Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 37.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Powództwo o roszczenie ze stosunku najmu lub dzierżawy nieruchomości wytoczyć można przed sąd miejsca położenia nieruchomości.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VI ACa 951/14Sąd Apelacyjny w Warszawie

Rozliczenie kosztów budowy w spółdzielni – wyrok SA

Streszczenie

Sąd Apelacyjny w Warszawie wskazał, że po ostatecznym rozliczeniu kosztów budowy spółdzielnia co do zasady nie może skutecznie wobec członka dokonywać ponownego rozliczenia. Nowa uchwała mogła być uzasadniona tylko wtedy, gdy wcześniejsza uchwała była nieważna. To ważny precedens w sporach o ważność uchwał organów spółdzielni i…
  • uchwały organów spółdzielni
Czytaj orzeczenie
I ACz 15/15Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Właściwość przemienna w sporze o zapłatę – SA Rzeszów

Streszczenie

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie uznał, że przy ocenie właściwości przemiennej sąd nie powinien przesądzać materialnoprawnie, czy roszczenie jest zasadne. Na etapie badania pozwu wystarczy ustalić, czy z przytoczonych okoliczności wynika zawarcie umowy i przesłanki z art. 34 k.p.c. To ważne orzeczenie dla spraw o zapłatę, bo porządkuje zakres…
  • postępowanie cywilne
Czytaj orzeczenie
VIII Pa 98/22Sąd powszechny

VIII Pa 98/22

Fragment uzasadnienia

… 1998 r., sygn. akt II CKN 923/97 - OSNC 1999 r., z. 3, poz. 60; wyrok SN z 12 stycznia 1999 r., sygn. akt I PKN 21/98 - OSNAP 2000, Nr 4, poz. 143). Wynikający z art. 378 § 1 k.p.c. obowiązek sądu drugiej instancji nie oznacza konieczności osobnego omówienia przez sąd w uzasadnieniu wyroku każdego argumentu podniesionego w apelacji, wystarczające jest bowiem odniesienie się do sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w…
  • ustalenie istnienia stosunku pracy
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 37: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Przepis art. 37 Kodeksu postępowania cywilnego wskazuje, że powództwo dotyczące roszczeń wynikających ze stosunku najmu lub dzierżawy nieruchomości należy wytoczyć przed sąd właściwy miejscowo ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Oznacza to, że w celu ustalenia właściwości miejscowej sądu nie bierze się pod uwagę siedziby stron czy innych okoliczności, lecz wyłącznie lokalizację nieruchomości, której dotyczy spór. Zapis ten precyzuje regułę kompetencji miejscowej sądów powszechnych w sprawach o charakterze lokalnym, co wynika z istoty stosunków najmu i dzierżawy, które są ściśle związane z konkretnym miejscem czy terenem.

Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy najemca lub dzierżawca lub wynajmujący chcą dochodzić swoich praw związanych z umową najmu lub dzierżawy nieruchomości. Mogą to być roszczenia o zapłatę czynszu, odszkodowania za szkody, nakaz opróżnienia nieruchomości czy inne kwestie wynikające ze stosunku umownego. Zastosowanie tego przepisu wyklucza możliwość wniesienia powództwa do sądu w innym miejscu niż położenie nieruchomości, nawet jeśli strony mają miejsce zamieszkania lub siedziby w innych lokalizacjach. Przepis ten ułatwia ustalenie właściwości sądu i unika rozproszenia spraw związanych z tą samą nieruchomością.

Praktyczny przykład: najemca mieszkania zlokalizowanego w Krakowie zalega z czynszem. Wynajmujący, zamieszkały w Warszawie, chce dochodzić zaległości czynszowych oraz ewentualnego opróżnienia lokalu. Zgodnie z art. 37 KPC powództwo musi złożyć w sądzie właściwym dla miejsca położenia nieruchomości – czyli w sądzie krakowskim. Nawet jeśli najemca lub wynajmujący mieszkają w innych miastach, to w tej konkretnej sprawie sądem właściwym jest sąd znajdujący się przy nieruchomości, której dotyczy spór. Pozwala to uniknąć dezorientacji wynikającej z rozproszenia właściwości sądów i ułatwia rozstrzygnięcie sprawy w miejscu jej faktycznego zaistnienia.

W praktyce stosowanie art. 37 KPC bywa źródłem nieporozumień, zwłaszcza gdy strony mają różne miejsca zamieszkania, a powództwo jest kierowane do sądu innego niż wynika to z miejsca położenia nieruchomości. Błędem jest bowiem złożenie pozwu do sądu właściwego dla siedziby pozwanego lub powoda zamiast sądu lokalnego. Często też pojawia się pytanie, która nieruchomość ma być brana pod uwagę, jeśli umowa dotyczy kilku nieruchomości; w takiej sytuacji ważne jest rozdzielenie roszczeń i właściwość miejscowa każdego z nich. Kolejnym częstym problemem jest nieuwzględnianie właściwości miejscowej przez strony prowadzące do oddalenia pozwu. Dlatego przy prowadzeniu postępowań dotyczących najmu lub dzierżawy nieruchomości należy precyzyjnie ustalić miejsce jej położenia. W indywidualnej sytuacji wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem, który pomoże prawidłowo określić właściwość sądu i działania procesowe.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza właściwość miejscowa według art. 37 KPC?

Oznacza, że właściwym sądem do rozpoznania sprawy jest sąd miejsca, gdzie znajduje się nieruchomość będąca przedmiotem najmu lub dzierżawy.

Czy powództwo można wytoczyć przed sąd miejsca zamieszkania najemcy?

Nie, powództwo z roszczeń najmu lub dzierżawy nieruchomości wytacza się przed sąd właściwy dla miejsca położenia nieruchomości, a nie miejsca zamieszkania stron.

Co jeśli umowa dotyczy kilku nieruchomości w różnych miejscach?

W takim przypadku powództwo dotyczące każdej nieruchomości powinno być wytoczone przed sąd właściwy dla miejsca położenia danej nieruchomości.

Czy można zmienić właściwość miejscową sądu w takich sprawach?

Nie, art. 37 KPC przewiduje bezwzględną właściwość miejscową związaną z lokalizacją nieruchomości, której dotyczy sprawa, co uniemożliwia zmianę właściwości przez strony.

Co grozi za wniesienie pozwu do niewłaściwego sądu?

Sąd może oddalić pozew lub przekazać sprawę do sądu właściwego dla miejsca położenia nieruchomości, co opóźnia postępowanie.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 37