PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 397.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Sąd rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego.

§ 11.Sąd drugiej instancji odrzuca zażalenie, jeżeli podlegało ono odrzuceniu przez sąd pierwszej instancji, jak również zażalenie, którego braków strona nie usunęła w wyznaczonym terminie.

§ 2.W postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia sąd uzasadnia z urzędu postanowienie kończące to postępowanie. W sprawach, w których zażalenie oddalono lub zmieniono treść sentencji zaskarżonego postanowienia, pisemne uzasadnienie sporządza się tylko wówczas, gdy strona zgłosiła wniosek o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem.

§ 3.Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu apelacyjnym.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I ACz 1400/14Sąd Apelacyjny w Gdańsku

Kampania wyborcza: zakaz rozpowszechniania nieprawdy

Fragment uzasadnienia

… do charakteru nieprawdziwych informacji i sposobu ich rozpowszechnienia. Kierując się przedstawionymi względami Sąd Apelacyjny na podstawie art.385 kpc w zw. z art.397 § 1 kpc i art. 13§2 kpc oddalił zażalenie uczestnika jako bezzasadne. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art.520§2 kpc w zw z §10 pkt 3 i §12 ust 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie…
  • wybory
Czytaj orzeczenie
XIII Ca 276/14Sąd Okręgowy we Wrocławiu

Podwyższenie alimentów na dzieci – wyrok SO we Wrocławiu

Fragment uzasadnienia

… jest również w okolicznościach niniejszej sprawy przyznanie obowiązkowi alimentacyjnemu na rzecz powodów pierwszeństwa przed należnościami Skarbu Państwa, co na podstawie art. 397 § 1 kpc w zw. z art. 386 § 1 kpc skutkowało orzeczeniem jak w punkcie II sentencji wyroku. W pozostałym zakresie Sąd Rejonowy prawidłowo w punkcie IV stosunkowo rozdzielił koszty procesu przy czym zdaje się omyłkowo wskazał jako podstawę art. 98…
  • alimenty
Czytaj orzeczenie
III Cz 416/14Sąd Okręgowy w Gliwicach

Zwrot pozwu za brak aktualnego adresu pozwanego – Gliwice

Fragment uzasadnienia

… przez skarżącego skutku. Dlatego też Sąd Okręgowy oddalił zażalenie jako bezzasadne, o czym orzekł, jak w sentencji na zasadzie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 1 i 2 k.p.c. SSR del. Barbara Konińska SSO Krystyna Wiśniewska-Drobny SSO Katarzyna Sznajder
  • zwrot pozwu
Czytaj orzeczenie
I ACz 85/14Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Ograniczenie zabezpieczenia z nakazu zapłaty – SA Rzeszów

