Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 22.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

W sprawach o prawo do świadczeń powtarzających się wartość przedmiotu sporu stanowi suma świadczeń za jeden rok, a jeżeli świadczenia trwają krócej niż rok – za cały czas ich trwania.

Sprawdź, jak sądy stosują art. 22 KPC

Odpowiedź z sygnaturami orzeczeń i odesłaniem do źródła.

Zapytaj za darmo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 22 Kodeksu postępowania cywilnego precyzuje, w jaki sposób należy ustalić wartość przedmiotu sporu w sprawach dotyczących prawa do świadczeń, które powtarzają się w czasie. Zgodnie z tym przepisem, kiedy dochodzi do sporu o prawo do takich świadczeń, wartość sporu oblicza się jako sumę świadczeń należnych za jeden rok. Jednak w sytuacji, gdy świadczenia te trwają krócej niż rok, za wartość sporu należy przyjąć sumę należnych świadczeń za cały okres ich trwania. Tym samym przepis wskazuje jasną metodę ustalenia wartości, która służy m.in. do określenia opłat sądowych oraz kompetencji sądu.

Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy powstaje spór prawny dotyczący świadczeń o charakterze okresowym, na przykład alimentów, czynszu lub innych płatności, które są powtarzane regularnie przez określony czas. Wówczas, aby oszacować wartość przedmiotu sporu, nie bierze się pod uwagę całkowitej sumy przyszłych świadczeń, które mogłyby ciągnąć się w nieskończoność, lecz skupia się na okresie jednego roku lub krótszym, jeśli świadczenia jeszcze nie trwają lub nie będą trwały tak długo. Dzięki temu rozwiązaniu unika się zawyżania wartości sporu i związanych z nią kosztów.

Przykładowo, jeśli ktoś dochodzi w sądzie zapłaty zaległego czynszu najmu za kilka miesięcy, a czynsz jest płacony co miesiąc, wartość sporu będzie równa łącznej kwocie czynszu za ten okres trwania sporu, jeśli jest on krótszy niż rok. Natomiast jeśli spór dotyczy świadczenia, które powinno się powtarzać przez więcej niż rok (np. roczne alimenty), wartość sporu stanowi suma świadczeń za jeden rok, niezależnie od faktycznie trwającego okresu. Taka metoda ułatwia precyzyjne obliczenie wartości dla celów proceduralnych.

Nierzadko spotyka się błędne rozumienie artykułu 22 KPC, np. ustalanie wartości sporu jako sumy wszystkich przyszłych świadczeń bez ograniczenia do roku lub rzeczywistego okresu trwania świadczeń. Często też nie jest brane pod uwagę rozróżnienie między świadczeniami trwającymi krócej niż rok a dłużej. Takie błędy mogą prowadzić do nieprawidłowego określenia wartości przedmiotu sporu i skutkować nieprawidłowym wymiarem opłat sądowych lub przekroczeniem kompetencji sądu. Artykuł 22 wyraźnie wskazuje ramy, w jakich ma być obliczana wartość sporu, co ma znaczenie praktyczne i proceduralne.

Podsumowując, Art. 22 KPC określa prostą i przejrzystą zasadę ustalania wartości przedmiotu sporu w sprawach o świadczenia powtarzające się, kierując się zasadą rozsądku i proporcjonalności. W przypadku konkretnych sytuacji i wątpliwości interpretacyjnych warto skonsultować się z prawnikiem, aby właściwie stosować tę normę w praktyce.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VI RC 433/14Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

Alimenty na dziecko i wyprawka – wyrok SR Warszawa z 2016 r.

Fragment uzasadnienia

… wysokości 5 % od wartości przedmiotu sporu obciążony został pozwany K. I. . Wartość przedmiotu sporu stanowi kwota alimentów miesięcznie 1.000 złotych za okres 12 miesięcy ( art. 22 Kodeksu postępowania cywilnego ) 12. 000 x 5 % ( art. 13 Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28.07.2005 roku Dz. U z 2010 r. nr 90 poz. 594 ) =600 zł. Zgodnie z art. 333 § 1 pkt.1 Kodeksu postępowania cywilnego wyrokowi w pkt…
  • alimenty
Czytaj orzeczenie
IV RC 695/14Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku

