracji pozostałych przepisów kodeksu, która przez dziesięciolecia utrwaliła się w praktyce sądowej, orzecznictwie i literaturze. Z art. 483 KPC nie wynika zatem dziś żadne uprawnienie ani obowiązek procesowy, a powoływanie się na niego w piśmie procesowym jest pozbawione podstaw. Czytelnik, który napotyka taką jednostkę, powinien traktować ją jako informację o historycznym stanie prawnym, a nie jako regulację obowiązującą.
Uchylony art. 483 KPC nie ma zastosowania do spraw wszczynanych i prowadzonych według aktualnego stanu prawnego. Znaczenie takiej jednostki ogranicza się w praktyce do sytuacji, w których konieczne jest odtworzenie stanu prawnego obowiązującego w przeszłości, na przykład przy analizie starszego orzecznictwa, komentarzy wydanych przed nowelizacją albo dokumentów procesowych sporządzonych wiele lat temu. Znaczenie mają wówczas przepisy przejściowe ustawy nowelizującej, ponieważ to one przesądzają, czy do postępowań będących w toku w chwili zmiany stosuje się przepisy dotychczasowe, czy nowe. Poza tym obszarem odwołanie do art. 483 KPC jest bezprzedmiotowe i wymaga zastąpienia wskazaniem przepisu aktualnie regulującego daną kwestię.
Osoba prowadząca sprawę cywilną znajduje w internecie starszy poradnik, w którym opisano czynność procesową z powołaniem się na art. 483 KPC, i chce oprzeć na nim swoje pismo. Po sprawdzeniu aktualnego tekstu Kodeksu postępowania cywilnego okazuje się jednak, że przy tym artykule widnieje wyłącznie adnotacja "(uchylony)". W takiej sytuacji właściwym działaniem jest ustalenie, w którym przepisie znajduje się dziś odpowiadająca regulacja albo czy dana instytucja procesowa w ogóle została zachowana. Pismo powołujące się na nieobowiązującą podstawę prawną nie zostanie wprawdzie automatycznie odrzucone, ale sąd oceni żądanie według przepisów obowiązujących, a błędne odesłanie może utrudnić zrozumienie stanowiska strony.
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu nadal figuruje w kodeksie, to przepis wciąż obowiązuje w jakimś ograniczonym zakresie. Tak nie jest: pozostawienie numeru ma wyłącznie funkcję porządkową i nie przywraca mocy uchylonej normie. Drugim nieporozumieniem jest korzystanie z nieaktualnych, nieoznaczonych datą wersji tekstu ustawy, w których dawna treść wciąż jest widoczna. Trzecim jest założenie, że uchylenie zawsze oznacza likwidację danej instytucji prawnej, podczas gdy bardzo często regulacja została jedynie przeniesiona do innej jednostki redakcyjnej lub odrębnej ustawy. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który ustali, jaki przepis znajduje zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie. Artykuł ten został uchylony i w tekście Kodeksu postępowania cywilnego pozostała przy nim wyłącznie adnotacja "(uchylony)". Nie wynika z niego żadna obowiązująca norma.
Aby nie zmieniać numeracji pozostałych przepisów, która jest utrwalona w orzecznictwie, literaturze i praktyce. Pozostawiony numer pełni wyłącznie funkcję porządkową.
Nie ma to sensu, ponieważ przepis nie obowiązuje. Należy wskazać aktualną podstawę prawną odpowiadającą zgłaszanemu żądaniu lub czynności procesowej.
Trzeba sięgnąć do archiwalnej wersji tekstu ustawy z okresu przed nowelizacją oraz do ustawy nowelizującej wraz z jej przepisami przejściowymi.
Niekoniecznie. Regulacja mogła zostać przeniesiona do innego artykułu lub innej ustawy, dlatego zawsze warto sprawdzić aktualny stan prawny.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 483