Fragment uzasadnienia

… przyczyn uznając, że zachodzą podstawy do częściowej zmiany zaskarżonego postanowienia w zakresie określonym w sentencji Sad Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 w związku z art. 397 § 2 i 13 § 1 k.p.c. orzekł jak w pkt I sentencji. Zawarte w niniejszym uzasadnieniu rozważania i ocena prawna wskazują na brak podstaw do uwzględnienia zażalenia pozwanego w szerszym zakresie, co skutkowało jego oddaleniem w pozostałej części…
  • postępowanie
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 397: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 397 KPC porządkuje sposób, w jaki sąd rozpoznaje zażalenie, czyli środek zaskarżenia kierowany przeciwko postanowieniom i zarządzeniom wskazanym w ustawie. Zgodnie z § 1 zażalenie jest rozpoznawane na posiedzeniu niejawnym, a więc bez rozprawy i bez udziału stron, w składzie jednego sędziego. Paragraf 1 z indeksem 1 przewiduje, że sąd drugiej instancji odrzuca zażalenie, jeżeli podlegało ono odrzuceniu już przez sąd pierwszej instancji, a także wtedy, gdy strona nie usunęła braków tego środka w wyznaczonym terminie. Paragraf 2 reguluje uzasadnianie rozstrzygnięcia: postanowienie kończące postępowanie zażaleniowe sąd uzasadnia z urzędu, jednak gdy zażalenie oddalono albo zmieniono treść sentencji zaskarżonego postanowienia, pisemne uzasadnienie sporządza się dopiero na wniosek strony o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem. Paragraf 3 nakazuje odpowiednie stosowanie do postępowania zażaleniowego przepisów o postępowaniu apelacyjnym.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie zawsze wtedy, gdy w sprawie cywilnej został wniesiony dopuszczalny środek w postaci zażalenia i akta trafiają do sądu właściwego do jego rozpoznania. Dotyczy to zarówno zażaleń rozpoznawanych przez sąd drugiej instancji, jak i tych rozpoznawanych w innym układzie przewidzianym w Kodeksie, z uwzględnieniem zasad ogólnych. Art. 397 KPC ma znaczenie także na etapie wstępnej kontroli zażalenia, gdy okazuje się, że jest ono spóźnione, niedopuszczalne albo dotknięte brakami formalnymi lub fiskalnymi, których strona nie uzupełniła. Odesłanie z § 3 sprawia, że w kwestiach nieuregulowanych wprost sięga się do reguł dotyczących apelacji, na przykład w zakresie granic rozpoznania sprawy czy rozstrzygania o kosztach.

Przykład

Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek strony o zwolnienie od kosztów sądowych, a strona złożyła na to postanowienie zażalenie. Akta trafiają do sądu właściwego, który rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego, bez wyznaczania terminu rozprawy i bez wzywania stron. Jeżeli zażalenie zostaje oddalone, sąd nie sporządza pisemnego uzasadnienia z urzędu - strona, która chce poznać motywy rozstrzygnięcia, musi złożyć wniosek o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem. Gdyby natomiast strona wcześniej nie uzupełniła braków zażalenia mimo wezwania, środek ten zostałby odrzucony bez badania jego zasadności.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest oczekiwanie rozprawy i możliwości ustnego przedstawienia argumentów - art. 397 KPC przewiduje posiedzenie niejawne jako regułę. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że pisemne uzasadnienie zawsze zostanie doręczone automatycznie; przy oddaleniu zażalenia lub zmianie sentencji potrzebny jest wniosek strony. Mylące bywa też założenie, że skoro sąd pierwszej instancji nie odrzucił wadliwego zażalenia, to zostanie ono merytorycznie rozpoznane - sąd wyższej instancji może je odrzucić samodzielnie. Warto również pamiętać, że odpowiednie stosowanie przepisów o apelacji nie oznacza ich stosowania wprost, lecz z uwzględnieniem specyfiki postępowania zażaleniowego. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza przy ocenie terminów i braków formalnych, warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy sąd rozpozna moje zażalenie na rozprawie?

Co do zasady nie. Art. 397 § 1 KPC przewiduje rozpoznanie zażalenia na posiedzeniu niejawnym, w składzie jednego sędziego, a więc bez udziału stron.

Czy zawsze otrzymam pisemne uzasadnienie postanowienia?

Nie zawsze. Jeżeli zażalenie oddalono albo zmieniono treść sentencji zaskarżonego postanowienia, pisemne uzasadnienie sporządza się tylko na wniosek strony o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem.

Kiedy sąd drugiej instancji odrzuci zażalenie?

Wtedy, gdy zażalenie podlegało odrzuceniu już przez sąd pierwszej instancji, a także gdy strona nie usunęła jego braków w wyznaczonym terminie.

Jakie przepisy stosuje się dodatkowo do postępowania zażaleniowego?

Zgodnie z art. 397 § 3 KPC stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu apelacyjnym, czyli z uwzględnieniem odrębności postępowania zażaleniowego.

Czy jeden sędzia może samodzielnie rozstrzygnąć zażalenie?

Tak. Przepis wprost wskazuje skład jednego sędziego jako właściwy do rozpoznania zażalenia na posiedzeniu niejawnym.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 397
← Wróć do pełnej ustawy