Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 12 lipca 2026
Jeżeli powód dochodzi pozwem kilku roszczeń, zlicza się ich wartość.
Sprawdź, jak sądy stosują art. 21 KPC
Odpowiedź z sygnaturami orzeczeń i odesłaniem do źródła.
Art. 21 Kodeksu postępowania cywilnego stanowi, że gdy powód kieruje do sądu jeden pozew obejmujący kilka roszczeń, wówczas wszystkie te roszczenia łącznie sumuje się pod względem wartości. Oznacza to, że wartość przedmiotu sporu ustalana jest poprzez dodanie wartości poszczególnych roszczeń zgłoszonych w pozwie. Taki sposób ustalania wartości przedmiotu sporu ma wpływ na m.in. właściwość sądu, opłatę sądową oraz na sposób prowadzenia postępowania. W art. 21 nie ma wskazówek, jak oceniać poszczególne roszczenia – wystarczy wskazać ich łączną wartość, co umożliwia jednolite traktowanie pozwu obejmującego wiele żądań. Przepis ten ma na celu ułatwienie obliczenia istotnej dla postępowania wartości przedmiotu sporu i unikanie rozdzielania pozwów, gdy roszczenia mogą być dochodzone wspólnie.
Przepis art. 21 znajduje zastosowanie wtedy, gdy powód wnosi do sądu jeden pozew, a w nim formułuje więcej niż jedno roszczenie, np. o zapłatę kilku kwot albo o zaspokojenie różnych świadczeń pieniężnych. W tej sytuacji sąd musi znać łączną wartość tych roszczeń, aby ustalić opłatę sądową lub określić właściwość. Przepis ten obowiązuje niezależnie od charakteru roszczeń, jeśli wszystkie są objęte pozwem i mają wymierną wartość. Nie ma znaczenia, czy roszczenia są ściśle powiązane, czy odrębne, ponieważ liczy się ich suma w jednym postępowaniu.
Przykładowo, osoba fizyczna w jednym pozwie domaga się zwrotu dwóch niespłaconych pożyczek zaciągniętych u tego samego pozwanego oraz odszkodowania za niewykonanie umowy. Wartości tych trzech roszczeń zostaną zsumowane, by określić wartość przedmiotu sporu. Jeżeli każda pożyczka ma wartość 10 000 zł, a odszkodowanie 5 000 zł, to razem 25 000 zł stanowi wartość przedmiotu sporu. Pozwala to na właściwe ustalenie np. opłaty sądowej i określenie czy sprawę rozpatruje sąd rejonowy czy okręgowy.
Często spotyka się błędne rozumienie art. 21 KPC, polegające na tym, że powód wycenia każde roszczenie osobno i wnosi oddzielne pozwy zamiast zliczyć ich wartość. To prowadzi do powielenia spraw sądowych i wyższych kosztów. Innym błędem jest nieuwzględnianie wszystkich roszczeń w łącznej wycenie, co może skutkować błędnym ustaleniem wartości przedmiotu sporu i naruszeniem procedury. Warto również pamiętać, że przepis nie nakazuje sumowania roszczeń różnych co do przedmiotu, lecz tych dochodzonych w ramach jednej sprawy.
Podsumowując, art. 21 KPC ułatwia proces identyfikacji wartości przedmiotu sporu, co jest kluczowe dla przebiegu postępowania cywilnego. W przypadku wątpliwości lub indywidualnych sytuacji zawsze zalecane jest skonsultowanie się z prawnikiem, który pomoże prawidłowo zastosować przepis i uniknąć proceduralnych błędów.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Rejonowy w Wieluniu zasądził na rzecz ubezpieczonego część dochodzonej kwoty z umowy autocasco. Podkreślił, że ogólne warunki ubezpieczenia muszą być jasne i zrozumiałe, a wątpliwości interpretacyjne nie mogą obciążać klienta, skoro wzorzec przygotował ubezpieczyciel. Orzeczenie jest ważne dla sporów o zakres ochrony z polis…
Fragment uzasadnienia
… art. 189 k.p.c. przez błędną wykładnię i niezasadne przyjęcie, że powód nie miał interesu prawnego w wytoczeniu niniejszego postępowania, b) art. 227 w zw. z art. 217 § 2 k.p.c. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co uniemożliwiło stronie powodowej rzetelną i całościową obronę swojego stanowiska procesowego. 2. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art.58…
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Płocku uwzględnił powództwo przeciwegzekucyjne i zwolnił spod egzekucji 1/4 udziału we współwłasności nieruchomości należący do powódki. To istotne rozstrzygnięcie pokazuje, że osoba trzecia może skutecznie chronić swój udział w majątku przed egzekucją skierowaną do rzeczy, które nie powinny być zajęte.
Fragment uzasadnienia
… odmówienie wglądu do materiału dowodowego zawartego w Raporcie (...) Grupy (...) dotyczącym usług (...) ; - naruszenia art. 77 § 4 kpa ; - naruszenia art. 21 Pt przez brak przedstawienia wniosków z analizy; - naruszenia art. 1 ust. 2 ppkt 1 oraz art. 36 Pt poprzez nałożenie obowiązków regulacyjnych jedynie na wybranych operatorów, co stanowi poważne naruszenie zasady równoprawnej konkurencji oraz zasady równego traktowania…
Fragment uzasadnienia
… na samodzielnej podstawie faktycznej i prawnej, każde z przytoczonych w pozwie roszczeń mogło zatem stanowić podstawę osobnego powództwa. Zważyć przy tym należy, iż zgodnie z art. 21 kpc w razie dochodzenia w jednym pozwie kilku roszczeń dla określenia wartości przedmiotu sporu należy zliczyć ich wartość. Podkreślenia wymaga, iż stanowiący konsekwencję przedmiotowej kumulacji roszczeń powoda wzajemnego obowiązek zsumowania…
Fragment uzasadnienia
… sprawach o prawa majątkowe, a jej wysokość uzależniona jest od wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia (art. 13 ust. 1 u.k.s.c.); wynosi 5% tej wartości. Zgodnie z art. 21 k.p.c. w razie przedmiotowej kumulacji roszczeń o charakterze majątkowym, a zatem przedmiotowo jednorodzajowych, ich wartość podlega zliczeniu, co dotyczy także wartości przedmiotu zaskarżenia. Oznacza to, że strona ma obowiązek wniesienia…
Wyświetlone orzeczenia: 6
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 21: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoZliczanie wartości roszczeń oznacza ich sumowanie, aby ustalić łączną wartość przedmiotu sporu przy dochodzeniu kilku roszczeń w jednym pozwie.
Art. 21 KPC stosuje się, gdy powód wnosi pozew obejmujący więcej niż jedno roszczenie i trzeba określić łączną wartość tych żądań.
Tak, wszystkie roszczenia dochodzone jednym pozwem o wartości pieniężnej należy zliczyć zgodnie z art. 21 KPC.
Nieprawidłowe zliczenie może prowadzić do błędnej opłaty sądowej lub niewłaściwej właściwości sądu w sprawie.
Można, ale art. 21 KPC zachęca do łączenia roszczeń w jednym pozwie i zliczania ich wartości, co jest korzystniejsze proceduralnie.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 21