Podwyższenie alimentów z powodu wzrostu potrzeb dziecka

Fragment uzasadnienia

… 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 719,05 zł tytułem kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 22 k.p.c. w sprawach o prawo do świadczeń powtarzających się wartość przedmiotu sporu stanowi suma świadczeń za jeden rok, a jeżeli świadczenia trwają krócej niż rok - za cały okres ich trwania. Świadczenia alimentacyjne jest świadczeniem powtarzającym się, a…
  • podwyższenie alimentów
Czytaj orzeczenie
IV RC 454/15Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku

Podwyższenie alimentów na dziecko – wyrok SR Gdańsk-Południe

Fragment uzasadnienia

… sądowych w sprawach cywilnych (dalej: ustawa o kosztach) nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 60 zł tytułem kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 22 k.p.c. w sprawach o prawo do świadczeń powtarzających się wartość przedmiotu sporu stanowi suma świadczeń za jeden rok, a jeżeli świadczenia trwają krócej niż rok- za cały okres ich trwania. Świadczenia alimentacyjne jest świadczeniem powtarzającym…
Czytaj orzeczenie
IV RC 176/15Sąd Rejonowy w Białymstoku

Podwyższenie alimentów na dziecko – wyrok SR w Białymstoku

Fragment uzasadnienia

… ). Na mocy art. 113 ust. 1 w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 2 u.k.s.c., nakazano pozwanemu zwrot na rzecz Skarbu Państwa opłaty od pozwu. Wysokość opłaty ustalono na podstawie art. 22 k.p.c. w zw. z art. 13 ust. 1 u.k.s.c. – 5% x [(1.100 zł – 900 zł) x 12]. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie § 6a ust. 1 pkt 11 w zw. z § 6a ust. 4 w zw. z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września…
  • podwyższenie alimentów
Czytaj orzeczenie
VIII C 100/14Sąd Rejonowy w Wieluniu

Ubezpieczenie autocasco: niejasne OWU nie obciążają klienta

Streszczenie

Sąd Rejonowy w Wieluniu zasądził na rzecz ubezpieczonego część dochodzonej kwoty z umowy autocasco. Podkreślił, że ogólne warunki ubezpieczenia muszą być jasne i zrozumiałe, a wątpliwości interpretacyjne nie mogą obciążać klienta, skoro wzorzec przygotował ubezpieczyciel. Orzeczenie jest ważne dla sporów o zakres ochrony z polis…
  • ubezpieczenie majątkowe
Czytaj orzeczenie
VI ACa 951/14Sąd Apelacyjny w Warszawie

Rozliczenie kosztów budowy w spółdzielni – wyrok SA

Fragment uzasadnienia

… orzecznictwo. I tak. w uchwale z dnia 20 grudnia 2001 r., III CZP 73/01 (OSNC 2002, nr 10, poz. 1 19) Sąd Najwyższy przyjął, że spółdzielnia mieszkaniowa może na podstawie art. 226 § 1 pr. spółdz. żądać uzupełnienia wkładu budowlanego po ostatecznym rozliczeniu kosztów budowy w razie nieważności swego oświadczenia w przedmiocie ostatecznego rozliczenia kosztów budowy. Wyjaśnił, że nadanie przez ustawę rozliczeniu…
  • uchwały organów spółdzielni
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 6

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 22: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Najczęściej zadawane pytania

Jak obliczyć wartość sporu przy świadczeniach powtarzających się?

Wartość sporu to suma świadczeń za jeden rok, lub za cały okres trwania, jeśli jest krótszy niż rok.

Co jeśli świadczenia trwają krócej niż rok?

Wartość sporu ustala się na podstawie sumy świadczeń należnych za cały czas ich trwania.

Czy wartość sporu uwzględnia przyszłe świadczenia ponad rok?

Nie, wartość sporu nie obejmuje świadczeń przekraczających okres jednego roku.

Dlaczego ważne jest ustalenie wartości przedmiotu sporu?

Wartość przedmiotu sporu wpływa na wysokość opłat sądowych oraz określa właściwość sądu.

Czy mogę samodzielnie ustalić wartość sporu według Art. 22 KPC?

Można to zrobić, ale w niejasnych sytuacjach warto skonsultować się z prawnikiem.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 22