Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
(utracił moc)19)
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Art. 479(34) Kodeksu postępowania cywilnego został w tekście ustawy oznaczony adnotacją "(utracił moc)". Oznacza to, że jednostka redakcyjna o tym numerze nadal figuruje w strukturze kodeksu, ale nie zawiera już żadnej treści normatywnej. Ustawodawca nie usuwa fizycznie numeracji artykułu, ponieważ mogłoby to zaburzyć odesłania i porządek całego aktu, dlatego pozostawia sam numer wraz z informacją o utracie mocy obowiązującej. W praktyce z takiego przepisu nie da się odczytać żadnego uprawnienia, obowiązku ani reguły postępowania. Adnotacja odsyła do przypisu wskazującego podstawę utraty mocy, czyli akt lub orzeczenie, na skutek którego przepis przestał obowiązywać.
Co do zasady art. 479(34) KPC nie ma zastosowania do żadnej sprawy rozpoznawanej według obecnego stanu prawnego. Przepis, który utracił moc, nie może stanowić samodzielnej podstawy czynności procesowej ani rozstrzygnięcia sądu. Znaczenie takiej jednostki bywa jednak historyczne: przy analizie spraw wszczętych i prowadzonych w okresie jej obowiązywania konieczne jest ustalenie brzmienia przepisu z tamtego czasu oraz treści przepisów przejściowych. Numer artykułu pozostaje też istotny przy lekturze starszego orzecznictwa, komentarzy i pism procesowych, w których do niego odsyłano. Dla bieżącej sprawy trzeba zawsze odszukać przepis, który obecnie reguluje daną kwestię procesową.
Przedsiębiorca przygotowuje pozew i korzysta ze starszego wzoru pisma, w którym powołano art. 479(34) KPC jako podstawę określonego wymogu formalnego. Po sprawdzeniu aktualnego tekstu Kodeksu postępowania cywilnego okazuje się, że jednostka ta jest oznaczona jako "(utracił moc)", a więc powołanie się na nią byłoby błędem. Przedsiębiorca musi ustalić, czy dana kwestia jest dziś uregulowana w innym przepisie, czy też została z procedury całkowicie usunięta. Dopiero po tej weryfikacji formułuje podstawę prawną pisma, wskazując obowiązujące przepisy, a nie numer bez treści.
Pierwszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu widnieje w kodeksie, to przepis nadal obowiązuje. Drugim jest utożsamianie utraty mocy z luką prawną: bardzo często materia dawnego przepisu została przeniesiona do innej jednostki redakcyjnej albo objęta ogólnymi regułami postępowania. Trzecim nieporozumieniem jest automatyczne stosowanie uchylonego przepisu do spraw dawniej wszczętych bez sprawdzenia przepisów międzyczasowych, które decydują, którą wersję procedury stosuje się do konkretnego postępowania. Warto również pamiętać, że powołanie nieobowiązującej podstawy prawnej samo w sobie nie przesądza o losie pisma, ale osłabia jego czytelność i może prowadzić do wezwań ze strony sądu. Bezpieczniejsze jest zawsze korzystanie z aktualnego, ujednoliconego tekstu ustawy.
W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy dotyczy ona postępowania toczącego się na styku dawnego i obecnego stanu prawnego, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie. Przepis jest oznaczony jako "(utracił moc)", co oznacza, że nie zawiera już treści normatywnej i nie może być podstawą czynności procesowej.
Numerację pozostawia się, aby nie zaburzać układu ustawy i odesłań do innych przepisów. Adnotacja informuje czytelnika, że jednostka utraciła moc.
Nie należy tego robić. Podstawę prawną trzeba oprzeć na przepisach obowiązujących w dniu sporządzania pisma, a nie na jednostce, która utraciła moc.
Zależy to od materii, której dotyczył. Często kwestię przejmuje inny przepis Kodeksu postępowania cywilnego lub ogólne reguły postępowania.
Może mieć znaczenie historyczne przy analizie postępowań prowadzonych w czasie jego obowiązywania. Decydują wtedy przepisy przejściowe.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 479(34)